Ogrzewanie domu coraz droższe. Pellet kosztuje więcej niż gaz
Tegoroczny sezon szczególnie mocno uderza we właścicieli kotłów na pellet. Z wrześniowego raportu Polskiego Alarmu Smogowego wynika, że ceny tego paliwa wzrosły w ciągu roku o 52 %. Dla średnio ocieplonego domu o powierzchni 150 mkw., zamieszkanego przez czteroosobową rodzinę, roczne koszty ogrzewania pelletem wraz z przygotowaniem ciepłej wody oszacowano na 12 852 zł. Przy gazie było to 8676 zł. Różnica przekracza 4 tys. zł.
Wyliczenia dotyczą konkretnego modelu budynku i cen z początku września 2026 r. W starszych domach, zwłaszcza z nieocieplonym poddaszem czy nieszczelnymi oknami, wydatki mogą wyglądać zupełnie inaczej.
Piec na pellet. Tysiąc złotych może zostać w kieszeni już przy zakupie opału
Przy zakupie pelletu znaczenie ma nawet niewielka różnica w cenie worka. Pięć ton paliwa po 2300 zł za tonę kosztuje 11 500 zł. Przy cenie 2100 zł rachunek wynosi już 10 500 zł. Sama cena nie przesądza jednak o opłacalności. Liczy się również jakość paliwa, jego wartość opałowa i koszt dostawy.
Ważne
Pellet oznaczony jako ENplus A1 powinien pochodzić od certyfikowanego producenta. Autentyczność certyfikatu można potwierdzić w oficjalnej bazie ENplus. Lista producentów dostępna tutaj.
Drugim źródłem oszczędności jest prawidłowa praca kotła. Zabrudzony wymiennik, źle wyregulowany palnik czy nadmiernie częste rozpalanie mogą zwiększać spalanie. Gdy przy podobnej pogodzie opału ubywa wyraźnie szybciej niż w poprzednich sezonach, przyczyną bywa stan urządzenia. Serwisant może ocenić pracę palnika, dawkowanie paliwa i ustawienia sterownika. Temperaturę kotła oraz zabezpieczenie powrotu wody należy utrzymywać zgodnie z wymaganiami producenta.
Jeden stopień mniej na termometrze. Ile zostanie w domowym budżecie?
W niektórych domach grzejniki utrzymują przez całą dobę 22–23°C, nawet gdy mieszkańcy spędzają większość czasu w jednym pokoju. Tymczasem w salonie często wystarcza 20–21°C, a w sypialni około 18–19°C. Jak podaje Izba Gospodarcza Ciepłownictwo Polskie w kampanii „20 stopni”, obniżenie temperatury o jeden stopień może zmniejszyć zużycie ciepła o około 5–8 proc.
Przykład
Przy rocznym wydatku 5000 zł na ogrzewanie pomieszczeń pięcioprocentowe ograniczenie kosztów oznacza 250 zł oszczędności. Przy ośmiu procentach byłoby to 400 zł. Rzeczywisty wynik zależy od pogody, izolacji domu i opłat zawartych w rachunku.
Temperatura powinna odpowiadać potrzebom domowników. Osoby starsze i bardziej wrażliwe na zimno często potrzebuja cieplejszych pomieszczeń. Zbyt mocne wychładzanie nieużywanych pokoi sprzyja również problemom z wilgocią, szczególnie w starszych budynkach.
Ogrzewanie gazowe. Zbyt gorąca woda w grzejnikach może podnosić koszty
W domach z kotłem kondensacyjnym znaczenie ma temperatura wody krążącej w instalacji. Podczas łagodnej jesieni grzejniki zazwyczaj potrzebują mniej ciepła niż w czasie silnych mrozów.
W odpowiednich kotłach dwufunkcyjnych, bez osobnego zasobnika ciepłej wody, ogrzewanie może pracować oszczędniej przy temperaturze zasilania około 55–60°C. Dom musi przy tym nadal osiągać temperaturę ustawioną na termostacie. Konkretne nastawy zależą od instalacji i instrukcji urządzenia. Przy kotłach z zasobnikiem ciepłej wody regulacja wymaga uwzględnienia odpowiedniej temperatury jej podgrzewania, dlatego najlepiej pozostawić ją serwisantowi. Na rachunek wpływa też automatyka pogodowa. Gdy jest prawidłowo ustawiona, kocioł dostosowuje temperaturę wody grzewczej do warunków na zewnątrz.
Przykład
Cena samego gazu w taryfie myORLEN dla grup W-1–W-4 wynosi 197,29 zł/MWh netto do końca 2026 r. Do rachunku dochodzą jeszcze podatki, dystrybucja i abonament. Oszczędności wynikają więc przede wszystkim z ograniczenia ilości zużywanego paliwa.
Ogrzewanie w bloku. Niższe zużycie ciepła nie zawsze daje równie niski rachunek
W mieszkaniach podłączonych do sieci ciepłowniczej wysokość opłat zależy również od zasad rozliczania całego budynku. Część kosztów pozostaje stała, nawet gdy grzejniki pracują słabiej.
Przykład
Przykładowo, przy rocznym rachunku wynoszącym 6000 zł, z czego 2000 zł stanowią koszty stałe, ograniczenie części zmiennej o 10 proc. przyniesie 400 zł oszczędności. Cały rachunek spadnie wówczas o około 6,7 proc.
Dodatkowe znaczenie ma sposób działania podzielników na grzejnikach. Główny Urząd Miar wyjaśnia, że urządzenia te służą do rozdzielania kosztów między mieszkania, a nie do bezpośredniego pomiaru zużytych kilowatogodzin.
Przy wysokiej dopłacie pomocna może być analiza rocznego rozliczenia ze spółdzielni:
- kosztów stałych,
- zmiennych i
- zastosowanych współczynników.
Z kolei stale przegrzewane lub niedogrzane mieszkania mogą świadczyć o potrzebie regulacji instalacji w całym budynku.
Ciepło ucieka także przez drobne nieszczelności
Nawet prawidłowo ustawiony kocioł zużyje więcej energii, gdy dom szybko traci ciepło. W starszych budynkach problemem bywają zużyte uszczelki, nieszczelne drzwi wejściowe czy słabo ocieplony strop pod nieogrzewanym strychem.
Przykład
Wiele drobnych strat da się ograniczyć niewielkim kosztem. Pomaga wymiana uszczelek, odsłonięcie grzejników zastawionych meblami i krótkie, intensywne wietrzenie zamiast pozostawiania uchylonych okien na wiele godzin. Przy uszczelnianiu trzeba jednak pamiętać o zachowaniu prawidłowej wentylacji.
Właściciele domów mają też obowiązek zapewnienia corocznej kontroli przewodów kominowych i, jeśli występuje, instalacji gazowej. Regularne czyszczenie kominów podlega osobnym wymaganiom przeciwpożarowym.
Co przyniesie największe oszczędności od listopada?
W domu ogrzewanym pelletem największą natychmiastową różnicę może dać korzystniejszy zakup kilku ton paliwa. Przy gazie często opłaca się zacząć od kontroli ustawień kotła i termostatu. Mieszkańcom bloków najwięcej o możliwościach oszczędzania powie struktura rachunku oraz sposób regulacji ogrzewania.
Dobrym uzupełnieniem jest prosty zapis zużycia. Cotygodniowy odczyt gazomierza albo liczby spalonych worków pelletu, zestawiony z temperaturą na zewnątrz, pomaga ocenić efekty wprowadzonych zmian. Niższe wydatki zaczynają się od poznania własnego zużycia i wyeliminowania niepotrzebnych strat. Różnica najlepiej ujawni się podczas kolejnych tygodni ogrzewania, zanim nadejdą największe mrozy.
Źródła:
Polski Alarm Smogowy, Izba Gospodarcza Ciepłownictwo Polskie, Urząd Regulacji Energetyki. Energy Saving Trust, „Should I turn my boiler’s flow temperature down?”, ENplus, Główny Urząd Miar, Główny Urząd Nadzoru Budowlanego.
Krzysztof Rybak – prawnik, redaktor Forsal.pl, absolwent Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Zajmuję się tematyką podatków, nieruchomości oraz prawa cywilnego i gospodarczego. W swoich tekstach wyjaśniam zmiany w przepisach i ich praktyczne skutki. Przez lata byłem związany z branżą naukową i rolniczą. Zostałem wyróżniony przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi za osiągnięcia w obszarze rynku konopnego.