Na pokładzie brytyjskiego lotniskowca HMS Prince of Wales, cumującego w Oslo, podpisano w środę porozumienie o zacieśnieniu współpracy marynarek wojennych 10 państw Europy Północnej. Docelowo floty mają działać jak jedna siła, zdolna wspierać operacje NATO.
Porozumienie zawarły Wielka Brytania, Norwegia, Szwecja, Finlandia, Dania, Islandia, Estonia, Łotwa, Litwa i Holandia. Państwa te należą do kierowanej przez Brytyjczyków Wspólnych Siłach Ekspedycyjnych (JEF).
Wspólne bazy i wymienność zadań na morzu
Umowa przewiduje wzajemne przejmowanie i realizację zadań przez okręty państw JEF. Bazy morskie w każdym z krajów mają być gotowe do obsługi i stanowić zaplecze dla okrętów marynarek wszystkich dziesięciu państw. Współpraca ma obejmować zarówno jednostki załogowe, jak i bezzałogowe.
Ochrona Bałtyku, Arktyki i podwodnej infrastruktury
W razie konieczności połączone siły morskie JEF będą mogły włączyć się w struktury dowodzenia NATO i wspierać operacje Sojuszu. Ma to wzmocnić bezpieczeństwo północnego Atlantyku, Bałtyku i Arktyki, w tym podmorskiej infrastruktury krytycznej.
JEF powstały w 2014 roku, a cztery lata później osiągnęły pełną gotowość operacyjną. Grupa umożliwia państwom szybkie, wspólne reagowanie na zagrożenia, prowadzenie ćwiczeń i operacji wojskowych. Jej działania obejmują przede wszystkim północną Europę i otaczające ją morza. JEF mogą korzystać z sił lądowych, morskich i powietrznych państw członkowskich.
Kolejny krok w integracji militarnej Północy
Porozumienie podpisane w Oslo jest kolejnym krokiem w zacieśnianiu współpracy wojskowej państw północnej Europy. Rok temu Norwegia i Wielka Brytania zawarły umowę o współpracy flot na północnym Atlantyku, zakładającą wyposażenie ich w ten sam typ fregat, co ułatwi wspólne operacje. W lipcu 2026 roku Kanada dołączyła do norwesko-niemieckiego programu budowy nowoczesnych okrętów podwodnych. Trzy państwa będą dysponować takimi samymi jednostkami, na których będą mogli służyć marynarze ze wszystkich trzech krajów.
Z Oslo Mieszko Czarnecki (PAP)
Jestem absolwentem ekonomii na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego. Od lat tworzę treści o tematyce prawnej i gospodarczej. Doświadczenie zdobywałem w redakcjach takich serwisów jak bankier.pl czy gazeta Fakt. Przez kilka lat pełniłem funkcję redaktora naczelnego portalu biznesinfo.pl. W mojej pracy stawiam na rzetelność, przejrzystość i praktyczne podejście do prawa.
