Impas polityczny w USA niekoniecznie musi jednak oznaczać coś złego dla rynków. Czy to wygrana całego kongresu przez Demokratów oznacza stagnację czy też nowa szansa? W Europie podobne wydarzenia obserwowaliśmy w Wielkiej Brytanii, gdy byliśmy świadkami podobnej sytuacji w związku z klęską Partii Konserwatywnej w 2024 roku. Pytanie brzmi, czy Demokraci poradzą sobie lepiej niż Kier Starmer. Jednak USA to słabnąca, ale największa gospodarka świata, a dodatkowo prezydent Donald Trump musi liczyć się z oporem własnej partii i szczególnie własnej frakcji -MAGA.
Oczywiście, z całym szacunkiem, Wielka Brytania i jej sytuacja polityczna nie ma takiego wpływu i przełożenia na rynki finansowe i gospodarkę Europy jak zdarzenia w USA.
Jak wybory w USA wpłynęły na rynki Europy
Koszty utrzymania były kluczowym tematem wyborczym, obejmującym kwestie mieszkaniowe, opiekę zdrowotną, energię i codzienne wydatki. Winą za tę sytuację obciążono zdecydowanie decyzję prezydenta Donalda Trumpa o ataku na Iran. W związku z trwającymi zamieszkami we Francji, które rozprzestrzeniły się na Niemcy, jest to kluczowa kwestia w Europie, a winą obarcza się rządzących. Inflacja postrzegana jest jako czynnik niszczący poziom życia, a osłabienie prezydentury Trumpa uważa się za zapowiedź porozumienia, które może ponownie otworzyć Cieśninę Ormuz. Jak ujął to jeden z komentatorów: „Stany Zjednoczone mogą nie chcieć płacić za obronę Europy, ale to Europa płaci za ich wojnę”. To doda odwagi zarówno Iranowi, jak i Europejczykom w ich relacjach ze Stanami Zjednoczonymi.
Dla Europy pojawia się pytanie, z kim jeszcze w Stanach Zjednoczonych można rozmawiać, skoro prezydentura wkracza w ostatnie dwa lata. W tej sytuacji NATO stanie się kluczowym forum w sprawach obronności, a biorąc pod uwagę brak rozwiązania konfliktu rosyjsko-ukraińskiego, presja na zwiększenie wydatków na obronę prawdopodobnie będzie się utrzymywać. W Europie największe obawy budzi inflacja wtórna, co widać w decyzji Europejskiego Banku Centralnego o wcześniejszym podwyższeniu stóp procentowych i co było główną siłą napędową podwyżki stóp przez Bank Anglii. Banki centralne są wyraźnie gotowe podjąć dalsze działania, więc kwestia ta nie zniknie z agendy, przynajmniej do przyszłego lata. W styczniu brytyjscy konsumenci odczują wzrost rachunków za energię o co najmniej 20% – a fala mrozów jeszcze pogorszyłaby sytuację.
Rynki finansowe i realną gospodarkę determinuje jedna technologia, sztuczna inteligencja
W Stanach Zjednoczonych infrastruktura sztucznej inteligencji nabiera coraz bardziej politycznego charakteru, a centra danych przyczyniają się do obaw dotyczących cen energii elektrycznej, zużycia wody i kosztów infrastruktury; te same obawy występują w Europie, ale mają one silny wydźwięk regulacyjny. Wybory raczej nie odwrócą strukturalnego popytu na sztuczną inteligencję, ale rządy stanowe mogą w coraz większym stopniu wpływać na to, gdzie powstają obiekty, jak szybko realizowane są projekty i kto pokrywa koszty infrastruktury wspierającej. Mogą istnieć argumenty przemawiające za przeniesieniem części tych inwestycji do lokalizacji międzynarodowych, co pozwoliłoby na regionalizację mocy obliczeniowych. Zostałoby to pozytywnie przyjęte przez rządy europejskie, które obawiają się konsekwencji dla bezpieczeństwa wynikających z nadmiernego uzależnienia od Stanów Zjednoczonych po wprowadzeniu ograniczeń dotyczących Starlink na Ukrainie. Wytwarzanie energii, jej przesył oraz sprzęt elektryczny powinny pozostać ważnymi obszarami inwestycyjnymi, choć deweloperzy mogą stanąć w obliczu wyższych kosztów regulacyjnych, a co za tym idzie – opóźnień. Wydaje się, że ceny ich akcji pozytywnie zareagowały na spowolnienie tego szaleńczego tempa.
Rynki w Europie i USA dostrzegają też inne sektory gospodarki
Może wzrosnąć zróżnicowanie w obrębie poszczególnych sektorów. Sektor opieki zdrowotnej stoi w obliczu kontroli cen leków, ubezpieczeń i refundacji; instytucje finansowe mogą spotkać się z bardziej rygorystycznym nadzorem ze strony Kongresu; natomiast przedsiębiorstwa z branży obronnej i energetycznej pozostają wrażliwe na zmiany w wydatkach, regulacjach i procesie uzyskiwania zezwoleń. Byłoby to kontynuacją trendu, który już ma miejsce w Europie.
Impas polityczny w Stanach Zjednoczonych nie musi jednak być niekorzystny dla rynków. Czy jest to impas – czy też nowa szansa? Badania Franklin Templeton Institute, obejmujące dziewięć wyborów śródokresowych w latach 1990–2022, wykazały, że indeks S&P 500 zyskiwał średnio 14,5% w ciągu 12 miesięcy po wyborach śródokresowych, odnotowując dodatnie stopy zwrotu po każdych z nich. Nie należy jednak mylić impasu z nową dyscypliną fiskalną. Utrzymują się duże deficyty i znaczna emisja obligacji skarbowych, co sprawia, że realne stopy procentowe mają szczególne znaczenie dla wyceny akcji, rynku nieruchomości oraz inwestycji infrastrukturalnych. Czy w przypadku wystąpienia zdarzenia wymagającego znaczącej reakcji fiskalnej jakikolwiek kraj dysponuje elastycznością pozwalającą na podjęcie odpowiednich działań? Sytuacja budżetowa w Europie, z wyjątkiem Niemiec, jest równie niepokojąca, jeśli nie bardziej. W razie potrzeby margines manewru jest tu jeszcze mniejszy
Bardziej ograniczona prezydentura Trumpa niekoniecznie oznacza mniejszą niepewność. Impas legislacyjny może sprzyjać większemu poleganiu na uprawnieniach wykonawczych w kwestiach ceł, handlu, imigracji, sankcji i polityki zagranicznej. Biorąc pod uwagę, jak dużą część ogólnych dochodów rządu USA stanowią obecnie cła, trudno wyobrazić sobie ich zniesienie, niezależnie od tego, kto sprawuje władzę.
W Europie odnotowano serię dobrych wyników finansowych na tle słabnącej koniunktury gospodarczej, napędzanej wyższymi stopami procentowymi. Europejski cykl polityczny rozpocznie się od wyborów w Hiszpanii pod koniec listopada, a te kwestie będą odgrywać rolę zarówno tam, jak i we Francji wiosną, a być może również w Wielkiej Brytanii. Obecni rządzący nie odniosą z tego korzyści, ale ten cykl staje się coraz bardziej pewny. Może go spowolnić obecny wzrost stóp procentowych, ale oznacza to również jego przedłużenie. Wzrost zysków, realne stopy procentowe oraz trwałość cyklu inwestycyjnego w sztuczną inteligencję pozostają głównymi czynnikami determinującymi długoterminowe zwroty.
Dziennikarz z zawodu i zamiłowania. Zajmuje się tematyką gospodarczą, prawną i finansową, szczególnie nowymi technologiami, i komunikacją oraz mediami. Poza dziennikarstwem zajmuje się fotografią, jeździ na nartach i uwielbia Hiszpanię. Z marką INFOR związany wcześniej, zaczynał przygodę z dziennikarstwem w Gazecie Prawnej. Od kwietnia 2026 r. już jako dziennikarz internetowy przygotowuje i publikuje artykuły na portalu Forsal.pl.
