Rosyjskie służby są od dawna oskarżane o próby uciszania wrogów władz swojego kraju za granicą, ale kampania zabójstw celowanych nasiliła się, odkąd w 2022 roku Rosja rządzona przez Władimira Putina najechała Ukrainę - informuje AP w depeszy opartej na informacjach trzech źródeł w wywiadach różnych państw Zachodu.
Rosyjska kampania zabójstw w Europie. Fala ataków po 2022 roku
Rozmówcy AP podkreślili, że działania rosyjskich służb z coraz większą zuchwałością wybierają cele, którymi stają się zarówno rosyjscy aktywiści żyjący na emigracji, jak i obywatele obcych państw wspierający Ukrainę. Nie jest to przypadek ani zbieg okoliczności, istnieje polityczne przyzwolenie na takie działania - zaznaczył cytowany przez AP wysoki urzędnik zachodnich służb wywiadowczych.
W 2025 roku litewskie służby udaremniły spisek mający na celu zabicie zwolennika Ukrainy z tego państwa i drugi, w którym celem był rosyjski aktywista. W Niemczech funkcjonariusze zapobiegli zabójstwu Armina Pappergera, szefa niemieckiego koncernu zbrojeniowego Rheinmetall, który dostarcza broń Ukrainie, i ukraińskiego oficera - wyliczyła AP.
Sabotaże i zamachy w Europie. Polska i Niemcy na liście celów Kremla
W czerwcu 2025 roku ówczesny minister spraw wewnętrznych Tomasz Siemoniak poinformował, że ABW aresztowała polskiego obywatela, który planował zamach na prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego i próbował nawiązać współpracę z rosyjskimi służbami. Mężczyzna chciał przeprowadzić atak na lotnisku w Rzeszowie.
Kampania zabójstw celowanych jest częścią szerszych działań Rosji mających osłabić państwa Europy, które wspierają Ukrainę - powiedzieli AP brytyjscy i litewscy informatorzy z kręgów bezpieczeństwa.
Według zachodnich służb od lutego 2022 roku doszło do 191 aktów sabotażu, podpaleń i innych działań dywersyjnych wiązanych z Rosją - dodała agencja. AP zaznaczyła, że wielu sprawców to „tani podwykonawcy”, działający zgodnie z poleceniami funkcjonariuszy rosyjskich agencji wywiadowczych.
Wrogowie Rosji na celowniku. Europa w centrum operacji GRU
Do najbardziej znanych przykładów zabójstw celowanych przeprowadzonych w ostatnich latach przez rosyjskie służby należy próba otrucia Siergieja Skripala w 2018 roku w brytyjskim Salisbury. To były oficer rosyjskiego wywiadu wojskowego GRU, który przekazywał informacje wywiadowi Wielkiej Brytanii. Zdaniem władz w Londynie atak przeprowadzili oficerowie GRU działający za przyzwoleniem władz Rosji, czemu Moskwa zaprzecza.
Rok później w parku w Berlinie zastrzelono byłego czeczeńskiego dowódcę Zelimchana Changoszwilego. Niemiecki sąd uznał, że zabójca, skazany na dożywocie, działał na zlecenie rosyjskich służb.
