Patriarchat Konstantynopolitański ogłosił ze swej strony, że w oczekiwaniu na nadanie tomosu stworzył projekt statutu Ukraińskiej Cerkwi. O zatwierdzeniu tekstu tomosu Patriarchat nie poinformował.

„W kontekście wcześniejszej decyzji Patriarchatu Konstantynopolitańskiego o nadaniu autokefalii Ukraińskiej Cerkwi i przygotowań do nadania patriarszego i synodalnego tomosu Święty Synod uchwalił projekt statutu konstytucyjnego Ukraińskiej Cerkwi” – oświadczył Konstantynopol.

Według władz w Kijowie tomos jest gotowy i zostanie wręczony zwierzchnikowi Cerkwi, który zostanie wybrany na Soborze Zjednoczeniowym ukraińskich Kościołów prawosławnych. Data soboru nie została ogłoszona.

Po wiadomościach z Patriarchatu Konstantynopolitańskiego Poroszenko oświadczył, że jest to historyczna chwila. „Podjęta została historyczna decyzja o powołaniu autokefalicznej Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej. Zatwierdzony został tekst tomosu o nadaniu niezawisłości Ukraińskiej Cerkwi” – powiedział w wystąpieniu telewizyjnym.

Doradca Poroszenki, dyrektor Narodowego Instytutu Badań Strategicznych Rostysław Pawłenko, który jest wysłannikiem prezydenta ds. tomosu, wyjaśnił, że jego tekst nie może jeszcze być opublikowany.

„Zwierzchnik Ukraińskiej Cerkwi po Soborze Zjednoczeniowym otrzyma z rąk Patriarchy Ekumenicznego tomos. Dlatego właśnie wciąż nie jest on oficjalnym dokumentem” – powiedział dziennikarzom w Stambule.

Ekumeniczny Patriarchat Konstantynopola potwierdził w październiku, że wszczyna procedurę nadania autokefalii Ukraińskiemu Kościołowi Prawosławnemu. Wystąpiła przeciwko temu Rosyjska Cerkiew Prawosławna (RPC), która uważa Ukrainę za swoje terytorium kanoniczne i nie chce jej niezawisłości.

Takie samo stanowisko reprezentuje Ukraińska Cerkiew Prawosławna Patriarchatu Moskiewskiego, jedyny dotąd Kościół prawosławny uważany za kanoniczny i uznawany przez pozostałe Kościoły prawosławne na świecie.

Według ekumenicznego patriarchy Konstantynopola Bartłomieja I decyzje podejmowane przez Konstantynopol mają moc wiążącą dla wszystkich Kościołów prawosławnych. Zwierzchnik prawosławia podkreśla też, że autokefalia dla Kościoła ukraińskiego doprowadzi do zjednoczenia wszystkich członków Kościoła prawosławnego na Ukrainie.

Na Ukrainie działają trzy Kościoły prawosławne. Prócz podległego Moskwie funkcjonuje tu także Ukraińska Cerkiew Prawosławna Patriarchatu Kijowskiego oraz znacznie mniejsza, wywodząca się z diaspory Ukraińska Autokefaliczna Cerkiew Prawosławna.

>>> Czytaj też: Ambasador Ukrainy w Polsce: Wszystko idzie po myśli Putina [WYWIAD]