Na wyodrębnienie tej frakcji w połowie 2025 roku zdecydowała się już jedna z polskich gmin, od 1 stycznia 2027 roku kolejni mieszkańcy będą musieli wydzielać ten rodzaj odpadów. Wrzucanie ich do worka na odpady zmieszane lub do frakcji BIO może wiązać się z karą w postaci podwyższenia opłaty za odbiór odpadów.
Unijne poziomy recyklingu odpadów komunalnych
Unia Europejska nałożyła na kraje członkowskie konkretne progi recyklingu surowców. Z każdym rokiem te poziomy rosną: do 2030 roku Polska powinna odzyskiwać 60 proc. surowców, w 2035 roku już 65 proc. Właśnie tyle (minimum) z tego, co mieszkańcy wyrzucają do worków i pojemników na odpady ma trafiać do ponownego użycia i recyklingu. Już obecny poziom (w 2026 roku wymagany poziom recyklingu dla odpadów komunalnych to 55 proc.) dla wielu gmin jest wyzwaniem.
Sposobem na uniknięcie wysokich kar finansowych i osiągnięcie wymaganych przepisami progów jest wyodrębnienie kolejnej frakcji: tekstyliów i wprowadzenie systemu kaucyjnego. System działa już od roku, jednak okazuje się, że to za mało, by osiągnięcie zakładanych celów w poszczególnych gminach było możliwe. Wciąż - mimo obowiązku selektywnej zbiórki odpadów - część mieszkańców lekceważy zasady segregacji lub nieświadomie popełnia błędy, które nie pozwalają na zwiększenie poziomów odzysku. Zanieczyszczone innymi odpadami frakcje są przez sortownie odrzucane i nie mogą zostać poddane recyklingowi. Wystarczy wrzucenie zanieczyszczonego tłuszczem kartonu do papieru lub ziemia lub kości w odpadach BIO.
Szare worki na śmieci - co należy do nich wrzucać?
W lipcu 2025 roku szare worki na śmieci wprowadziła Gmina Miejska Lubaczów. Od 1 stycznia 2027 roku wdrożenie szarych worków na odpady zapowiada także Gmina Wiejska Lubaczów. Worki w szarym kolorze zostaną udostępnione mieszkańcom zabudowy jednorodzinnej nieodpłatnie. Należy wrzucać do nich odpady z palenisk domowych (z pieców oraz kominków) czyli popiół.
Do worków należy wrzucać wyłącznie suchy i ostudzony popiół. Choć sezon grzewczy trwa od jesieni do wiosny, odpady w szarych workach będą odbierane zgodnie z harmonogramem wywozu przez cały rok, z częstotliwością dwa razy w miesiącu. Zmiana ma na celu zmniejszenie ilości generowanych w mieście odpadów niesegregowanych i poprawę poziomów recyklingu. Do tej pory mieszkańcy wrzucali popiół do odpadów zmieszanych lub oddawali je w workach na odpady biodegradowalne, co jedynie zwiększało udział odpadów zmieszanych w ogólnej zbiórce lub zanieczyszczało frakcję BIO.
Dlaczego zdecydowano się na wyodrębnienie frakcji? Zmniejszy to ilość odpadów (niesegregowanych) zmieszanych, która z roku na rok w Gminie Miejskiej Lubaczów jest coraz większa, co skutkuje problemem w osiągnieciu poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, a ten na rok 2025 wynosi aż 55% całej wagi wytworzonych odpadów na terenie gminy. Zbieranie popiołu jako osobnej frakcji daje możliwość recyklingu i ponownego wykorzystania, w związku z tym, że popiół drzewny, szczególnie ten z czystego spalania, może być używany jako nawóz w ogrodzie, wzbogacający glebę w potas, fosfor i wapń
- można było przeczytać w komunikacie gminy przy okazji wprowadzania szarych worków dla mieszkańców miast.
Teraz ten rodzaj segregacji zostanie wdrożony również na terenach wiejskich. Jak informuje samorząd, prowadzone są regularne kontrole jakości odpadów oddawanych przez mieszkańców. W razie nieprawidłowości muszą oni liczyć się z podwyższeniem opłat. Najczęstsze błędy w segregacji to wrzucanie do brązowych pojemników odpadów opakowaniowych, tekstyliów i śmieci, które powinny trafić do pojemnika na odpady zmieszane.
