Wydaje się, że pogarszające się nagłówki dotyczące konfliktu zmuszą Europejski Bank Centralny do działania. USA i Iran pod koniec sierpnia wznowiły wzajemne ataki, w wyniku czego ceny ropy Brent zbliżyły się do 100 USD za baryłkę. Sytuacja na europejskim rynku gazu ziemnego również się pogorszyła – holenderski benchmark TTF przekroczył 70 EUR/MWh, co jest najwyższym poziomem od stycznia 2023 r. i ponad dwukrotnie wyższym niż przed rokiem. – ocenia najważniejsze czynniki wyceny stóp procentowych euro, Roman Ziruk, główny strateg rynku walutowego w Ebury
Prezeska EBC o globalnej dynamice wpływającej na euro
Na dokładnie taką dynamikę zwróciła w lipcu uwagę prezeska Christine Lagarde, ostrzegając, że ulga po zawieszeniu broni okazywała się krótkotrwała, gdy rozejm wielokrotnie się załamywał. Sugerowała wtedy, że ceny surowców energetycznych stały się najistotniejszą pojedynczą zmienną decydującą o kolejnym ruchu Rady Prezesów.
Ich wpływ jest wyraźnie widoczny w danych – główna miara inflacji skoczyła w sierpniu do najwyższego od września 2023 r. poziomu 3,3%, a jej komponent energetyczny wzrósł do 14,3%. Gospodarka wydaje się tymczasem dobrze przygotowana na dalsze zacieśnianie polityki monetarnej. Dynamika PKB w II kwartale zaskoczyła na plus (0,4% k/k), a wskaźniki PMI za dotychczasową część III kwartału są lepsze niż w II – PMI dla sektora przemysłowego osiągnął najwyższy poziom od maja 2022 r., napędzany niemieckimi inwestycjami, zwiększonymi wydatkami na obronność oraz nakładami kapitałowymi związanymi z AI.
Argumenty za podwyżką stóp zabezpieczającą euro
Choć uważamy, że EBC prawdopodobnie może uzasadnić w tym miesiącu kolejną podwyżkę zabezpieczającą, widzimy też silne argumenty przeciwko niej. Bazowa miara inflacji spadła, nie pojawiły się efekty drugiej rundy, a presja płacowa jest ograniczona. Im dłużej jednak trwa wojna, tym bardziej rośnie ryzyko rozprzestrzeniania się presji cenowej i tym trudniejsza staje się pozycja EBC, podejrzewamy więc, że Rada Prezesów mimo wszystko skłoni się ku podwyżce. Wskazuje na to kilka czynników. Wydaje się, że po zbyt późnej reakcji na szok energetyczny w 2022 r. EBC jest zdeterminowany, by nie powtórzyć tego błędu. Wzrost gospodarczy jest z kolei na tyle silny, by przyjąć kolejną podwyżkę stóp bez zbytniego obciążenia. Ruch ten był również mocno sygnalizowany, na szali leży więc wiarygodność banku.
Jako że wrześniowa podwyżka jest w pełni wyceniana przez rynki swap, inwestorzy będą przede wszystkim wyszukiwać wskazówek dotyczących przyszłości. Sądzimy, że Lagarde raczej nie zobowiąże się do konkretnej ścieżki stóp procentowych, ponieważ byłoby to dla niej nietypowe, biorąc pod uwagę, że w czerwcu odcięła się od określenia „podwyżka zabezpieczająca”, a w lipcu, choć nie wprost zasygnalizowała możliwość ruchu we wrześniu, nadal trzymała się powtarzanej jak mantra zależności od danych. Mimo to inwestorzy będą szukać w jej wypowiedziach sygnałów mogących wskazywać dalszą ścieżkę. Jeśli zaznaczy, że stopy są na górnej granicy neutralnego przedziału, może to oznaczać, że poprzeczka dla dalszych podwyżek jest zawieszona wysoko. Z kolei obawa o wystąpienie efektów drugiej rundy w miarę wydłużania się konfliktu może przemawiać za możliwym ruchem w górę w grudniu.
Dlaczego rynki posunęły się za daleko w kwestii euro
W obecnej sytuacji rynki wyceniają kolejną podwyżkę stóp procentowych w grudniu i jeszcze jedną w marcu. Eksperci Ebury uważają, to za zbyt agresywne założenia. Philip Lane, główny ekonomista EBC, wskazał 2,5% jako górną granicę szacowanego zakresu stopy neutralnej, więc zacieśnianie po wrześniu przesunęłoby politykę banku w obszar restrykcyjny. Naszym zdaniem byłby to krok za daleko, biorąc pod uwagę ryzyka dla wzrostu gospodarczego i fakt, że problem inflacyjny pozostaje niemal całkowicie efektem czynników po stronie podaży. Nie wspominając o tym, że dalsze podwyżki mogłyby dolać oliwy do ognia na rynkach walutowych, w czasie gdy finanse publiczne i tak są już pod presją.
Zamiast tego spodziewamy się, że wrześniowa podwyżka stóp procentowych będzie ostatnią w tym niezwykle krótkim, dwustopniowym cyklu. Oczywiście wiele wciąż zależy od dalszego rozwoju wojny w Iranie. Przedłużający się impas lub zaostrzenie działań zbrojnych, które wywołałoby kolejny znaczny skok cen energii, lub odczuwalne efekty drugiej rundy mogłyby zachęcić jastrzębich członków Rady Prezesów do naciskania na dalsze podwyżki. Bez wątpienia trwały wzrost cen ropy Brent powyżej 100 USD za baryłkę – w połączeniu z już podniesionymi cenami gazu ziemnego – zwiększyłoby ryzyko, że główna miara inflacji utrzyma się powyżej poziomu 3% na dłużej, niż zakłada obecnie EBC. W każdym razie Lagarde raczej nie wykluczy całkowicie możliwości dalszych ruchów.
Euro podsumowanie perspektyw dla europejskiej waluty
Uważamy, że przed posiedzeniem przeważają ryzyka spadkowe dla euro. Trudno wyobrazić sobie jastrzębie zaskoczenie przy tak silnej wycenie dalszego zacieśniania. Wyraźny sygnał, że bank nie jest zaniepokojony efektami drugiej rundy, jakiekolwiek odsunięcie wycen rynkowych lub podkreślenie, że poprzeczka dla dalszych podwyżek jest teraz wyżej, najprawdopodobniej ciążyłyby wspólnej walucie. Bardziej wyważony przekaz, pozostawiający możliwość kolejnych ruchów w górę, wymagałby wyraźnie jastrzębiego tonu – a ten, biorąc pod uwagę retorykę Lagarde od czerwca, wydaje się mało prawdopodobny. – podsumowuje ekspert, Roman Ziruk – główny strateg rynku walutowego w Ebury
Na koniec, przypominamy, że decyzja w sprawie polityki EBC zostanie ogłoszona w czwartek (10.09) o godz. 14:15. Konferencja prasowa prezeski Lagarde rozpocznie się 30 minut później. Wtedy będziemy już mieli pewność co i dlaczego się wydarzyło w związku z euro.
Dziennikarz z zawodu i zamiłowania. Zajmuje się tematyką gospodarczą, prawną i finansową, szczególnie nowymi technologiami, i komunikacją oraz mediami. Poza dziennikarstwem zajmuje się fotografią, jeździ na nartach i uwielbia Hiszpanię. Z marką INFOR związany wcześniej, zaczynał przygodę z dziennikarstwem w Gazecie Prawnej. Od kwietnia 2026 r. już jako dziennikarz internetowy przygotowuje i publikuje artykuły na portalu Forsal.pl.