AGNIESZKA CHAMERA
doradca podatkowy, prezes zarządu PKF Tax, spółki wchodzącej w skład Grupy PKF Consult
Należy podkreślić, że nieodpłatne udostępnienie pracownikowi samochodu służbowego do wykorzystania w celach prywatnych pociąga za sobą szeroko idące konsekwencje podatkowe zarówno w VAT, jak i PIT i CIT.
Tego rodzaju świadczenie stanowi bowiem dla pracownika przychód do opodatkowania z tytułu nieodpłatnego świadczenia. Dla pracodawcy oznacza brak możliwości zaliczenia jako koszty uzyskania przychodów wydatków poniesionych z takim świadczeniem, a ponadto obowiązek pracodawcy jako podatnika VAT do opodatkowania na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy o VAT nieodpłatnego świadczenia polegającego na użyczeniu samochodu służbowego.
W odniesieniu natomiast do zasad odliczania podatku naliczonego znajdzie tu zastosowanie ogólna zasada wyrażona w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którą w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wyjątkami wskazanymi literalnie w ustawie o VAT. Zasadą więc wynikającą z tego przepisu jest reguła odliczania podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów i usług związanych z opodatkowaną działalnością gospodarczą prowadzoną przez podatnika.
Ponieważ udostępnienie pojazdu nie jest w tym wypadku związane z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, a służy wyłącznie prywatnym celom pracownika, w mojej opinii podatek naliczony od nabytego paliwa nie będzie mógł podlegać odliczeniu przez pracodawcę.
Konkludując, odliczenie przez pracodawcę podatku naliczonego od paliwa w analizowanym przypadku byłoby możliwe tylko wówczas, gdy usługa udostępniania samochodu pracownikowi realizowana byłaby odpłatnie (najem pojazdu), a cena za nią ustalona obejmowała koszty paliwa, np. w postaci limitu ilościowego czy kwotowego.
W takiej bowiem sytuacji spełniona jest podstawowa reguła dotycząca prawa odliczenia podatku naliczonego, ujęta w dyspozycji art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Oczywiście warunkiem zastosowania wówczas pełnego odliczenia VAT od paliwa jest posiadanie stosownej homologacji, a nie jedynie fakt zamontowania kratki. Takie jest bowiem aktualne stanowisko Ministra Finansów i innych organów podatkowych, będące skutkiem stanowiska ETS z 22 grudnia 2008 r. w sprawie spółki Magoora w kontekście braku zgodności polskich przepisów w tym zakresie z przepisami unijnymi.
PODSTAWA PRAWNA
● Art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).
