Prezydent Donald Trump wycofał Stany Zjednoczone z porozumienia z 2015 roku między Iranem a mocarstwami światowymi w sprawie irańskiego programu nuklearnego i przywraca sankcje na Teheran, podczas gdy inne strony tego porozumienia próbują je uratować. Umowa miała na celu ograniczenie programu nuklearnego tego kraju w zamian za stopniowe znoszenie międzynarodowych sankcji gospodarczych.

8 sierpnia weszły w życie amerykańskie sankcje, dotyczące m.in. sektora motoryzacyjnego, dostępu do amerykańskiej waluty oraz handlu metalami i węglem; 4 listopada mają zostać przywrócone restrykcje dotyczące m.in. sektora energetycznego Iranu i bankowości.

"Nadal czekamy na podjęcie przez Europę działań w sprawie sprzedaży irańskiej ropy i utrzymania kanałów bankowych" - powiedział szef dyplomacji Iranu.

Zarif bronił też krytykowanego przez USA przyznania Iranowi przez Unię Europejską 18 mln euro na pomoc w łagodzeniu skutków amerykańskich sankcji. "To jest pakiet, który pomoże obu stronom komunikować się ze sobą i nie ma nic wspólnego z porozumieniem w sprawie programu nuklearnego" - powiedział.

Komisja Europejska poinformowała w czwartek o przeznaczeniu pierwszego pakietu środków - 18 mln euro - na projekty, które mają wesprzeć rozwój społeczno-gospodarczy Iranu. Środki te mają pomóc skompensować wpływ amerykańskich sankcji nałożonych na Teheran, z którymi UE się nie zgadza.

Decyzja ta wpisuje się w szersze unijne działania, których celem jest utrzymanie Teheranu w porozumieniu nuklearnym, mimo wyjścia USA z tego układu.

Z informacji przekazanych przez Komisję Europejską wynika, że wartość szerszego pakietu środków unijnych dla Iranu ma wynosić 50 mln euro. "Przez te środki UE demonstruje swoje wsparcie dla narodu irańskiego i jego pokojowego i zrównoważonego rozwoju. Zachęca też do większego zaangażowania wszystkich podmiotów w Iranie, a zwłaszcza w sektorze prywatnym" - podkreślił komisarz ds. współpracy międzynarodowej i rozwoju Neven Mimica.

Unijne środki, o których poinformowano w czwartek, mają obejmować wsparcie dla irańskich małych i średnich przedsiębiorstw o wysokim potencjale oraz pomoc dla tamtejszej organizacji promocji handlu. Część z 18 mln euro będzie też przeznaczona na pomoc w radzeniu sobie z wyzwaniami związanymi z ochroną środowiska.

Strona amerykańska uznała, że ta pomoc UE dla Iranu jest "niewłaściwym przesłaniem w niewłaściwym momencie".(PAP)