Forsal logo

Kupiłeś okulary lub soczewki kontaktowe? Możesz odliczyć ten wydatek w PIT jeżeli masz orzeczenie o niepełnosprawności – niekoniecznie dotyczące wzroku

Ten tekst przeczytasz w 16 minut
dzisiaj, 13:08
Kobieta w okularach
Kupiłeś okulary lub soczewki kontaktowe? Możesz odliczyć ten wydatek w PIT jeżeli masz orzeczenie o niepełnosprawności – niekoniecznie dotyczące wzroku/Shutterstock
Jeżeli niepełnosprawny podatnik kupił okulary korekcyjne lub soczewki kontaktowe – ma prawo odliczyć ten wydatek od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym PIT za rok, w którym poniesiono te wydatki. Co ważne orzeczona niepełnosprawność nie musi dotyczyć wzroku. Koszty tych zakupów można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej w wysokości faktycznie poniesionej przez podatnika. Nie można jednak odliczyć wydatku w tej jego części, która została pokryta z otrzymanego dofinansowana – np. ze środków NFZ, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych czy innych źródeł. Potwierdza to od lat Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w wydawanych indywidualnych interpretacjach podatkowych.

Jednym z najnowszych przykładów takich korzystnych dla podatników stanowisk skarbówki jest interpretacja Dyrektora KIS z 25 lutego 2026 r. – sygn. 0112-KDSL1-2.4011.798.2025.2.MO.

Orzeczona niepełnosprawność, która nie dotyczy wzroku i zakup okularów - podatniczka pyta o prawo do odliczenia

O tę interpretację zawnioskowała podatniczka, która jest osobą niepełnosprawną i dysponuje orzeczeniem o niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności na czas określony od (…)lutego 2025 r. do (…)kwietnia 2026 r. Podatniczka ta kupiła pod koniec 2025 roku okulary korekcyjne do pracy na komputerze. W wezwaniu do uzupełnienia informacji podanych we wniosku Dyrektor KIS zapytał m.in.: „Czy zakupione okulary korekcyjne ułatwiają/będą ułatwiać Pani wykonywanie czynności życiowych oraz funkcjonowanie w związku z Pani niepełnosprawnością?”.
Podatniczka odpowiedziała, że: Tak, bez tych okularów nie mogłaby wykonywać czynności zawodowych (tj. pracować przy komputerze), choć jednocześnie przyznała, że w orzeczeniu o niepełnosprawności nie ma wprost mowy o wadzie wzroku.

Podatniczka poinformowała też, że:
- posiada fakturę, którazawiera jej dane jako kupującego oraz dane sprzedającego, przedmiot i kwotę zapłaty,
- wydatek na okulary został w części sfinansowany z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych jej pracodawcy,
- posiada zaświadczenie wystawione przez lekarza, z którego wynika konieczność stosowania okularów korekcyjnych ok. 2-2,5 roku temu przy okazji badań okresowych medycyny pracy. To zaświadczenie cały czas jest ważne, ponieważ bez tego podatniczka nie otrzymałaby dofinansowania pracodawcy do okularów,
- pozostałą kwotę (nie sfinansowaną z zfśs) podatniczka chciałaby wykazać jako odliczenie w ramach ulgi rehabilitacyjnej wPIT-37 za 2025 rok.
Zapytała więc Dyrektora KIS, czy ma prawo odliczyć tą niesfinansowaną z zfśs cześć wydatku na okulary.

Dyrektor KIS: Wydatki na zakup okularów korekcyjnych można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej. Ale tylko tą część, która nie została sfinansowana z zfśs

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w ww. interpretacji indywidualnej 25 lutego 2026 r. zgodził się z podatniczką, że ma ona prawo do odliczenia w PIT-37 poniesionego wydatku na zakup okularów korekcyjnych, w ramach ulgi rehabilitacyjnej na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT.

Organ podatkowy zastrzegł, że odliczeniu od dochodu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami na ich zakup, a kwotą, która została podatniczce dofinansowana (zrefundowana) z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. A zatem w informacji o odliczeniach od dochodu (przychodu) i od podatku (PIT/O) – będącej załącznikiem do zeznania PIT-37 – należy wykazać kwotę pomniejszoną o kwotę dofinansowaną przez pracodawcę z zakładowego funduszu socjalnego.

Dyrektor KIS poinformował, że do wydatków kwalifikujących się do odliczenia na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych – zaliczają się m.in. wydatki na zakup, naprawę lub najem wyrobów medycznych wymienionych w wykazie wyrobów medycznych określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy z 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 907 zezm.).

Na podstawie art. 38 ust. 4 ww. ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych zostało wydane rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (t. j. Dz.U. 2025 poz. 1038). A w załączniku do tego rozporządzenia, w Grupie O wskazano Wyroby optyczne wykonywane na zamówienie lub produkowane seryjnie, a pod kodem O.01.02 umieszczona została Soczewka okularowa korekcyjna do dali, gdzie obowiązującymi kryteriami przyznawania są m.in. wady wzroku wymagające korekcji: sfera do ±6,00 dptr i cylinder do ±2,00 dptr, w tym soczewka z mocą pryzmatyczną.

Do wydatków podlegających odliczeniu w ramach ulgi rehabilitacyjnej zaliczone zostały również wskazane w art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o PIT, niewymienione w ww. wykazie wydatki, poniesione na zakup, naprawę lub najem indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego.

Jak wyjaśnił Dyrektor KIS, określenie „indywidualny sprzęt, urządzenia i narzędzia niezbędne w rehabilitacji” oznacza, że ustawodawca zalicza do nich wyłącznie urządzenia, narzędzia i sprzęt o indywidualnym charakterze, niezbędne w rehabilitacji osoby niepełnosprawnej i ułatwiające tej osobie wykonywanie czynności życiowych.

Ale – jak podkreślił Dyrektor KIS: "Przepis ten nie wskazuje jednak, że potrzeby wynikające z niepełnosprawności mają wynikać wprost z orzeczenia o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności. Związek pomiędzy nabyciem konkretnego sprzętu, urządzenia lub narzędzia technicznego, a niepełnosprawnością podatnik powinien wykazać w taki sposób, aby organy podatkowe mogły uznać, że są one niezbędne w rehabilitacji oraz że ułatwiają wykonywanie czynności życiowych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, jak również, że pomiędzy rodzajem nabytego przedmiotu a rodzajem niepełnosprawności podatnika istnieje ścisły związek, np. okazując się zaświadczeniem lekarskim wystawionym przez lekarza specjalistę stosownie do stanu zdrowia osoby niepełnosprawnej i potrzeb indywidualnej rehabilitacji."

Zatem - w razie ew. kontroli podatkowej dokonanego odliczenia – podatnik powinien umieć wykazać związek pomiędzy nabyciem konkretnego sprzętu, urządzenia lub narzędzia technicznego, a niepełnosprawnością. Chodzi o to aby umieć logicznie (najlepiej na podstawie dokumentów – w tym zaświadczeń lekarskich) przekonać organy podatkowe, że dany sprzęt (urządzenie) jest niezbędny w rehabilitacji oraz że ułatwia wykonywanie czynności życiowych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Na pewno warto też umieć wykazać, że pomiędzy rodzajem nabytego przedmiotu a rodzajem niepełnosprawności podatnika istnieje ścisły związek, np. okazując się zaświadczeniem lekarskim wystawionym przez lekarza specjalistę. W tym przypadku wszystkie te warunki były spełnione.

Podobna argumentacja jest prezentowana w innych interpretacjach Dyrektora KIS dot. odliczenia okularów, np.:
- z 4 kwietnia 2025 r. - sygn. 0115-KDIT2.4011.76.2025.2.MD,
- z 10 lutego 2025 r. – sygn. 0112-KDIL2-1.4011.945.2024.3.MB.

Wydatki na soczewki kontaktowe też można odliczyć w PIT

Prawo odliczenia wydatków na okulary ale także na soczewki kontaktowe Dyrektor KIS potwierdził także w interpretacji indywidualnej z 15 stycznia 2026 r. (sygn. 0112-KDSL1-2.4011.673.2025.2.MO). O interpretację wystąpiła podatniczka z orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu lekkim, chorująca na cukrzycę. Osoba ta pozostaje także pod stałą opieką okulistyczną z uwagi na wadę wzroku, a obecnie również w związku z rozpoznaną cukrzycą. Choroba ta może prowadzić do rozwoju wielu powikłań narządu wzroku, które mogą pogarszać widzenie, a nawet doprowadzić do ślepoty. Podatniczka na co dzień w zależności od charakteru wykonywanej pracy korzysta z okularów korekcyjnych lub soczewek kontaktowych.
Dyrektor KIS uznał w tym przypadku, że: "(...) wydatki związane z zakupem kompletnych okularów korekcyjnych – soczewek okularowych korekcyjnych do dali wraz z oprawkami, a także soczewek kontaktowych stosownie do potrzeb wynikających z Pani niepełnosprawności, mieszczących się w dyspozycji art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, będą stanowiły wydatki uprawniające do odliczeń w ramach ulgi rehabilitacyjnej, na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (przy spełnieniu pozostałych warunków niezbędnych do skorzystania z przedmiotowego odliczenia)."

Można odliczać wydatki także na inne rodzaje okularów

W innej interpretacji (z 7 lipca 2025 r. – sygn. 0113-KDWPT.4011.56.2025.3.PPK) Dyrektor KIS uznał, że podatnik (wnioskodawca) ma prawo odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej:
- zakup okularów (szkieł korekcyjnych z oprawkami) do czytania i do pracy każdorazowo poprzedzony badaniem lekarskimi, których zakup będzie zgodny z zaleceniami lekarskimi;
- zakup okularów wyposażonych w szkła z filtrami fotochromem i antypolaryzacją, niezbędnych do używania na zewnątrz, które również będą zalecone przez lekarza okulistę.

O tę interpretację wystąpił podatnik, który ma zdiagnozowany brak widzenia w prawej gałce ocznej oraz wrażliwość na światło (brak części tęczówki i funkcjonowania jej pozostałości). Wskutek urazu musi dbać o lewe oko, które wymaga korzystania z okularów do czytania, żeby dobrze wykonywać swoje obowiązki zawodowe. Okulary(szkła korekcyjne z oprawkami) oraz kontaktowe zostały mu przepisane przez lekarza okulistę. Bez okularów podatnik nie jest w stanie przeczytać, np. ulotki informacyjnej, dołączonej do leków przepisywanych przez specjalistów, czy pracować. Musi nosić okulary korekcyjne w oprawkach, inaczej nie jest w stanie prawidłowo funkcjonować. Skutkiem urazu prawej gałki ocznej jest brak ochrony przed promieniowaniem słonecznym, siatkówkę w prawym oku musi chronić przed światłem w sposób mechaniczny (okulary przeciwsłoneczne lub z fotochromem i polaryzacją).

Konieczna jest w przypadku tego podatnika ochrona oka zdrowego przed narażeniem go na urazy mechaniczne, chemiczne, termiczne, promieniowanie czy przeciążenie czynnościowe, które wpływa nie tylko na komfort codziennego życia, ale również na wydajność w pracy, nauce i czynnościach codziennych.

Na czym polega ulga rehabilitacyjna w PIT

Tak zwana „ulga rehabilitacyjna” (to potoczne określenie - w przepisach to wyrażenie nie występuje) to odliczenie podatkowe określone w art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (ustawa o PIT). Przepis ten pozwala odliczać (od dochodu przed obliczeniem podatku – czyli od podstawy opodatkowania) kwoty wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesionych w roku podatkowym przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne. Jest to tzw. ulga rehabilitacyjna.

Do tej ulgi mają prawo nie tylko podatnicy płacących podatek PIT obliczony wg skali podatkowej (ale już nie osoby płacące tzw. podatek liniowy 19%) ale także dla płacących ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Rodzaje wydatków na cele rehabilitacyjne uprawniające do odliczenia zostały wymienione w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT, a zasady i warunki dokonywania tych odliczeń określone zostały w ust. 7, 7b-7g i ust. 13 tego artykułu. W szczególności w ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczać wydatki poniesione na:

- zakup, naprawę lub najem wyrobów medycznych wymienionych w wykazie wyrobów medycznych określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy z 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 930) oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, z wyjątkiem pieluchomajtek, pieluch anatomicznych, chłonnych majtek, podkładów i wkładów anatomicznych (art. 26 ust. 7a pkt 2a ustawy o PIT);

- zakup, naprawę lub najem indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, niewymienionych w wykazie, o którym mowa w pkt 2a, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego (art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy o PIT).

Co warto podkreślić, na podstawie art. 26 ust. 7b ustawy o PIT wyżej wskzazane wydatki mogą być odliczone o ile nie zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zakładowego funduszu aktywności, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie.

Zatem można odliczyć tyle ile się samemu faktycznie wydało na ww. cele z uwzględnieniem różnych dofinansowań. Trzeba też mieć na wypadek ew. kontroli skarbówki dokument potwierdzający poniesienie wydatków (np. faktura, rachunek, paragon).

Odliczać w ramach ulgi rehabilitacyjnej mogą podatnicy PIT, którzy posiadają:
1) orzeczenie o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub
2) decyzję przyznającą rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo
3) orzeczenie o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

A jeżeli w przepisach art. 26 ust. 7a ustawy o PIT jest mowa o osobach zaliczonych do:
1) I grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:
a) całkowitą niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo
aa) niezdolność do samodzielnej egzystencji, albo
b)znaczny stopień niepełnosprawności;

2) grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:
a) całkowitą niezdolność do pracy albo
b) umiarkowany stopień niepełnosprawności.

Dodatkowo z tej ulgi mogą korzystać osoby, na których utrzymaniu są osoby niepełnosprawne. Na podstawie art. 26 ust. 7e ustawy o PIT osobą niepełnosprawną pozostającą na utrzymaniu podatnika, jest osoba niepełnosprawna, której roczny dochód nie przekracza dwunastokrotności renty socjalnej (w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego), będąca dla podatnika: współmałżonkiem, dzieckiem własnym, dzieckiem przysposobionym, dzieckiem obcym przyjętym na wychowanie, pasierbem, rodzicem, rodzicem współmałżonka, rodzeństwem, ojczymem, macochą, zięciem lub synową.

A zatem jeżeli osoba niepełnosprawna ma wyższy dochód w danym roku, to jej opiekun nie może skorzystać za ten rok z ulgi rehabilitacyjnej.

W grudniu 2025 r. renta socjalna wynosiła 1878,91 zł brutto, a jej dwunastokrotność: 22 546,92 zł brutto. Zatem tego limitu nie mogły przekroczyć dochody niepełnosprawnego w 2025 roku aby nie stracił on statusu osoby pozostającej na utrzymaniu podatnika (ww. członka rodziny) w kontekście ulgi rehabilitacyjnej.
Limit zarobków osoby z niepełnosprawnością na 2026 rok: od 1 marca 2026 r. nastąpiła jak co roku waloryzacja rent i emerytur. Od tego dnia kwota najniższej emerytury a tym samym renty socjalnej - wynosi 1978,49 zł brutto (i nie zmieni się do końca lutego 2027 r.). Dwunastokrotność renty socjalnej obowiązującej w grudniu rozliczanego roku podatkowego (czyli 23 741,88 zł w 2026 r.) to limit zarobków niepełnosprawnego na 2026 rok dla potrzeb ulgi rehabilitacyjnej w PIT.

Więcej informacji na temat zasad i warunków korzystania z ulgi rehabilitacyjnej: Ulga rehabilitacyjna w PIT w 2026 r. - lista wydatków do odliczenia. Limity, warunki, zasady dokumentacji, formalności i wyjaśnienia skarbówki.
Podstawa prawna:
- art. 26 ust. 1 pkt 6, ust. 7-7g oraz ust. 13a ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm. – ustawa o PIT);
- rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1038).

 oprac. Paweł Huczko

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło: forsal.pl
Zapisz się na newsletter
Zapraszamy na newsletter Forsal.pl zawierający najważniejsze i najciekawsze informacje ze świata gospodarki, finansów i bezpieczeństwa.

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj