Pilotaż pozwolił sprawdzić, jak zakupy realizowane z udziałem agenta AI przebiegają w rzeczywistym środowisku sprzedażowym. Ten wyszukiwał i przeglądał produkty w wybranych sklepach internetowych, dokonywał ich wyboru, a następnie inicjował zakup, kierując się instrukcjami posiadacza karty i ustalonymi przez niego zasadami i ograniczeniami. Transakcje każdorazowo wymagały autoryzacji kupującego, przy zachowaniu dotychczasowych zabezpieczeń płatności i mechanizmów kontroli stosowanych przez wydawców kart.
Udział w projekcie daje poszczególnym uczestnikom ekosystemu możliwość weryfikacji różnych aspektów handlu agentowego. Banki mogą ocenić współdziałanie transakcji inicjowanych przez agentów AI z obowiązującymi mechanizmami uwierzytelniania i kontroli. Sprzedawcy zyskują okazję do sprawdzenia, jak proces zakupowy wspierany przez AI funkcjonuje w ramach ich obecnych środowisk sprzedażowych. Z kolei partnerzy płatniczy mogą przetestować obsługę takich transakcji z wykorzystaniem istniejącej infrastruktury płatniczej. Aby handel agentowy mógł zyskać szersze zastosowanie wśród konsumentów i sprzedawców, konieczna będzie współpraca całego ekosystemu zakupowego, obejmującego agentów rozliczeniowych, sprzedawców, banki, dostawców technologii dla handlu oraz wyspecjalizowanych dostawców agentów AI. To właśnie współdziałanie tych podmiotów będzie podstawą budowania zaufanych procesów zakupowych dla konsumentów i przedsiębiorstw.
Handel agentowy może zmienić sposób, w jaki ludzie wyszukują i kupują produkty online, jednak jego rozwój zależy od zaufania. Polski pilotaż pozwala uczestnikom ekosystemu płatniczego zdobyć praktyczne doświadczenie i sprawdzić, jak płatności inicjowane przez agentów AI mogą funkcjonować w ramach ich istniejącej infrastruktury przy jednoczesnym zachowaniu zgody i kontroli konsumenta oraz zabezpieczeń stanowiących podstawę płatności cyfrowych – mówi Mateusz Oleksy, dyrektor generalny Visa w Polsce.
Od wsparcia AI do zaufanych zakupów
Wpływ sztucznej inteligencji na zakupy internetowe jest już widoczny. Konsumenci coraz częściej mogą wykorzystywać AI do wyszukiwania produktów, porównywania ofert i podejmowania decyzji zakupowych. Kolejnym etapem tego procesu może być korzystanie z agentów AI, którzy wspierają użytkowników również w realizacji zakupów.
Skalę potencjalnego zainteresowania tym rozwiązaniem pokazuje badanie Visa Consulting & Analytics (VCA) przeprowadzone wśród polskich konsumentów i firm z sektora MŚP. Zgodnie z jego wynikami nawet 5,7 mln osób [1] mogłoby być wstępnie zainteresowanych skorzystaniem z agenta zakupowego. Spośród nich 3,5 mln ma potencjał, aby stać się wczesnymi użytkownikami tej technologii.
Zainteresowanie konsumentów jest szczególnie widoczne w przypadku zakupów, które wiążą się z koniecznością poświęcenia większej ilości czasu i wysiłku. Ponad połowa respondentów (53%) rozważyłaby wsparcie agenta AI przy analizie i wyborze produktów o licznych parametrach, np. elektroniki. Niemal co drugi badany (47%) widzi natomiast korzyść w kreatywnych rekomendacjach odpowiadających jego indywidualnym potrzebom. Z kolei jedna trzecia respondentów (33%) byłaby zainteresowana pomocą agenta podczas zakupów wymagających bardziej złożonego planowania, na przykład podróży.
Choć konsumenci dostrzegają potencjalne korzyści, ich gotowość do korzystania z agentów zakupowych będzie zależała także od poczucia bezpieczeństwa. Aż 62% badanych obawia się, że agent AI mógłby dokonać zakupu bez ich zgody. Ponad połowa (57%) wskazuje również na zagrożenie związane z kradzieżą danych osobowych, w tym danych płatniczych. Jednocześnie badanie potwierdza, że odpowiednie mechanizmy ochrony mogą pomóc ograniczać te obawy. Wśród rozwiązań mogących zwiększyć zainteresowanie handlem agentowym znalazły się m.in. gwarancja zwrotu pieniędzy oraz weryfikacja przez zaufane instytucje.
Handel agentowy może otworzyć nowe możliwości również przed sprzedawcami internetowymi. W badaniu sześciu na dziesięciu przedstawicieli małych i średnich firm prowadzących sprzedaż online oceniło koncepcję agenta zakupowego jako atrakcyjną. Przedsiębiorcy upatrują potencjalnych korzyści przede wszystkim w możliwości zwiększenia sprzedaży oraz automatyzacji procesu sprzedażowego. Równocześnie zwracają uwagę na kwestie, które będą wymagały dalszego rozważenia, np. jak agenci wpłyną na konkurencję, na bezpośrednie relacje z klientami czy odpowiedzialność w przypadku wystąpienia problemów.
Dane te wskazują, że o przyszłym wykorzystaniu handlu agentowego nie zdecydują wyłącznie możliwości samej technologii. Istotnym warunkiem jego rozwoju będzie również przekonanie konsumentów i sprzedawców, że cały proces – od zainicjowania transakcji, przez jej autoryzację, aż po finalizację – odbywa się w sposób budzący zaufanie.
Zaufane płatności z zachowaniem kontroli konsumenta
Rozwój handlu agentowego wymaga czegoś więcej niż zapewnienia agentom AI technicznej możliwości inicjowania płatności. Równie ważne jest utrzymanie przez konsumentów kontroli nad wydatkami, umożliwienie sprzedawcom identyfikowania zaufanych agentów AI oraz zapewnienie wydawcom kart odpowiedniego wglądu w procesy uwierzytelniania i autoryzowania transakcji.
Visa wykorzystuje swoją sieć do łączenia banków, sprzedawców i systemów AI, wspierając bezpieczne i uwierzytelnione transakcje agentowe, które spełniają europejskie wymogi regulacyjne. W polskim pilotażu realizację takich transakcji umożliwia Visa Intelligent Commerce – pakiet rozwiązań Visa wspierający bezpieczne doświadczenia zakupowe z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.
Poszczególne elementy Visa Intelligent Commerce odpowiadają na potrzeby różnych uczestników procesu zakupowego. Powiązanie stokenizowanych danych uwierzytelniających z płatnością z konkretnym agentem AI pomaga zapewnić, że działa on zgodnie z instrukcjami użytkownika. Visa Payment Passkeys umożliwia natomiast wydawcom potwierdzanie tożsamości użytkownika z uwzględnieniem europejskich wymogów dotyczących silnego uwierzytelniania klienta (Strong Customer Authentication – SCA). Z kolei Visa Trusted Agent Protocol (TAP) oraz Agent Directory wspierają sprzedawców w rozpoznawaniu zweryfikowanych agentów AI, jednocześnie pozwalając im kontrolować dostęp do swoich stron internetowych i realizowane transakcje. Rozwiązania te zostały zaprojektowane z myślą o możliwości integracji z istniejącymi systemami.
Kolejny etap rozwoju płatności inicjowanych przez AI
Realizacja pilotażu w Polsce jest częścią dalszego rozwoju programu Visa Agentic Ready w Europie. W lipcu 2026 r. Visa ogłosiła przeprowadzenie rzeczywistych transakcji handlu agentowego na rynku europejskim. Obecnie firma współpracuje już z ponad 40 europejskimi wydawcami kart.
