Kolejne miasto myśli o metrze. Wbrew danym i raportowi ministerstwa

Wrocław myśli o metrze

Wrocław dołącza do wyścigu o metro. Po zapowiedziach PSL-u, że taki system mógłby powstać nawet w dziesięciu (!) polskich miastach, niektórzy włodarze zdają się mówić: „sprawdzam”.

Warszawa i Kraków to dwa ośrodki, które są już na dalszych etapach przygotowań do budowy nowej (Warszawa) lub pierwszej (Kraków) linii podziemnej kolei. W Łodzi rolę metra ma przejąć tunel średnicowy, a w Trójmieście rozbudowywane są linie Szybkiej Kolei Miejskiej (SKM). Co chce wywalczyć Wrocław?

Ile będzie kosztować metro we Wrocławiu?

Odpowiedzi na to pytanie mają dostarczyć wiercenia w rejonie Dworca Wrocław Świebodzki. To wspólny projekt miasta i województwa dolnośląskiego. W dniu inauguracji prac włodarze i urzędnicy przyznali, że chcą sprawdzić, czy warunki geologiczne pozwalają na budowę metra. Odpowiedź na to pytanie wydaje się dość oczywista. Urzędnicy chcą jednak również oszacować, ile realnie może kosztować budowa.

– Konsekwentnie przechodzimy od słów do konkretów. We współpracy z miastem Wrocław rozpoczęliśmy oficjalne odwierty geologiczne pod terenem Dworca Świebodzkiego – powiedział Paweł Gancarz, marszałek województwa dolnośląskiego.

– To kluczowy moment dla oceny realnych możliwości technicznych budowy tunelu i kolei podziemnej w stolicy regionu. Badania pozwolą precyzyjnie określić warunki gruntowe i zweryfikować dotychczasowe założenia dotyczące rozwoju wielopoziomowego transportu publicznego – dodał.

Metro, a może tunel średnicowy?

Miasto nie podało żadnych szczegółów dotyczących potencjalnej inwestycji. Nie wiadomo, czy chodzi o tzw. metro głębokie, czy o budowę tunelu średnicowego pod centrum Wrocławia. Warto zwrócić uwagę, że PKP Polskie Linie Kolejowe (PKP PLK) chcą przebudować tamtejszy węzeł kolejowy, dodając dodatkowy tor na zabytkowej estakadzie Grabiszyńskiej.

Poza tym – jak powiedział w rozmowie z „Forsalem” Maciej Kaczorek, członek zarządu PKP PLK – kolejowe „wloty” do miasta zostaną całkowicie przebudowane. Termin graniczny to 2035 rok. Wtedy do miasta ma dotrzeć szybka kolej – końcowy odcinek linii „igrek”. Być może wiercenia są przygotowaniem do szerszego zakresu tej inwestycji, np. poprowadzenia nowego odcinka linii w tunelu.

Eksperci nie są przekonani

Ponad dekadę temu miasto zamówiło raport w Polskiej Akademii Nauk (PAN). Wynikało z niego, że choć budowa metra jest możliwa, nie przyniesie istotnej poprawy w komunikacji. Samo metro określono jako bardzo drogie.

Po latach urzędnicy chcą zweryfikować tamtą ekspertyzę. Co ciekawe, Centrum Unijnych Projektów Transportowych (CUPT), podlegające Ministerstwu Infrastruktury, przygotowało w 2026 roku raport „Analiza zasadności budowy metra”. Wynika z niego, że metro nie jest rekomendowanym rozwiązaniem dla aglomeracji wrocławskiej.

W dokumencie czytamy, że potoki pasażerskie „nie są wystarczające dla klasycznego metra”. Rekomendowany jest szybki tramwaj, który zapewni efekt zbliżony do metra. „Wydzielone korytarze transportu szynowego o wysokim stopniu separacji od ruchu drogowego, zapewniające wysoką prędkość komunikacyjną, przewidywalność podróży oraz ograniczoną podatność na zjawisko zatłoczenia drogowego” – czytamy.

Wystarczy kolej i tramwaj?

Urzędnicy z CUPT przekonują, że oprócz rozwoju sieci tramwajowej konieczna jest rozbudowa kolei metropolitalnej. Powołują się również na miejską strategię do 2050 roku, która nie uwzględnia budowy metra.

„Sceptycyzm wobec budowy metra prezentowali nie tylko eksperci wskazujący na wysokie koszty przedsięwzięcia, ale również sami mieszkańcy Wrocławia, którzy w badaniach opinii i debacie publicznej częściej opowiadali się za rozwojem sieci tramwajowej oraz kolei aglomeracyjnej niż za realizacją kosztownego systemu metra. Tym samym Wrocław stanowi przykład miasta, w którym idea metra powraca od kilkudziesięciu lat, jednak dotychczas nie uzyskała wystarczającego poparcia ekonomicznego, transportowego i społecznego do realizacji” – czytamy we wnioskach raportu.

Co z pieniędzmi z UE?

Dokument jest o tyle ważny, że stanowi podstawę do oceny potencjalnych możliwości dofinansowania projektów infrastrukturalnych ze środków Unii Europejskiej. W perspektywie finansowej na lata 2028–2034 kolejka chętnych do uzyskania wsparcia będzie długa. Są wśród nich przede wszystkim metropolie: Warszawa i Kraków. Stolica rozważa przy tym nawet budowę – za jednym razem (!) – całej czwartej linii metra. Poza tym niezwykle kapitałochłonne będą inwestycje związane z CPK.

Kluczowe będą zatem inne czynniki, w tym faktyczne potoki pasażerskie. W tym wyścigu zarówno Warszawa – z imponującymi wynikami linii nr 4 – jak i CPK, a konkretnie linia kolejowa nr 85 z Warszawy przez Port Polska do Łodzi, znacznie wyprzedzają inne projekty pod względem liczby osób, które mają korzystać z nowej infrastruktury.