- Statystyczny Polak wydaje miesięcznie 2015 zł i jest to o 7,3 proc. więcej niż rok wcześniej (GUS, 2025)
- Żywność, mieszkanie i transport to razem 54,3 proc. wydatków, czyli ok. 1094 zł miesięcznie na osobę
- Ceny żywności w 2026 roku nieoczekiwanie spadają, ale nie wszystkie wydatki tanieją
- Prąd zdrożał o prawie 13 proc. w ciągu roku i jest to najsilniejszy wzrost wśród podstawowych kosztów życia
Główny Urząd Statystyczny opublikował w maju 2026 roku najnowsze wyniki Badania Budżetów Gospodarstw Domowych. Dane dotyczą 2025 roku i pokazują, że przeciętne miesięczne wydatki na jedną osobę wynosiły 2015 zł. To o 7,3 proc. więcej nominalnie niż rok wcześniej. Jednocześnie przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny wynosił 3500 zł na osobę.
Jeszcze ciekawsza jest jednak struktura wydatków. Największą część domowego budżetu pochłania żywność i napoje bezalkoholowe to jest 25,1 proc. Drugie miejsce zajmują mieszkanie, woda, energia elektryczna, gaz i inne paliwa czyli 19,4 proc. Na trzecim miejscu znajduje się transport z udziałem 9,8 proc.
Łącznie daje to 54,3 proc. wszystkich wydatków.
Przy średnich miesięcznych wydatkach na poziomie 2015 zł oznacza to około 1094 zł na osobę miesięcznie przeznaczanych tylko na te trzy podstawowe kategorie. Jest to wyliczenie na podstawie danych GUS.
Kategoria | Udział w wydatkach | Około miesięcznie na osobę |
Żywność i napoje bezalkoholowe | 25,1 proc. | 506 zł |
Mieszkanie, woda, prąd, gaz i inne paliwa | 19,4 proc. | 391 zł |
Transport | 9,8 proc. | 197 zł |
Razem | 54,3 proc. | 1094 zł |
Jedzenie pochłania jedną czwartą wydatków. Ale ceny zaczęły spadać
Żywność i napoje bezalkoholowe pozostają zdecydowanie największą pozycją w wydatkach gospodarstw domowych. W 2025 roku odpowiadały za 25,1 proc. wszystkich wydatków. Rok wcześniej było to 25,3 proc.
Po przeliczeniu na przeciętne miesięczne wydatki oznacza to około 506 zł na osobę. W praktyce mniej więcej co czwarta złotówka wydawana przez gospodarstwa domowe przypada więc na żywność i napoje bezalkoholowe.
Świeże dane z 2026 roku pokazują jednak zmianę trendu. W czerwcu ceny żywności i napojów bezalkoholowych były średnio o 0,2 proc. niższe niż rok wcześniej. Sama żywność potaniała o 0,6 proc.
Różnice pomiędzy poszczególnymi produktami są przy tym bardzo duże. Masło było w czerwcu o 25,4 proc. tańsze niż rok wcześniej, cukier o 15,1 proc., mięso wieprzowe o 8,9 proc., a drób o 3,7 proc. Z drugiej strony za wołowinę i cielęcinę trzeba było płacić średnio o 12,9 proc. więcej niż przed rokiem.
Oznacza to, że największa pozycja w domowym budżecie nie jest obecnie głównym źródłem presji cenowej.
Mieszkanie zabiera prawie co piątą złotówkę
Inaczej wygląda sytuacja w drugiej największej kategorii wydatków. Koszty związane z mieszkaniem, wodą, prądem, gazem i innymi paliwami stanowiły w 2025 roku 19,4 proc. wszystkich wydatków gospodarstw domowych. Ich udział zwiększył się w ciągu roku o 0,6 pkt proc.
Przy przeciętnych wydatkach wynoszących 2015 zł odpowiada to około 391 zł miesięcznie na osobę.
I właśnie tutaj w danych z 2026 roku widać znacznie silniejsze wzrosty cen. W czerwcu towary i usługi związane z mieszkaniem były przeciętnie o 3,7 proc. droższe niż rok wcześniej. Jeśli uwzględnić użytkowanie mieszkania lub domu, wodę, energię elektryczną, gaz i inne paliwa, wzrost wynosił 4,9 proc.
Prąd podrożał o prawie 13 proc.
Szczególnie mocno na tle innych kosztów wyróżnia się energia elektryczna. Według GUS w czerwcu 2026 roku jej cena była średnio o 12,9 proc. wyższa niż rok wcześniej.
To jednak niejedyny wzrost związany z utrzymaniem domu. Opłaty za wywóz śmieci wzrosły w ciągu roku o 8,5 proc., opał podrożał o 8,2 proc., zaopatrzenie w wodę o 4,9 proc., a usługi kanalizacyjne o 4,5 proc.
Jeszcze większą zmianę GUS odnotował w przypadku paliw płynnych wykorzystywanych w tej kategorii a ich ceny były o 36,9 proc. wyższe niż rok wcześniej.
To sprawia, że właśnie wydatki związane z mieszkaniem są obecnie szczególnie interesujące z punktu widzenia domowego budżetu. Jest to druga największa kategoria wydatków, a jednocześnie część podstawowych kosztów utrzymania nadal wyraźnie drożeje.
Transport jest trzeci. Tutaj sytuacja jest bardziej złożona
Na transport przypada 9,8 proc. wydatków gospodarstw domowych, czyli w przeliczeniu około 197 zł miesięcznie na osobę. Jego udział zmniejszył się w 2025 roku o 0,9 pkt proc. i był to największy spadek udziału wśród głównych grup wydatków.
W czerwcu 2026 roku ceny całej kategorii transport były o 1,3 proc. wyższe niż rok wcześniej. To znacznie mniejszy wzrost niż w przypadku kosztów związanych z mieszkaniem.
Nie oznacza to jednak, że wszystkie wydatki transportowe zmieniały się podobnie. Paliwa do prywatnych środków transportu były o 5,3 proc. droższe niż przed rokiem. Olej napędowy podrożał o 8,5 proc., a benzyna o 1,9 proc. Jednocześnie ceny samochodów osobowych były średnio o 7,5 proc. niższe niż rok wcześniej.
Ponad połowa wydatków idzie na podstawowe potrzeby
Dane pokazują, jak silnie przeciętny budżet gospodarstwa domowego jest skoncentrowany na kilku podstawowych potrzebach. Żywność, mieszkanie i transport odpowiadają łącznie za 54,3 proc. wydatków.
Jednocześnie w 2026 roku każda z tych kategorii zachowuje się inaczej.
Żywność, mimo że pochłania największą część wydatków, w czerwcu była nieco tańsza niż rok wcześniej. Transport był droższy o 1,3 proc., choć zmiany w jego poszczególnych elementach były znacznie większe. Najsilniejsza presja utrzymuje się natomiast w kosztach związanych z mieszkaniem i przede wszystkim w cenach energii elektrycznej.
Szersze dane za pierwsze półrocze potwierdzają tę różnicę. Od stycznia do czerwca 2026 roku ceny związane z mieszkaniem były średnio o 3,3 proc. wyższe niż w analogicznym okresie rok wcześniej. Żywność i napoje bezalkoholowe podrożały w tym czasie o 1,5 proc., a transport o zaledwie 0,3 proc. Ogólny wzrost cen konsumpcyjnych w pierwszym półroczu wyniósł 2,7 proc.
W efekcie największe pozycje w domowym budżecie nie muszą być jednocześnie tymi, które obecnie drożeją najszybciej. Najlepiej widać to na przykładzie żywności i mieszkania: pierwsza pochłania większą część wydatków, ale to w kosztach utrzymania domu widać dziś znacznie silniejsze wzrosty.
Najczęściej zadawane pytania
Ile wynoszą przeciętne miesięczne wydatki na osobę w Polsce?
Według najnowszych danych GUS przeciętne miesięczne wydatki na jedną osobę w gospodarstwie domowym wyniosły 2015 zł czyli o 7,3 proc. więcej nominalnie niż rok wcześniej.
Na co Polacy wydają najwięcej pieniędzy?
Najwięcej pochłaniają żywność i napoje bezalkoholowe (25,1 proc. wydatków), następnie mieszkanie, wodę, prąd i gaz (19,4 proc.) oraz transport (9,8 proc.). Te trzy kategorie odpowiadają łącznie za 54,3 proc. domowego budżetu.
O ile podrożał prąd w 2026 roku?
Według najnowszych danych GUS energia elektryczna była średnio o 12,9 proc. droższa niż rok wcześniej.
Czy żywność w Polsce tanieje w 2026 roku?
Tak, w czerwcu 2026 roku ceny żywności i napojów bezalkoholowych były średnio o 0,2 proc. niższe niż rok wcześniej, a sama żywność potaniała o 0,6 proc.
Jaki jest przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny na osobę w Polsce?
Według GUS przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny na osobę wyniósł w 2025 roku 3500 zł.
Anna Zdrowiecka jest dziennikarką i redaktorką specjalizującą się w szeroko rozumianej tematyce konsumenckiej. Pisze o zmianach, usługach, nowych rozwiązaniach oraz codziennych problemach, które mogą wpływać na decyzje i wydatki czytelników. Publikuje w serwisach Infor.pl, Dziennik.pl, Forsal.pl i Zdrowiego.pl.
W swoich artykułach porusza między innymi tematykę domowych poradników, zakupów, usług, technologii użytkowej, telekomunikacji oraz praw konsumenta. Skupia się przede wszystkim na praktycznym znaczeniu opisywanych zmian, wyjaśnia, kogo dotyczą, co oznaczają w codziennym życiu i na co warto zwrócić uwagę.
Stawia na prosty, zrozumiały język, rzetelne źródła oraz informacje, które pomagają czytelnikom podejmować świadome decyzje.