rozwiń >

Ulga termomodernizacyjna – podstawa prawna dla podatnika

Ze względu na liczne wątpliwości i błędne interpretacje przepisów Ministerstwo Finansów postanowiło wyjaśnić zasady wsparcia przedsięwzięć termomodernizacyjnych w podatku dochodowym od osób fizycznych. Choć regulacje są dość rozbudowane, ich sens można przedstawić w prostszy sposób.

W praktyce obowiązują dwie formy wsparcia dla osób modernizujących swoje domy pod kątem energooszczędności. Pierwszą z nich jest ulga termomodernizacyjna, drugą – zwolnienie z podatku dochodowego określonych świadczeń, takich jak dotacje czy umorzone pożyczki.

Zgodnie z ustawą o PIT wolne od podatku są m.in. środki otrzymane z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz wojewódzkich funduszy ochrony środowiska, jeżeli zostały przeznaczone na przygotowanie dokumentacji lub realizację przedsięwzięcia termomodernizacyjnego. Otrzymanych dotacji nie wykazuje się więc w zeznaniu rocznym.

Sama ulga termomodernizacyjna została uregulowana w art. 26h ustawy o PIT. Zgodnie z jego treścią:

"Podatnik będący właścicielem lub współwłaścicielem budynku mieszkalnego jednorodzinnego ma prawo odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2, wydatki poniesione w roku podatkowym na materiały budowlane, urządzenia i usługi, związane z realizacją przedsięwzięcia termomodernizacyjnego w tym budynku, określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 10, które zostanie zakończone w okresie 3 kolejnych lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek."

Przepis ten pozwala zatem właścicielom lub współwłaścicielom budynków mieszkalnych jednorodzinnych odliczyć od podstawy opodatkowania wydatki poniesione na materiały, urządzenia i usługi związane z realizacją przedsięwzięcia termomodernizacyjnego, pod warunkiem że inwestycja zostanie zakończona w ciągu trzech lat od końca roku, w którym poniesiono pierwszy wydatek.

Kto może skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej?

Z ulgi termomodernizacyjnej mogą skorzystać podatnicy rozliczający podatek dochodowy:

  • według skali podatkowej,
  • podatku liniowego oraz
  • ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Uprawnienie to przysługuje zarówno osobom podlegającym w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, jak i tym, którzy rozliczają w Polsce wyłącznie dochody osiagnięte na terytorium kraju. Podstawą prawną zastosowania ulgi jest w zależności od formy opodatkowania odpowiednio ustawa o PIT albo ustawa o ryczałcie.

Na czym polega ulga termomodernizacyjna?

W uproszczeniu ulga polega na tym, że podatnik może pomniejszyć swój dochód (albo przychód – w przypadku ryczałtu) o wydatki poniesione na realizację przedsięwzięcia termomodernizacyjnego.

Ustawa dość szeroko definiuje samo przedsięwzięcie termomodernizacyjne. Obejmuje ono m.in. działania prowadzące do zmniejszenia zapotrzebowania budynku na energię, ograniczenia strat ciepła, wymiany źródeł energii na odnawialne czy przyłączenia budynku do bardziej efektywnego systemu grzewczego. Warto przy tym podkreślić, że przeprowadzenie audytu energetycznego nie jest warunkiem skorzystania z ulgi.

Ulga ma jednak charakter warunkowy. O jej zastosowaniu decyduje m.in.

  • rodzaj poniesionych wydatków,
  • sposób ich udokumentowania,
  • typ budynku,
  • tytuł prawny do nieruchomości, czy
  • czas trwania inwestycji oraz źródło jej finansowania.

Jakie wydatki podlegają odliczeniu w ramach ulgi?

Nie każdy wydatek, który poprawia efektywność energetyczną budynku, daje prawo do skorzystania ulgi. Odliczeniu podlegają wyłącznie te koszty, które zostały wskazane w rozporządzeniu Ministra Inwestycji i Rozwoju. Jest to zamknięta lista, co oznacza, że wydatki spoza niej nie mogą być objęte ulgą – nawet jeśli faktycznie prowadzą do oszczędności energii.

W katalogu znajdują się zarówno materiały budowlane i urządzenia, jak i usługi. Obejmuje on m.in. stolarkę okienną i drzwiową (w tym bramy garażowe), systemy dociepleń, pompy ciepła, instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii, a także montaż i wymianę tych elementów.

Ważne

Jednocześnie należy pamiętać, że rozporządzenie było już kilkukrotnie nowelizowane. Obecnie nie obejmuje ono m.in. kotłów gazowych i olejowych, których montaż dawał prawo do ulgi jedynie do końca 2024 r.

Z pełnym katalogiem materiałów i usług można zapoznać się w Objaśnieniu podatkowym Ministra Finansów z 30 czerwca 2025 r. - Formy wsparcia przedsięwzięcia termomodernizacyjnego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ulga termomodernizacyjna – przykład wymiany stolarki okiennej

Osoba, która wymieniła okna w domu jednorodzinnym, może odliczyć zarówno koszt zakupu stolarki, jak i usługę jej montażu. Warunkiem jest jednak wymiana całych okien. Dla porównania: podatnik, który jedynie wymienił szyby w istniejących oknach na szyby zespolone, nie skorzysta z ulgi. W przypadku stolarki okiennej przepisy wyraźnie odnoszą się do wymiany całego okna, a nie jego pojedynczych elementów.

Ulga termomodernizacyjna – jak dokumentować wydatki?

Podstawą do skorzystania z ulgi sa faktury wystawione przez czynnych podatników VAT, którzy nie korzystają ze zwolnienia z tego podatku. Jeżeli VAT zawarty w cenie nie został odliczony na podstawie ustawy o VAT, do kwoty wydatku wlicza się również podatek. Zasada ta dotyczy także wydatków poniesionych za granicą – pod warunkiem że faktura została wystawiona przez podmiot zarejestrowany w jednym z państw Unii Europejskiej.

Czy z ulgi termomodernizacyjnej mogą skorzystać lokali w kamienicach lub blokach?

Ulga termomodernizacyjna dotyczy wyłącznie budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Chodzi o obiekty trwale związane z gruntem, posiadające fundamenty i dach, służące zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych i stanowiące samodzielną całość konstrukcyjną. Budynek może mieć maksymalnie dwa lokale mieszkalne albo jeden lokal mieszkalny i niewielki lokal użytkowy.

Z tego powodu z ulgi nie skorzystają właściciele mieszkań w blokach czy kamienicach. Dodatkowo podatnik musi być właścicielem lub współwłaścicielem budynku.

Terminy w uldze termomodernizacyjnej – o czym trzeba pamiętać?

Zgodnie z obowiązującymi zasadami korzystania z ulgi, przedsięwzięcie termomodernizacyjne musi zostać zakończone w ciągu trzech lat, licząc od końca roku, w którym poniesiono pierwszy wydatek. Jeżeli termin ten nie zostanie dotrzymany, podatnik będzie musiał zwrócić wcześniej odliczoną ulgę w zeznaniu za rok, w którym upłynął ten termin.

Wydatki odlicza się w zeznaniu rocznym za rok ich poniesienia. Jeżeli kwota odliczenia przewyższa dochód (lub przychód), nadwyżkę można rozliczać w kolejnych latach – nie dłużej jednak niż przez sześć lat.

Nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych "dofinansowania". Jaka jest maksymalna kwota ulgi?

Maksymalna kwota odliczenia wynosi 53 000 zł na podatnika, niezależnie od liczby realizowanych inwestycji i posiadanych budynków jednorodzinnych. Małżonkowie mają odrębne limity, co oznacza, że łącznie mogą odliczyć nawet 106 000 zł.

Ulga obejmuje wyłącznie wydatki poniesione ze środków podatnika, także wtedy, gdy inwestycja została sfinansowana kredytem lub pożyczka. Nie podlegają natomiast odliczeniu wydatki sfinansowane z dotacji publicznych, zwrócone podatnikowi, zaliczone do kosztów uzyskania przychodów albo już wcześniej odliczone w innej formie.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163, z późn. zm.)

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 776, z późn. zm.)

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.)