W komentarzu ekspert odniósł się do przedstawionego w środę w przez Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej projektu programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG), który w perspektywenie finansowej na lata 2021-2027 ma zastąpić Program Operacyjny Inteligentny Rozwój.

Po wstępnej analizie projektu Kościjańczuk twierdzi, że zakres interwencji w ramach FENG w dużej mierze stanowić będzie powielenie instrumentów wsparcia, jakie były wykorzystywane na poziomie PO IR. Rewolucyjną zmianą - jego zdaniem - będzie formuła dystrybucji wsparcia na rzecz przedsiębiorców realizowana w modelu instrumentów szytych na miarę.

"Na ten moment nie znajdujemy odpowiedzi, jak ten proces będzie wyglądał w praktyce; szczegóły poznamy zapewne na dalszym etapie prac nad programem. Mamy tylko nadzieję, że elastyczność i jednocześnie kompleksowość tego mechanizmu nie przyczyni się do istotnego rozbudowania i utrudnienia procesu aplikacyjnego" - wskazał.

Zaznaczył, że "za pozytywną należy przyjąć zmianę modelu instytucjonalnego w priorytecie I, gdzie z góry określono instytucję odpowiedzialną, która realizować będzie wsparcie we wszystkich obszarach mieszących się w zakresie programu, w zależności od statusu wielkościowego podmiotu aplikującego".

Dodał, że duże nadzieje można również wiązać z wyodrębnieniem nowej kategorii wielkościowej przedsiębiorstw, czyli small mid-caps, co w praktyce może oznaczać szerszy wachlarz możliwości wsparcia dla polskich przedsiębiorców, zwłaszcza tych nieznacznie przekraczających bardzo nisko ustawione górne progi definiujące status średniego przedsiębiorstwa (250 etatów).

Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG) to nazwa programu operacyjnego, który od 10 marca będzie przedmiotem konsultacji społecznych. FENG jako następca PO IR skierowany będzie w głównej mierze do przedsiębiorców i realizować będzie pierwszy z celów polityki określonych w umowie partnerstwa związany z budową bardziej konkurencyjnej Europy dzięki wspieraniu innowacyjnej i inteligentnej transformacji gospodarczej oraz regionalnej łączności cyfrowej. Łącznie w ramach priorytetu 1. i 2. do przedsiębiorców, jednostek naukowych i otoczenia instytucjonalnego wspierającego polskie innowacje ma trafić blisko 8 mld euro.

Realizacja FENG opierać się będzie nadal na koncepcji inteligentnych specjalizacji, koncentrując się na obszarach interwencji dobrze znanych z ostatniego okresu programowania (badania / rozwój / innowacyjne wdrożenia). Zakres wsparcia zostanie uzupełniony o nowe instrumenty, które mają stanowić odpowiedź na aktualne potrzeby rozwojowe przedsiębiorstw oraz ograniczenia wynikające z obecnego kształtu PO IR.

Jak wynika z analizy ekspertów Crido, struktura nowego programu jest bardzo czytelna i uproszczona względem poprzedniego okresu programowania. Wyodrębiona dwa prorytety: priorytet 1., czyli wsparcie dla przedsiębiorców (kwota: 4 mld 358 mln euro, co stanowi 55 proc. wartości programu FENG), które będzie skierowane do przedsiębiorstw w całości w formie dotacji – zarówno dla podmiotów z sektora MŚP, tzw. small mid-caps, jak również dużych przedsiębiorstw. W przypadku tej ostatniej kategorii przedsiębiorstw - jak wskazano - finansowanie poszczególnych modułów może zostać obwarowane dodatkowymi ograniczeniami.

Na priorytet 2., czyli środowisko sprzyjające innowacjom, przeznaczono kwotę 3 mld 455,5 mln, czyli 43 proc. wartości programu FENG. Priorytet 2. koncentrować się będzie na finansowaniu trzech celów szczegółowych: rozwijania i wzmacniania zdolności badawczych i innowacyjnych oraz wykorzystywania zaawansowanych technologii; wzmacniania zrównoważonego wzrostu i konkurencyjności MŚP oraz tworzenia miejsc pracy w MSP, w tym poprzez inwestycje produkcyjne; rozwijanie umiejętności i strategii oraz budowanie potencjału w zakresie inteligentnej specjalizacji, transformacji przemysłowej i przedsiębiorczości.

Instytucjami odpowiedzialnymi za wdrażanie programu będą m.in.: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) odpowiedzialna za obsługę wyłącznie małych i średnich przedsiębiorstw oraz konsorcjów z ich udziałem, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) odpowiedzialne za obsługę dużych przedsiębiorstw (oraz konsorcjów z MSP i organizacjami badawczymi), a także konsorcja MSP z organizacjami badawczymi. Za wdrażanie priorytetu 2. będą też odpowiadać: Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK), Fundacja na rzecz Nauki Polskiej (FNP) oraz Ośrodek Przetwarzania Informacji – Państwowy Instytut Badaczy (OPI PIB). (PAP)

autor: Ewa Wesołowska

ewes/ mk/