Kto musi sprzątać liście z chodnika przed domem w 2026 roku?
Za utrzymanie czystości na chodniku biegnącym bezpośrednio wzdłuż nieruchomości co do zasady odpowiada jej właściciel. Obowiązek ten nie ogranicza się wyłącznie do usuwania śniegu. Niektórzy nie zdają sobie sprawy, że obejmuje on również uprzątanie lodu, błota i innych zanieczyszczeń, np. liści. Wynika to bezpośrednio z treści art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z przepisem właściciele nieruchomości są zobowiązani do „uprzątnięcia błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z dróg dla pieszych położonych wzdłuż nieruchomości”.
Uwaga! Obowiązek dotyczy nie tylko właścicieli domów jednorodzinnych. Odpowiedzialność za utrzymanie porządku może spoczywać również na użytkownikach wieczystych, osobach zarządzających nieruchomością lub faktycznie nią władających. W przypadku współwłasności obowiązek dotyczy także współwłaścicieli.
Kiedy nie trzeba sprzątać liści z chodnika? Przepisy przewidują wyjątki
Nie każdy chodnik znajdujący się przed domem musi być utrzymywany w czystości przez właściciela posesji lub odśnieżany. Kluczowe znaczenie ma jego usytuowanie.
Ustawowy obowiązek dotyczy drogi dla pieszych stanowiącej wydzieloną część drogi publicznej, położonej bezpośrednio przy granicy nieruchomości. Co to oznacza w praktyce? Jeżeli między granicą działki a chodnikiem znajduje się pas zieleni, np. trawnik, właściciel nieruchomości co do zasady nie musi usuwać z niego śniegu, liści i innych zanieczyszczeń. W takim przypadku chodnik nie przylega bowiem bezpośrednio do posesji.
Przepisy przewidują również wyjątek dotyczący parkowania. Właściciel nieruchomości nie ma obowiązku uprzątania chodnika, na którym dopuszczono płatny postój lub parkowanie pojazdów samochodowych. Oznacza to, że samo położenie chodnika przed domem nie przesądza jeszcze o odpowiedzialności za jego sprzątanie.
Nawet 1500 zł grzywny za niesprzątnięty chodnik. Co grozi właścicielowi nieruchomości?
Zaniedbanie obowiązku utrzymania czystości może skutkować odpowiedzialnością za wykroczenie. Co grozi właścicielowi? Zgodnie z art. 117 § 1 Kodeksu wykroczeń osoba, która nie wykonuje ciążących na niej obowiązków związanych z utrzymaniem czystości i porządku, może zostać ukarana grzywną do 1500 zł albo naganą.
Nie oznacza to jednak, że każde zaniedbanie automatycznie kończy się nałożeniem maksymalnej grzywny. Wysokość kary zależy od okoliczności konkretnej sprawy.
Kto odpowiada, gdy przechodzień poślizgnie się na mokrych liściach?
Grzywna nie jest jedyną konsekwencją, jaką może ponieść właściciel nieruchomości, który dopuści się zaniedbania obowiązku usuwania mokrych liści z chodnika lub odśnieżania. Znacznie poważniejsze skutki mogą pojawić się wtedy, gdy na śliskim chodniku dojdzie do wypadku. Przykładem jest sytuacja, w której przechodzień poślizgnie się na niesprzątniętej lub oblodzonej nawierzchni, upadnie i złamie nogę.
Jeżeli zostaną spełnione przesłanki odpowiedzialności cywilnej, osoba zobowiązana do utrzymania chodnika może zostać zobowiązana do naprawienia szkody. Poszkodowany może dochodzić dwóch rodzajów świadczeń:
- Odszkodowania – za poniesione szkody majątkowe związane z wypadkiem.
- Zadośćuczynienia – za doznaną krzywdę, w tym ból i cierpienie wynikające z obrażeń.
Sama okoliczność, że do wypadku doszło przed daną nieruchomością, nie przesądza automatycznie o odpowiedzialności jej właściciela. Znaczenie ma m.in. to, kto był zobowiązany do utrzymania chodnika, czy doszło do zaniedbania oraz czy pozostawało ono w związku przyczynowym z wypadkiem. W praktyce oznacza to, że niesprzątnięty lub nieodśnieżony chodnik może narazić osobę odpowiedzialną za jego utrzymanie zarówno na grzywnę, jak i konieczność wypłaty odszkodowania lub zadośćuczynienia.
Z wykształcenia prawniczka, z zamiłowania redaktorka. Zaczynała w „Pulsie Biznesu”, a dziś współtworzy redakcję serwisu GazetaPrawna.pl, gdzie pisze głównie o prawie, społeczeństwie i biznesie. Lubi opowiadać o ludziach stojących za sukcesem firm i o tym, jak pasja spotyka się z profesjonalizmem. Z zainteresowaniem śledzi rozwój polskich marek modowych oraz to, jak prawo i gospodarka wpływają na branże kreatywne. Fanka dobrej kawy i pudelków. W wolnym czasie podróżuje, słucha muzyki i sięga po reportaże.
