Przepis, który miał dać podwyżkę zasiłków brzmi tak:
Podstawa prawa
Art. 1. W ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2026 r. poz. 639, 974 i 986.) wprowadza się następujące zmiany:
1) art. 9 otrzymuje brzmienie:
„Art. 9. 1. Kryteria dochodowe podlegają weryfikacji rocznej na podstawie wyniku badań progu interwencji socjalnej. Badania progu interwencji socjalnej dokonuje Instytut Pracy i Spraw Socjalnych
Nowy przepis ma zapewnić coroczną waloryzację kryteriów dochodowych uprawniających do zasiłków z pomocy społecznej. Problem w tym, że mechanizm ten zacznie działać dopiero za dwa lata.
Posłowie chcą wyeliminować sytuację, w której nominalny wzrost wynagrodzeń, wynikający choćby z podwyżek płacy minimalnej, pozornie poprawia sytuację finansową gospodarstw domowych. W rzeczywistości dodatkowe pieniądze pochłaniają rosnące koszty utrzymania. Dochody zwiększają się więc na papierze, ale siła nabywcza tych pieniędzy niekoniecznie rośnie.
W konsekwencji osoby znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej przekraczają ustawowe kryteria dochodowe i tracą prawo do zasiłków z MOPS, choć ich rzeczywista sytuacja życiowa wcale się nie poprawiła. Nadal potrzebują pieniędzy na podstawowe wydatki: leki, żywność, odzież czy obuwie. Pomocy jednak nie otrzymują, ponieważ ich dochody nieznacznie przekraczają zbyt niskie progi ustawowe.
Co z zasiłkiem pielęgnacyjnym i zasiłkami rodzinnymi w 2027 r. – brak nowelizacji
Projektowana nowelizacja nie przewiduje zmian w zasadach waloryzacji kryteriów dochodowych uprawniających do zasiłków rodzinnych. Tymczasem występuje tu podobny problem jak w pomocy społecznej – progi dochodowe są weryfikowane raz na trzy lata. W rezultacie liczba osób korzystających z tych świadczeń zmniejszyła się o 25–30%. Wraz ze wzrostem płacy minimalnej coraz mniej rodzin spełnia bowiem niskie kryteria dochodowe. Na spadek liczby świadczeniobiorców może również wpływać malejąca liczba dzieci w Polsce.
Trzyletni cykl weryfikacji dotyczy także zasiłku pielęgnacyjnego, ale w tym przypadku mechanizm jest inny. Świadczenie nie jest uzależnione od dochodów, dlatego nie ma progów dochodowych, które należałoby podwyższać. Co trzy lata rząd może natomiast zdecydować o zwiększeniu kwoty zasiłku. Jest to jednak możliwość, a nie ustawowy obowiązek. Sama weryfikacja nie gwarantuje więc podwyżki.
Zarówno zasiłki rodzinne, jak i zasiłek pielęgnacyjny są regulowane ustawą o świadczeniach rodzinnych, a nie ustawą o pomocy społecznej. Dlatego omawiany projekt nowelizacji nie obejmuje tych świadczeń.
Brak projektu ustawy przewidującego podwyżkę zasiłku pielęgnacyjnego nie oznacza jednak, że temat ten nie jest poruszany w Sejmie. Posłowie kierują do rządu pytania dotyczące wysokości świadczenia i możliwości jego zwiększenia. Poniżej znajdują się linki do dwóch interpelacji poselskich:
link nr 1
link nr 2
Ważne
Zamrożenie progów dochodowych w pomocy społecznej spowodowało spadek o około 25% liczby osób korzystających z zasiłków rodzinnych – zależą od progów dochodowych.
Podstawy prawne i zasady dla obliczania dochodu przez MOPS w pomocy społecznej
Zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej dochodem jest suma miesięcznych przychodów, pomniejszona o:
- Miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
- Składki na ubezpieczenia zdrowotne i społeczne.
- Kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.
Oznacza to, że obecnie zasadniczo zasiłku z MOPS nie otrzyma osoba, która przekracza poniższe progi dochodowe.:
- 1010 zł – maksymalny miesięczny dochód netto osoby samotnie gospodarującej.
- 823 zł – maksymalny miesięczny dochód netto na osobę w rodzinie.
Kwotę 823 zł przemnażamy przez liczbę członków rodziny tak jak poniżej:
Liczba członków rodziny | Kryterium dochodowe |
Rodzina dwuosobowa | 1646 zł łącznie (2x 823 zł) |
Rodzina trzyosobowa | 2469 zł łącznie (3x 823 zł) |
Rodzina czteroosobowa | 3292 zł łącznie (4x 823 zł) |
Do tego szereg świadczeń jest wliczanych do limitu 823 zł/1010 zł.
Przykład
Renta rodzinna i co bardzo boli kilkaset tysięcy osób niepełnosprawnych świadczenie wspierające.
Przykład
WSA w Bydgoszczy w wyroku z 13 maja 2026 r., sygn. II SA/Bd 833/25, potwierdził, że świadczenie wspierające należy uwzględniać przy obliczaniu dochodu wpływającego na odpłatność za usługi opiekuńcze.
Kiedy ostatnio zmieniono progi dochodowe dla zasiłków z MOPS (pomoc społeczna)?
Progi 823 zł/1010 zł zostały ustalone rozporządzeniem Rady Ministrów z 12 lipca 2024 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1044).
Nowe stawki weszły w życie 1 stycznia 2025 r. i obowiązują również w 2026 r. I na ten moment nic nie wskazuje, aby zostały podniesione w 2027 r., chyba że poselski projekt "zadziała".
Przykład
Od 1 stycznia 2025 r. kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wzrosło z 776 zł do 1010 zł, czyli o 234 zł (30,2%). Natomiast kryterium dochodowe na osobę w rodzinie podwyższono z 600 zł do 823 zł, czyli o 223 zł (37,2%). W przypadku np. czteroosobowej rodziny łączny próg dochodowy wzrósł z 2400 zł do 3292 zł, a więc o 892 zł miesięcznie.
Zasady przyznawania zasiłku pielęgnacyjnego
Wysokość zasiłku pielęgnacyjnego wynosi 215,84 zł miesięcznie.
Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:
- niepełnosprawnemu dziecku;
- osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
- osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia;
- osobie, która ukończyła 75 lat.
W ww przesłankach nie ma progu dochodowego. Waloryzacja co trzy lata (jako opcja dla rządu) dotyczy bezpośrednio kwoty tego zasiłku.
Są też takie wyłączenia - zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje:
- osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego;
- osobie umieszczonej w instytucji zapewniającej nieodpłatnie całodobowe utrzymanie;
- jeżeli członkowi rodziny przysługuje za granicą świadczenie na pokrycie wydatków związanych z pielęgnacją tej osoby, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.
Klasyfikacja budżetowa 2027. Nowe rozporządzenie z komentarzem eksperta
Ukończył prawo i filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pracował w kancelariach prawnych, prowadził szkolenia prawnicze. Z Grupą INFOR związany od 2003 roku.
Specjalizacja: świadczenia i ubezpieczenia społeczne, ZUS, zasiłki, prawo pracy, cywilne i gospodarcze, prawo administracyjne, podatki, ubezpieczenia społeczne, sektor publiczny.
