Zdaniem Angeli Merkeli i Francois Fillona handel CDS znacząco przyczynił się do doprowadzenia Grecji na skraj bankructwa i dziś zagraża kolejnym krajom UE.

1 Dlaczego doszło do kontrowersji wokół kredytowych instrumentów pochodnych?

Kryzys związany z greckim deficytem budżetowym spowodował, że przyjrzano się bliżej rynkowi. Było to wywołane oskarżeniami, że spekulanci wykorzystali trudności Grecji, by wywołać masową wyprzedaż na ateńskim rynku kapitałowym, zarabiając w ten sposób duże pieniądze na gwałtownych zmianach cen.

2 Czym jest więc kredytowy instrument pochodny?

Inaczej znany jako Credit Default Swap (CDS), jest kontraktem zawieranym przez dwie strony. Jedna z nich kupuje zabezpieczenie przed niewypłacalnością dłużnika, a druga z kolei sprzedaje tę ochronę za pomocą umowy typu swap. Zawarcie umowy CDS nie jest tym samym równoznaczne z wykupieniem ubezpieczenia, ale i tak zmniejsza ryzyko grożące kupującemu.

3 Dlaczego pojawia się coraz więcej głosów za wprowadzeniem regulacji?

Kryzys wokół greckiego deficytu spowodował, że niektórzy politycy zaczęli się domagać zwiększenia kontroli nad rynkiem i wprowadzenia ograniczeń. Od początku dekoniunktury finansowej podejmowano pewne kroki w celu uregulowania rynku, ponieważ wydaje się on zbyt mało przejrzysty.

4 Czy kredytowe instrumenty pochodne używane są do spekulowania, czy też może do minimalizowania finansowego ryzyka?

Do obydwu tych czynności. Problemem przy regulowaniu rynku jest to, że oficjalnie te instrumenty służą właśnie zmniejszaniu ryzyka. Trudno jest jednak odróżnić fundusze, które spekulują, by szybko zdobyć zysk, od tych, które starają się zmniejszyć ryzyko prowadzenia operacji poprzez wykupowanie ochrony CDS.

5 Jakiego typu regulacji możemy się spodziewać?

Wydaje się pewne, że organy sprawujące nadzór spowodują, że CDS stanie się otwartym rynkiem poprzez zmuszenie banków i funduszy do wymiany CDS na giełdach lub w izbach rozrachunkowych, które będą nadzorowały i upubliczniały te transakcje.

6 Wymiana tzw. nagich CDS również ściąga krytykę. Czym dokładnie jest handel nagimi CDS?

Jest to sprzedaż kontraktu CDS przez bank lub fundusz hedgingowy, który nie jest właścicielem papieru wartościowego będącego instrumentem bazowym. Niektórzy politycy winią właśnie ten typ transakcji za zaostrzenie greckiego kryzysu związanego z deficytem, uważając go dodatkowo za czysto spekulacyjny i zaprojektowany do przynoszenia szybkich zysków głównie funduszom hedgingowym.

7 Czy handel nagimi CDS będzie zabroniony?

To akurat może się okazać bardzo trudne, ponieważ same organy sprawujące nadzór nad rynkami finansowymi są coraz bardziej temu przeciwne, mając na uwadze trudność z podaniem definicji CDS.

8 Czy wprowadzanie norm będzie koordynowane globalnie?

Rada Stabilności Finansowej (Financial Stability Board), mająca siedzibę w Bazylei, koordynuje odpowiedź grupy G20 na kryzys finansowy. Rada ta będzie starała się zachęcać różne kraje do wprowadzenia podobnych regulacji. W przypadku braku koordynacji handlujący będą się po prostu przenosić na rynki, które nie zostaną objęte normami.

© The Financial Times Limited 2010. All Rights Reserved