Najgorzej wypadli ci, którzy inwestowali na rynkach paliw. Ropa w 2015 r. potaniała – w zależności od gatunku – o 33–37 proc. (według cen z pierwszego dnia po świętach Bożego Narodzenia). Załamanie cen spowodowane jest przede wszystkim stale rosnącą podażą ropy na światowych rynkach. Według EIA – amerykańskiego urzędu zajmującego się monitorowaniem rynku energii – w 2015 r. dzienne dostawy ropy i produktów ropopochodnych wynosiły prawie 96 mln baryłek, o niemal 2 mln więcej niż rok wcześniej. Wydobycie zwiększają państwa spoza organizacji OPEC, ale i sam kartel (z głównym udziałem Arabii Saudyjskiej). Na rosnącą podaż nie ma odpowiedzi w postaci wzmożonego popytu. Energochłonna gospodarka Chin w 2015 r. wyraźnie zwalniała. W III kw. wzrost PKB w Państwie Środka wyniósł 6,9 proc. – najmniej od sześciu lat.

Odbiło się to na wynikach funduszy inwestycyjnych, które choćby otarły się o rynek energii. Przykład to Pioneer Surowców i Energii, który w ciągu ostatnich 12 miesięcy przyniósł swoim uczestnikom stratę w wysokości 20,5 proc. (podajemy za portalem Analizy.pl). Nie jest to największa strata z surowcowych funduszy inwestycyjnych dostępnych na polskim rynku. Z tych, których portfel inwestycyjny nie opiera się w większości na notowaniach metali szlachetnych, gorsze wyniki miały Skarbiec Rynków Surowcowych (spadek wartości jednostki uczestnictwa o ok. jedną trzecią) oraz BPH Globalny Żywności i Surowców (spadek o 23,8 proc.).

Zmiany notowań towarów

Bo spadki cen ropy to niejedyne złe informacje z rynku surowców w 2015 r. Gorsza koniunktura w Chinach ciążyła też notowaniom metali. Globalni gracze źle znosili takie wiadomości jak prognozy pośrednika transportowego Clarkson plc sprzed kilku tygodni, które wskazywały na łączny spadek w 2015 r. importu rud żelaza przewożonych do Chin statkami o ok. 5 proc.

Dla polskiego inwestora zdecydowanie ważniejsza od żelaza jest jednak miedź. A to dlatego, że jej notowania na świecie mają bezpośredni wpływ na kurs akcji KGHM, a pośredni na koniunkturę na całej giełdzie (KGHM jest ważnym składnikiem WIG20). Tymczasem miedź w ciągu ostatniego roku staniała aż o jedną czwartą. W przypadku tego surowca trend spadkowy trwa od 2011 r. Sytuacji KGHM nie poprawia to, że dołują również ceny srebra (spółka jest jego głównym producentem na świecie). Srebro jest tańsze o ponad 11 proc.

Notowania tego kruszcu na ogół idą równolegle z notowaniami złota, które też jest pod kreską (spadek o prawie 10 proc.). Złoto rządzi się jednak nieco innymi regułami w porównaniu z innymi metalami. Przez część inwestorów traktowane jest jako aktywo finansowe. Dlatego dla ceny równie ważne jak czynniki fundamentalne (wydobycie, popyt w Azji) były decyzje amerykańskiego banku centralnego i ich wpływ np. na notowania dolara i perspektywy dla inflacji w globalnej gospodarce. Fundusze dostępne na polskim rynku, które oferują inwestycje w aktywa z rynku złota (rzadko jest to bezpośrednio kruszec, częściej instrumenty finansowe, których bazowym instrumentem jest złoto, albo akcje spółek zajmujących się handlem bądź wydobyciem złota), też przyniosły swoim klientom straty. Najwięcej Investor Gold FIZ – ponad 12 proc. w skali roku. Najlepszy wynik miał Investor Gold ze stratą rzędu 5,4 proc.

Parten - Energa

Marek Chądzyński