Analitycy porównują dane publikowane przez GUS czy NBP i porównują je ze średnimi prognozami zebranymi przez agencję Bloomberg. Jeśli publikacja okazuje się wyraźnie gorsza od przewidywań rynkowych, indeks spada. Rośnie, gdy dane są lepsze od prognoz. Problem w tym, że już niemal od roku zdecydowanie więcej jest tych pierwszych.
>>> Czytaj też: Ostry skok bezrobocia w Polsce. GUS podał najnowsze dane
W efekcie indeks znalazł się na najniższym poziomie od połowy 2010 r. W miniony czwartek negatywne niespodzianki przyniosły dane zarówno o wartości sprzedaży detalicznej, która była w grudniu o 2,5 proc. niższa niż rok wcześniej (ekonomiści spodziewali się niewielkiego wzrostu), jak i o bezrobociu, które podskoczyło w miesiąc z 12,9 do 13,4 proc. (rynek oczekiwał, że bezrobocie wyniesie 13,3 proc.). Kilka dni wcześniej spadek produkcji przemysłowej zamiast spodziewanych 6 proc. wyniósł 10,6 proc.
– Wskaźnik wskazuje tendencje w gospodarce. Ale przede wszystkim pokazuje, jaki jest wpływ bieżących danych makro na rynki czy na decyzje Rady Polityki Pieniężnej – wyjaśnia Marcin Mazurek, analityk BRE.
Indeks stanowi kolejny argument za tym, że w przyszłym tygodniu RPP zdecyduje się na obniżkę stóp procentowych na czwartym z rzędu posiedzeniu. Gdy po ostatnim spotkaniu, na początku stycznia, rada sygnalizowała przerwę w cyklu obniżek, część rynku wzięła to za dobrą monetę. Seria kiepskich danych spowodowała jednak, że znów powszechne jest oczekiwanie, że w najbliższym czasie przerwy w cięciach nie będzie.
A co pokazują podobne indeksy obliczane dla innych gospodarek? Według Citigroup „surprise index” w gospodarce amerykańskiej jest obecnie na najniższym poziomie od września ubiegłego roku, natomiast w borykającej się z kryzysem strefie euro jest… najwyżej od stycznia 2011 r.
>>> Czytaj też: "Economist": Światowa gospodarka przyspiesza, ale optymizm może być przedwczesny
Redaktor w DGP. Pisze głównie o finansach, chętniej o fuzjach i wynikach banków niż o oprocentowaniu depozytów i kredytów. Drugi ulubiony temat: makroekonomia. Zaczynał w czasie, gdy o stopach procentowych decydował w pojedynkę prezes NBP, czyli w poprzednim tysiącleciu. Pracując w „Dzienniku Gazecie Prawnej” od 2012 r., był twórcą rankingów banków i ubezpieczycieli "Gwiazdy Bankowości" i "Gwiazdy Ubezpieczeń". W tygodniku "Gazeta Bankowa" wymyślił ranking trafności prognoz makroeokonomicznych, który później przeniósł do Gazety Giełdy "Parkiet", gdzie konkurs wciąż ma się dobrze. W 2021 r. nagrodzony Grand Press Economy, w latach 2014 i 2021 laureat Nagrody Dziennikarskiej im. M. Krzaka przyznawanej przez Związek Banków Polskich.