Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej ustawa o CIT) podatek z tytułu przychodów uzyskanych na terytorium Polski przez podatników cudzoziemców (nierezydentów) m.in. z tytułu użytkowania lub prawa do użytkowania urządzenia przemysłowego, w tym także środka transportu, wynosi 20 proc. przychodów. Jak będzie u osób fizycznych?

- Identycznie, co potwierdza art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej ustawa o PIT).

Co oznacza użytkowanie urządzenia przemysłowego?

- Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje, że użyte w ustawie podatkowej pojęcie użytkowanie należy rozumieć szerzej niż uregulowane w art. 252 i następnych kodeksu cywilnego ograniczone prawo rzeczowe.

W wyroku z 6 grudnia 1996 r. (sygn. akt III SA 1091/94) NSA uznał, że termin ten rozumiany być może wyłącznie jako używanie rzeczy. Zaś w wyroku z 11 października 1995 r. (sygn. akt SA/Ka 1386/94NSA) czytamy, że użytkowanie w prawie podatkowym oznacza to samo co używanie, bez względu na to, na jakim tytule prawnym używanie rzeczy jest oparte.

W wyroku z 12 stycznia 1996 r. (sygn. akt SA/Gd 2627/94) NSA uznał, że określenie to jest pojęciem szerszym, obejmującym wynajęcie, wydzierżawienie lub inne korzystanie z takiego urządzenia na podstawie zawartych w tym zakresie umów cywilnoprawnych.

Zatem uzyskanie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej przez nierezydenta przychodu z tytułu wynajmu środka transportu (a więc także samochodu, bez względu na jego rodzaj) podlega - co do zasady - opodatkowaniu.

Jakie obowiązki ma polski podatnik wypłacający należność?

- Dla polskiego podmiotu wypłacającego należność oznacza to konieczność poboru zryczałtowanego podatku dochodowego według 20-proc. stawki wynikającej z ustaw o CIT i o PIT.

Kto jest zobowiązany do pobierania tego podatku?

- Do pobrania podatku zobowiązane są z chwilą wypłaty osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz będące przedsiębiorcami osoby fizyczne. Przepis o obowiązku pobrania podatku stosuje się z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Polska. Zastosowanie stawki podatku wynikającej z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania albo niepobranie podatku zgodnie z tą umową jest możliwe pod warunkiem udokumentowania przez nierezydenta miejsca siedziby dla celów podatkowych. Służy temu certyfikat rezydencji.

A jakie obowiązki będą mieć przedsiębiorcy działający w formie zakładu?

- Podmioty dokonujące wypłat należności z tytułu najmu samochodu na rzecz nierezydentów, prowadzących działalność poprzez położony na terytorium Polski zagraniczny zakład, nie pobierają zryczałtowanego podatku pod warunkiem udokumentowania miejsca siedziby podatnika uzyskanym od niego certyfikatem rezydencji oraz pisemnym oświadczeniem nierezydenta, że należności te związane są z działalnością tego zakładu. Ustawa określa szczegółowe dane, które muszą w oświadczeniu się znaleźć.

Certyfikat rezydencji może więc uchronić przed podatkiem?

- Tak. Jeśli wypłacający należności z tytułu najmu samochodu nie posiada certyfikatu rezydencji oraz oświadczenia o posiadaniu przez kontrahenta zakładu na terytorium Polski, ma obowiązek pobrać zryczałtowany podatek (20 proc. wypłacanego wynagrodzenia).

Podatek przekazywany jest w terminie do siódmego dnia miesiąca (jeżeli beneficjentem należności jest osoba prawna) lub do dwudziestego dnia miesiąca (jeżeli beneficjentem należności jest osoba fizyczna), następującego po tym, w którym został pobrany.

Czy dane o podatku trzeba przekazać urzędowi skarbowemu?

- Owszem. Informacja o pobranym podatku powinna być przekazana zarówno nierezydentowi, jak i urzędowi skarbowemu, w terminie do końca trzeciego miesiąca roku następującego po roku podatkowym.

Przekazuje się je na formularzu IFT-1R/IFT-2R. Natomiast w terminie do końca pierwszego miesiąca roku następującego po roku podatkowym, w którym powstał obowiązek zapłaty podatku, należy przekazać deklarację CIT-10R.

Identyczne zasady w tym zakresie zawierają przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z tym że w przypadku gdy beneficjentem należności jest osoba fizyczna, należy złożyć deklarację PIT-8AR.