W ciągu trzech lat oceny te wzrosły odpowiednio o 15, 12 i 11 pkt proc. Badanie Kaczmarski Inkasso „Postrzeganie firm windykacyjnych 2026” w zestawieniu z jego wcześniejszą edycją z 2023 r. pokazuje, że obecnie biznes mocniej docenia skuteczność windykacji w odzyskiwaniu należności.
Windykacja skutecznym i pozytywnie postrzeganym narzędziem
Oprócz tego 69 proc. przedsiębiorców z sektora MŚP, uważa, że windykacja zwiększa szansę na odzyskanie długu, a 48 proc., że nie musi psuć relacji z kontrahentem.
Do tego, aż 58 proc. ankietowanych w badaniu „Postrzeganie firm windykacyjnych 2026”, zrealizowanym przez IMAS International na zlecenie Kaczmarski Inkasso w lipcu 2026 r., pozytywnie ocenia wpływ działalności firm windykacyjnych na polską gospodarkę, wobec około 54 proc. w 2023 r. Negatywnie – tylko 13 proc., a blisko 3 na 10 neutralnie. Firmy windykacyjne za potrzebne uważa dziś 64 proc. respondentów, o 3 pkt proc. więcej niż przed trzema laty.
Z badania wynika, że od 2023 r., czyli poprzedniej edycji sondażu, największa zmiana dotyczy tempa odzyskiwania pieniędzy. Obecnie 62 proc. przedsiębiorców uważa, że firmy windykacyjne umożliwiają wyegzekwowanie należności szybciej niż postępowanie sądowe. Trzy lata wcześniej takiego zdania było 47 proc. ankietowanych.
– Od poprzedniego badania najmocniej poprawiła się praktyczna ocena windykacji – jej szybkości, skuteczności i wpływu na relacje biznesowe. To wskazuje, że przedsiębiorcy zaczynają patrzeć na nią bardziej przez pryzmat efektów niż stereotypów. Wolniej natomiast ewoluuje ogólny wizerunek branży i ocena standardów jej funkcjonowania. Firmy intensywnie pracują nad przejrzystością działań, stylem rozmów z dłużnikami oraz partnerską komunikacją z wierzycielami, ale widać, że jest tu jeszcze sporo do zrobienia – mówi Jakub Kostecki, wiceprezes zarządu Kaczmarski Inkasso.
Windykacja swoją skutecznością przekonuje przedsiębiorców MŚP
Wyraźnie wzrosło także przekonanie o skuteczności firm windykacyjnych. Obecnie 69 proc. przedsiębiorców uważa, że przekazanie sprawy wyspecjalizowanym negocjatorom zwiększa szansę na odzyskanie długu. W 2023 r. było to 57 proc. Z 64 do 71 proc. wzrósł również odsetek badanych przekonanych, że firmy windykacyjne pomagają wierzycielom odzyskać pieniądze.
Dla przedsiębiorcy niezapłacona faktura oznacza zamrożone środki, których nie może wykorzystać na bieżącą działalność. Problem zaczyna się od jednego kontrahenta, ale szybko może przenieść się dalej – firma nadal musi regulować własne zobowiązania wobec pracowników, dostawców i państwa.
Jeśli w grę wchodzi windykacja to dłużnik nie musi być straconym klientem
Jedna z największych zmian w badaniu dotyczy relacji między firmami. W 2023 r. 37 proc. przedsiębiorców uważało, że firmy windykacyjne działają w taki sposób, aby nie psuć relacji pomiędzy kontrahentami. Dziś jest to 48 proc., czyli o 11 pkt proc. więcej.
To ważna zmiana, bo w obrocie B2B dłużnik nie zawsze jest straconym klientem. Skierowanie sprawy do firmy windykacyjnej nie musi oznaczać zakończenia współpracy. Windykacja polubowna opiera się bowiem przede wszystkim na kontakcie z dłużnikiem i ustaleniu, w jaki sposób zaległość może zostać uregulowana. Czasem wystarcza przypomnienie i nowy termin płatności, w innych przypadkach rozwiązaniem może być rozłożenie należności na raty. Zawsze jednak celem jest odzyskanie pieniędzy bez konieczności kierowania sprawy do sądu.
– Dłużnik nie przestaje automatycznie być klientem. Często przedsiębiorca chce odzyskać swoje pieniądze, ale jednocześnie woli nie zamykać sobie drogi do dalszej współpracy. Dlatego profesjonalna windykacja nie powinna polegać na eskalowaniu konfliktu. Najpierw trzeba ustalić, co rzeczywiście dzieje się po stronie dłużnika i czy jest możliwe porozumienie. Z naszego doświadczenia wynika, że firmy coraz częściej oczekują właśnie takiego podejścia: skutecznego, ale pozwalającego zachować relację tam, gdzie ma to biznesowy sens – zauważa Jakub Kostecki.
Windykacja ma minusy już tylko dla 6 proc. firm, które nie widzą korzyści z windykacji. Jakie to minusy?
Zmianę podejścia widać również w odpowiedziach na pytanie o konkretne korzyści ze współpracy z firmą windykacyjną. W 2023 r. 11 proc. przedsiębiorców deklarowało, że nie dostrzega żadnych korzyści z takiego rozwiązania. W 2026 r. jest ich tylko 6 proc.
Jako zaletę najczęściej wskazują skuteczność – wymienia ją 39 proc. badanych. Dla 34 proc. korzyścią jest brak konieczności osobistego kontaktowania się z dłużnikiem. 28 proc. wskazuje umiejętność dotarcia do dłużnika i ustalenia jego majątku, 26 proc. docenia znajomość prawa, a 24 proc. – odciążenie własnych pracowników.
Windykacja, nowe standardy odzyskiwania długu
Poprawia się także ocena standardów działania branży, choć wciąż widać tu więcej rezerwy niż przy ocenie jej skuteczności. 56 proc. przedsiębiorców zgadza się z opinią, że firmy windykacyjne działają zgodnie z prawem (wobec 51 proc. w 2023 r.) Odsetek respondentów przekonanych, że działają etycznie, wzrósł z 39 do 45 proc. Jednocześnie 73 proc. respondentów zgadza się z poglądem, że firmy windykacyjne są często kojarzone z silną presją na dłużników i stanowczym egzekwowaniem należności. Tego wyniku nie można bezpośrednio porównać z poprzednią edycją badania, ponieważ pytanie miało nieco inną konstrukcję, ale pokazuje on, że wizerunek branży nadal jest niejednoznaczny. Przedsiębiorcy coraz częściej dostrzegają skuteczność windykacji, ale ocena standardów działania branży poprawia się wyraźnie wolniej.
W jednej kwestii oceny praktycznie się nie zmieniły. Połowa przedsiębiorców uważa, że firmy windykacyjne pomagają także zadłużonym wyjść z długów – w 2023 r. było to 51 proc., obecnie 50 proc.
Windykacja: im większa firma, tym lepsza ocena
Najbardziej doceniają działalność firm windykacyjnych średnie przedsiębiorstwa. Pozytywny wpływ branży na gospodarkę dostrzega 68 proc. z nich, wobec 59 proc. małych i 49 proc. mikrofirm. Podobny kierunek widać przy ocenie innych aspektów funkcjonowania branży. Średnie firmy częściej niż mikroprzedsiębiorstwa są przekonane, że podmioty windykacyjne działają zgodnie z prawem, pozwalają szybciej odzyskać pieniądze i mogą prowadzić proces bez pogarszania relacji między kontrahentami.
Dziennikarz z zawodu i zamiłowania. Zajmuje się tematyką gospodarczą, prawną i finansową, szczególnie nowymi technologiami, i komunikacją oraz mediami. Poza dziennikarstwem zajmuje się fotografią, jeździ na nartach i uwielbia Hiszpanię. Z marką INFOR związany wcześniej, zaczynał przygodę z dziennikarstwem w Gazecie Prawnej. Od kwietnia 2026 r. już jako dziennikarz internetowy przygotowuje i publikuje artykuły na portalu Forsal.pl.