Szaleństwo z prądem. W Polsce 3000 zł za 1 MWh. Przez kilka godzin na giełdzie

1

Wielkimi wygranymi są wszyscy, który kupili już prąd w ramach umów długoterminowych na 2027 r. Chyba, że w trakcie 2027 r. nastąpi gwałtowna obniżka cen prądu – ale nikt w to nie wierzy.

Przykłady:

Źródło: https://atlasprzetargow.pl/przetarg/TED-756015-2026

Źródło: https://przetargi.pl/o/powiat-radziejowski-dostawa-energii-elektrycznej-w-okresie-od-01012027r-do-31122027r-08df2911-e69b-a675-5997-b2000187988e

Samorządy i spółki komunalne, które wcześniej zakontraktowały dostawy energii na 2027 r., mogą spokojniej obserwować gwałtowne wzrosty cen prądu na giełdzie. Choć jednodniowych notowań giełdowych nie można bezpośrednio porównywać z wielomiesięcznymi kontraktami, przykłady te pokazują, jak wcześniejsze zabezpieczenie ceny może chronić odbiorców przed nagłymi skokami kosztów energii.

Dlaczego prąd jest tak niewiarygodnie drogi na giełdzie?

Jedną z przyczyn gwałtownego wzrostu cen energii elektrycznej w Polsce była ograniczona dostępność największych bloków energetycznych w elektrowniach Bełchatów i Kozienice. W Kozienicach od 22 października do 3 listopada nie pracował blok B11 o mocy 1075 MW. Enea poinformowała, że przyczyną postoju była nieszczelność układu ciśnieniowego kotła. Z kolei w Bełchatowie prowadzono planowy remont bloku B14 o mocy 781 MW, którego zakończenie zaplanowano na 11 grudnia. Ograniczenia w pracy obu elektrowni zbiegły się z okresem szczególnie silnych wzrostów cen prądu na giełdzie.

Na początku listopada problemy dotyczyły również innych elektrowni. 2 listopada przed południem rezerwa dostępnej mocy w krajowym systemie elektroenergetycznym spadła poniżej 1 GW, a dzień później łączna moc niedostępnych jednostek konwencjonalnych wynosiła około 10 GW. W elektrowni Opole remontowano trzy z sześciu bloków, w Jaworznie blok o mocy 910 MW wykorzystywał jedynie połowę swoich możliwości, natomiast w Łagiszy jednostka o mocy 430 MW pozostawała wyłączona wskutek pożaru transformatora.

Ponieważ poszczególne bloki miały wracać do pracy w różnych terminach, przywrócenie sprawności jednej jednostki nie oznaczało rozwiązania problemu niedoboru dostępnych mocy. Według prognoz PGE z początku listopada 2027 r. napięta sytuacja w krajowym systemie elektroenergetycznym mogła utrzymywać się do połowy grudnia. Duże znaczenie dla bilansu mocy miały mieć warunki pogodowe, w szczególności wpływające na produkcję energii ze źródeł odnawialnych.

Źródło: Energetyka24.com; wypowiedź rzecznika PSE dla „Parkietu”.

Co wiemy o taryfach na prąd na 2027 r.

PGE, Enea, Tauron i Energa przekazały dokumenty do URE. Według informacji „Rzeczpospolitej” proponowane ceny sprzedaży energii wynoszą około 600 zł/MWh. Regulator nie potwierdził oficjalnie tej kwoty.

Nowe taryfy mamy poznać w drugiej połowie grudnia. Prezes URE Renata Mroczek poinformowała 5 listopada, że procedura jest poufna, a zatwierdzenie taryf planowane jest na połowę grudnia.

Ma się zmienić konstrukcja rachunku. Opłata abonamentowa ma zostać przeniesiona z części dystrybucyjnej do sprzedażowej. URE wyjaśnia, że jest to zmiana sposobu przypisywania kosztów, a nie automatyczne wprowadzenie nowego obciążenia. Przy czym niektóre opłaty dodatkowe mają być niższe. Prezes URE wskazała na obniżenie opłaty OZE oraz opłaty mocowej dla przedsiębiorstw, przy utrzymaniu opłaty mocowej dla gospodarstw domowych. Nie oznacza to jednak, że cały rachunek automatycznie spadnie.

Ile oznaczałaby cena 600 zł/MWh dla gospodarstwa domowego?

Przyjmijmy, że cena samej energii wzrosłaby z 495,16 do 600 zł/MWh. Poniższe wyliczenia są orientacyjne, bez zmian dystrybucji, opłat stałych i innych składników.

To przybliżona symulacja.

Czy skok cen giełdowych do 3000 zł/MWh wpłynie na taryfy?

Taryfy na cały 2027 r. nie są ustalane według najwyższej ceny z pojedynczej godziny. Sprzedawcy kupują energię również z wyprzedzeniem, a URE analizuje uzasadnione koszty jej zakupu i sprzedaży. Jednak wysokie ceny spot mogą mieć znaczenie przy ustalaniu taryf.