Znaczny stopień niepełnosprawności - kto może go otrzymać i jakie daje uprawnienia?
Znaczny stopień niepełnosprawności dotyczy osoby, której stan zdrowia powoduje poważne ograniczenia w codziennym funkcjonowaniu. Chodzi o osobę, która z powodu naruszenia sprawności organizmu nie może pracować albo może pracować tylko w warunkach pracy chronionej. Potrzebuje również stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innych osób w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.
Znaczny stopień niepełnosprawności - 36 dni urlopu, 7 godzin pracy dziennie i dodatkowa przerwa
Osobie ze znacznym stopniem niepełnosprawności przysługuje dodatkowe 10 dni roboczych urlopu, po przepracowaniu roku od uzyskania orzeczenia. Łącznie może mieć 36 dni urlopu wypoczynkowego rocznie. Może też pracować maksymalnie 7 godzin dziennie i 35 godzin tygodniowo. Przysługuje jej dodatkowa, 15-minutowa przerwa wliczana do czasu pracy.
215,84 zł zasiłku pielęgnacyjnego i nawet 4353 zł świadczenia wspierającego. Kto może skorzystać?
Zasiłek pielęgnacyjny wynosi 215,84 zł miesięcznie i ma częściowo pokrywać wydatki związane z koniecznością zapewnienia opieki i pomocy innej osoby. Przysługuje m.in. osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Wniosek o jego przyznanie należy złożyć w urzędzie miasta lub gminy albo w ośrodku pomocy społecznej właściwym dla miejsca zamieszkania.
Ważne
Zasiłku pielęgnacyjnego nie można pobierać jednocześnie z dodatkiem pielęgnacyjnym wypłacanym przez ZUS. Dodatek pielęgnacyjny przysługuje m.in. emerytom i rencistom uznanym za całkowicie niezdolnych do pracy oraz do samodzielnej egzystencji, a także osobom, które ukończyły 75 lat.
Ponadto osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności mogą ubiegać się o świadczenie wspierające z ZUS. W tym celu muszą uzyskać co najmniej 70 punktów w decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, którą wydaje wojewódzki zespół ds. orzekania o niepełnosprawności. Kwota świadczenia zależy od liczby punktów i wynosi od 792 zł do 4353 zł miesięcznie.
Znaczny stopień niepełnosprawności a NFZ. Lekarz i rehabilitacja poza kolejnością
Osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności mają szczególne uprawnienia przy korzystaniu ze świadczeń zdrowotnych finansowanych przez NFZ. Mogą korzystać z wizyt u lekarzy specjalistów, rehabilitacji, leczenia szpitalnego oraz usług farmaceutycznych w aptekach poza kolejnością. Powinny zostać przyjęte w dniu zgłoszenia. Jeżeli nie jest to możliwe, placówka musi wyznaczyć inny termin poza zwykłą kolejką oczekujących. W przypadku ambulatoryjnej opieki specjalistycznej wizyta powinna zostać wyznaczona nie później niż w ciągu 7 dni roboczych.
Dofinansowanie turnusu rehabilitacyjnego z PFRON. Ile można dostać?
Przy ubieganiu się o dofinansowanie turnusu rehabilitacyjnego ze środków PFRON pierwszeństwo mają osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Turnus łączy rehabilitację z aktywnością społeczną, a przyznane wsparcie pozwala pokryć część kosztów pobytu i zajęć. Dofinansowanie wynosi obecnie około 2770 zł, a w szczególnie trudnej sytuacji życiowej może wzrosnąć do około 3693 zł. Wniosek należy złożyć w powiatowym centrum pomocy rodzinie (PCPR) właściwym dla miejsca zamieszkania.
Dofinansowanie z PFRON na remont łazienki i likwidację barier. Nawet 144 tys. zł
Zakup sprzętu rehabilitacyjnego, wózka inwalidzkiego czy dostosowanie mieszkania do potrzeb osoby z niepełnosprawnością to często duży wydatek. W jego pokryciu może pomóc dofinansowanie z PFRON. Pieniądze można przeznaczyć m.in. na remont łazienki, przystosowanie wejścia do budynku oraz likwidację barier technicznych i ułatwiających komunikację. Dofinansowanie z PFRON może pokryć nawet 95 proc. kosztów likwidacji barier architektonicznych w mieszkaniu. Maksymalna kwota wsparcia wynosi obecnie 144 782,85 zł brutto. Pieniądze można przeznaczyć m.in. na dostosowanie łazienki lub wejścia do mieszkania do potrzeb osoby z niepełnosprawnością.
Wniosek można złożyć w powiatowym centrum pomocy rodzinie (PCPR) lub właściwej jednostce miejskiej. W niektórych przypadkach trzeba uzyskać dofinansowanie przed zakupem sprzętu lub rozpoczęciem prac.
Zwolnienie z abonamentu RTV dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności
Ponadto osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności są zwolnione z opłat abonamentowych za radio i telewizję. Miesięczna stawka abonamentu RTV w 2026 r. wynosi 9,50 zł za radio oraz 30,50 zł za telewizor. Od 1 stycznia 2027 r. opłaty wzrosną odpowiednio do 10,80 zł i 34,50 zł miesięcznie. Osoba uprawniona musi złożyć oświadczenie o spełnianiu warunków do zwolnienia i przedstawić dokument potwierdzający prawo do ulgi, np. orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Wyjątek dotyczy osób, które ukończyły 75 lat - w ich przypadku nie trzeba składać oświadczenia ani przedstawiać dokumentów potwierdzających uprawnienie.
Ulgi na PKP, PKS i komunikację miejską. Kto może jeździć taniej lub za darmo?
Na przejazdy pociągami i autobusami przysługują ustawowe zniżki, których wysokość zależy od rodzaju transportu i spełnienia określonych warunków. Na przykład w pociągach osobowych ulga może wynosić 49 proc., a w niektórych pociągach pospiesznych 37 proc. Inaczej jest w komunikacji miejskiej. To lokalne przepisy określają, czy można jeździć za darmo, czy korzystać ze zniżek. W niektórych miastach ulga obejmuje także opiekuna.
Karta parkingowa dla osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Jakie warunki trzeba spełnić?
Kartę parkingową mogą otrzymać osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności, które mają znacznie ograniczone możliwości samodzielnego poruszania się. W ich przypadku nie ma znaczenia symbol przyczyny niepełnosprawności wpisany w orzeczeniu. Liczy się znaczne ograniczenie możliwości samodzielnego poruszania się.
Karta uprawnia do parkowania na miejscach oznaczonych symbolem osoby z niepełnosprawnością, czyli tzw. kopertach. Jest wydawana konkretnej osobie, a nie na samochód. W określonych sytuacjach pozwala również na niestosowanie się do niektórych znaków drogowych. Z karty mogą korzystać także kierowcy przewożący osobę z niepełnosprawnością, której przysługują takie uprawnienia.
Radca prawny i autorka publikacji prawnych. Od 2015 roku związana z redakcją Infor.pl, a obecnie współpracuje z Gazetą Prawną. Autorka licznych publikacji dotyczących prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, prawa cywilnego, karnego i gospodarczego.
Specjalizuje się w popularyzowaniu wiedzy prawnej i analizie zmian legislacyjnych w sposób przystępny dla czytelników.
