Wysokość odszkodowania za wypadek przy pracy wynosi 1636 zł za każdy procent uszczerbku na zdrowiu. Kwota wypłaty zależy od stopnia urazu, który ustala lekarz orzecznik ZUS lub komisja lekarska. Średnia wysokość odszkodowania wypłaconego w 2024 roku wyniosła 9284 zł.

ZUS podkreśla, że orzeczenie o uszczerbku wydawane jest dopiero po zakończeniu procesu leczenia i rehabilitacji. Pod uwagę brany jest nie tylko sam procent uszczerbku, ale także związek pomiędzy doznanym urazem a wypadkiem w pracy.

Komu przysługuje odszkodowanie za wypadek przy pracy?

Odszkodowanie za wypadek przy pracy lub chorobę zawodową przysługuje w pierwszej kolejności osobie poszkodowanej, która doznała stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu w wyniku zdarzenia. Jeżeli jednak wypadek zakończył się śmiercią pracownika lub rencisty, prawo do świadczenia mają także uprawnieni członkowie jego rodziny. Do tej grupy zalicza się małżonka, dzieci własne, dzieci drugiego małżonka, dzieci przysposobione, a także wnuki, rodzeństwo i inne dzieci przyjęte na wychowanie oraz utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności, w tym w ramach rodziny zastępczej. Uprawnionymi są również rodzice zmarłego, o ile spełniają warunki określone w przepisach. Dzięki temu świadczenie może stanowić formę wsparcia nie tylko dla samego poszkodowanego, ale również dla jego najbliższych w przypadku tragicznych skutków wypadku przy pracy.

Wniosek o odszkodowanie za wypadek przy pracy

Aby uzyskać jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, konieczne jest złożenie odpowiedniego wniosku wraz z kompletem wymaganych dokumentów. Podstawą jest zaświadczenie lekarskie OL-9 potwierdzające zakończenie leczenia i rehabilitacji, a także dokumentacja opisująca okoliczności zdarzenia, np. protokół sporządzony przez pracodawcę, karta wypadku, prawomocny wyrok sądu pracy czy decyzja inspektora sanitarnego o chorobie zawodowej. Wniosek składa się za pośrednictwem pracodawcy, a w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą, niań zatrudnionych na podstawie umowy uaktywniającej czy w sytuacji likwidacji zakładu pracy, bezpośrednio w ZUS (osobiście, pocztą, przez pełnomocnika lub konsulat). ZUS ma 14 dni na wydanie decyzji od momentu uzyskania wszystkich niezbędnych informacji, a wypłata przyznanego odszkodowania następuje w ciągu 30 dni od dnia jej wydania.

Odszkodowanie za wypadek przy pracy. Stawki ZUS

Od 1 kwietnia 2025 r. do 31 marca 2026 r. obowiązują nowe stawki jednorazowych odszkodowań za wypadek przy pracy lub chorobę zawodową, zgodnie z ustawą z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tego tytułu. ZUS wypłaca:

  • 1636 zł za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, a także w przypadku zwiększenia uszczerbku o minimum 10 punktów procentowych.
  • 28 636 zł – gdy orzeczona zostanie całkowita niezdolność do pracy połączona z brakiem możliwości samodzielnej egzystencji u ubezpieczonego albo u rencisty, którego stan zdrowia uległ pogorszeniu.
  • 147 271 zł – jeśli do odszkodowania uprawniony jest małżonek lub dziecko zmarłego ubezpieczonego czy rencisty.
  • 73 635 zł – gdy świadczenie przysługuje członkowi rodziny innemu niż małżonek czy dziecko.
  • 147 271 zł – w przypadku, gdy odszkodowanie otrzymują wspólnie małżonek i co najmniej jedno dziecko, z dodatkową kwotą 28 636 zł na każde dziecko.
  • 147 271 zł – jeżeli uprawnione są jednocześnie dwoje lub więcej dzieci, przy czym na drugie i każde kolejne przysługuje dodatkowe 28 636 zł.
  • 28 636 zł – dla innych członków rodziny uprawnionych równocześnie z małżonkiem lub dziećmi, oprócz świadczeń należnych najbliższym.
  • 73 635 zł – jeśli odszkodowanie należy się wyłącznie innym członkom rodziny niż małżonek czy dzieci, a na drugiego i każdego kolejnego uprawnionego przypada dodatkowe 28 636 zł.

W tych przypadkach ZUS nie przyzna odszkodowania za wypadek przy pracy

Istnieją dwie okoliczności, w których poszkodowany nie otrzyma odszkodowania z ZUS. Pierwsza dotyczy sytuacji, gdy do wypadku doszło wskutek świadomego złamania przepisów BHP przez pracownika. Druga ma miejsce wówczas, gdy osoba uczestnicząca w zdarzeniu była pod wpływem alkoholu lub innych substancji odurzających.