Jak już było wskazane we wstępie istnieje wiele świadczeń dla osób z niepełnosprawnościami. Takie wsparcie występuje zarówno w formie rzeczowej jak i finansowej. O niektórych świadczeniach nie mówi się tak dużo, a szkoda, bo przecież w 2026 r. uległy znacznym podwyżkom i PFRON w większym zakresie finansuje pomoc na rzecz konkretnych placówek, OzN czy ich bliskich - opiekunów. Można powiedzieć, że w 2026 r. przysługuje około 3 200 zł na rzecz osoby z niepełnosprawnością w ramach WTZ.

W Polsce jest ponad 700 warsztatów terapii zajęciowej skierowanych do osób z niepełnosprawnością, które chętnie korzystają z tej formy aktywności - co pozwala im być aktywną "cząstką" społeczeństwa.

Co to jest WTZ? Co jest warsztat terapii zajęciowej?

Warsztat terapii zajęciowej, czyli właśnie w skrócie WTZ, to miejsce gdzie codziennie mogą przychodzić osoby z niepełnosprawnościami i poprzez wykonywanie różnych zajęć, czynności z szerokiego zakresu przygotowują się do funkcjonowania w społeczeństwie a nawet do podjęcia pracy. Jest to pewnego rodzaju forma aktywizacji, funkcjonowania w życiu społeczno-gospodarczym. Od prostych czynności dnia codziennego do tych bardziej skomplikowanych OzN zyskują coraz to szersze umiejętności. Taka adaptacja pozwala zyskać pewność, wiedzę, doświadczenie umiejętność radzenia sobie z emocjami, komunikowania się i utrwalenia codziennej rutyny. Jest to pewnego rodzaju learning by doing - gdzie poprzez powtarzalne czynności osoby z niepełnosprawnościami uczą się jak "coś robić" - pisząc dosłownie.

Istotne jest też to, że podczas WTZ ma miejsce terapia z psychologiem, pozwala to na pracę nad emocjami OzN, na zidentyfikowanie jej problemów i próbie ich rozwiązania. Mają miejsce też zajęcia grupowe, które poprzez wspólne rozmowy - uczą jak funkcjonować w mniejszej czy większej społeczności. Jak wzajemne się szanować, dbać o swoje potrzeby i prawidłowo się komunikować.

Warsztat jest placówką pobytu dziennego. Czas trwania zajęć w warsztacie wynosi nie więcej niż 7 godzin dziennie i 35 godzin tygodniowo. W przypadku ustalenia krótszego niż 35 godzin tygodniowo wymiaru zajęć zmniejsza się proporcjonalnie wysokość dofinansowania. Warsztat zapewnia warunki niezbędne do pełnej realizacji indywidualnego programu.

W warsztacie zatrudnia się psychologa oraz w zależności od potrzeb:

  1. pielęgniarkę lub lekarza;
  2. pracownika socjalnego;
  3. instruktora zawodu;
  4. inne osoby niezbędne do prawidłowego funkcjonowania warsztatu.

WTZ - podstawa prawna

Podstawę prawną dla WTZ stanowi ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 marca 2004 r. w sprawie warsztatów terapii zajęciowej (Dz.U. 2004 nr 63 poz. 587).

Co robi się w ramach WTZ?

Jak czytamy w folderze przygotowanym przez PFRON w WTZ uczestnicy uczą się różnych umiejętności potrzebnych w codziennym życiu i w pracy:

  • jak dbać o higienę osobistą
  • jak samodzielnie przygotować posiłek
  • jak wykonywać zadania w pracy
  • jak współpracować z ludźmi.

Każdy uczestnik WTZ ma swój indywidualny program rehabilitacji, IPR. W IPR podaje się, czego uczestnik chce się nauczyć lub co poprawić, jak może się tego nauczyć, kto go będzie wspierać, jak będzie wyglądała współpraca z rodziną lub opiekunami.

Przykład

Dla przykładu można podać, że na Warsztatach Terapii Zajęciowej czy w ramach konkretnego IPR osoby z niepełnosprawnościami zyskują wiedzę i umiejętności z zakresu czynności manualnych jak i technicznych. Ucząc się obsługi i specyfiki pracy na komputerze, na telefonie jak innych urządzeniach (drukarka, kserokopiarka, skaner itd.), wykonują prace ogrodnicze czy ceramiczne. Takie manualne zajęcia wpływają na rozwój kreatywności i pewnego rodzaju wyciszenie organizmu. W czasie zajęć robi się kubki, talerze, doniczki z gliny. Nie mniej ważna jest gimnastyka i zajęcia ruchowe - które wpływają na lepsze funkcjonowaniu organizmu i rozwój.

ikona lupy />
Około 3 200 zł na rzecz osoby z niepełnosprawnością w ramach WTZ. Podwyżka z PFRON na 2026 r. / Shutterstock

Dla kogo WTZ?

Niestety WTZ nie są skierowane dla każdego. Uczestnikami warsztatu terapii zajęciowej może być osoba z niepełnosprawnością, która posiada orzeczenie o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności - ale uwaga, w orzeczeniu musi być wprost wskazane, że taka osoba może uczestniczyć w WTZ, zatem musi być w orzeczeniu zapis o terapii zajęciowej.

O przyjęciu osoby do WTZ decydują wspólnie organizacja która prowadzi WTZ powiatowe centrum pomocy rodzinie. Warsztat terapii zajęciowej najczęściej prowadzi stowarzyszenie, fundacja lub firma.

Około 3 200 zł na rzecz osoby z niepełnosprawnością w ramach WTZ. Podwyżka z PFRON na 2026 r.

Większość pieniędzy na działanie WTZ otrzymuje się z PFRON. Uszczegóławiając finansowanie warsztatów terapii zajęciowej trzeba wskazać, że koszty utworzenia i działalności są współfinansowane ze środków PFRON oraz ze środków samorządu terytorialnego i z innych źródeł.Maksymalne dofinansowanie ze środków PFRON na tworzenie warsztatów terapii zajęciowej wynosi 70%, natomiast koszty działalności, w tym wynikające ze zwiększonej liczby uczestników warsztatu, pokrywane są do 90% ich wartości. Jest to dofinansowanie, więc generalnie reszta pieniędzy pochodzi z urzędów powiatu lub miasta. Oczywiście, żeby otrzymać wsparcie finansowe, należy złożyć wniosek o dofinansowanie z PFRON. Wniosek składa się do najbliższego powiatowego centrum pomocy rodzinie.

Ile z PFORN w 2026 r. na WTZ?

W 2026 roku wysokość dofinansowania kosztów rocznego pobytu jednego uczestnika w WTZ wynosi: 38 496 zł rocznie na osobę. W porównaniu do 2025 roku oznacza to wzrost o 3 300 zł. W przeliczeniu miesięcznym daje to około 3 200 zł na jednego uczestnika. Tak więc da się zauważyć, że dość mocno w 2026 r.. zmieniły się kwoty związane z finansowaniem warsztatów terapii zajęciowej (WTZ). Nie dało się ukryć, że z roku na rok koszty prowadzenia działalności WTZ rosną. Zmiana ta, jest więc bardzo pozytywnie oceniana w środowisku osób prowadzących placówki jak i opiekunów osób z nipełnosprawnościami.

Podwyższenie kwoty dofinansowania wynika przede wszystkim ze wzrostu kosztów funkcjonowania WTZ. Wśród najważniejszych czynników wskazuje się: rosnące wynagrodzenia, wzrost cen energii i usług, potrzebę poprawy warunków terapii. Środowisko warsztatów od lat postulowało zwiększenie finansowania, argumentując, że wcześniejsze stawki nie odpowiadały realnym kosztom - jak podaje portal: https://niepelnosprawni.pl

ikona lupy />
WTZ / Forsal.pl / Kinga Piwowarska

3 200 zł - czy te pieniądze trafiają do uczestnika?

Nie, te pieniądze nie trafiają do kieszeni uczestnika WTZ czy do portfela opiekuna. Stąd też w tytule artykułu wskazano, że "na rzecz" a nie "dla" OzN. Jest to dofinansowanie przekazywane z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) do samorządów, które następnie finansują działalność warsztatów terapii zajęciowej. Środki te przeznaczane są m.in. na:

  • wynagrodzenia pracowników,
  • materiały do terapii,
  • utrzymanie placówki,
  • organizację zajęć i wsparcia rehabilitacyjnego.

Kieszonkowe dla osób z niepełnosprawnościami z WTZ a dla WTZ 3 200 zł. Jest podwyżka z PFRON NA 2026 Co otrzymuje uczestnik WTZ?

Uczestnicy warsztatów mogą otrzymywać tzw. trening ekonomiczny, czyli kieszonkowe. Jego wysokość nie jest jednak określona odgórnie i zależy od decyzji konkretnego warsztatu. W praktyce są to zazwyczaj kwoty od kilkudziesięciu do kilkuset złotych miesięcznie. Nie jest to świadczenie systemowe, lecz forma wsparcia motywacyjnego (za portalem: https://niepelnosprawni.pl).

WTZ są w całej Polsce. Sprawdź informację w swojej gminie

Przykładowo na terenie Gminy Miejskiej Kraków zlokalizowanych jest 12 Warsztatów Terapii Zajęciowej. Są to wyodrębnione organizacyjnie i finansowo placówki dla osób z niepełnosprawnościami, świadczące rehabilitację społeczną i zawodową w zakresie pozyskiwania lub przywracania umiejętności niezbędnych do podjęcia zatrudnienia. Rehabilitacja w Warsztacie prowadzona jest za pomocą różnych form i technik terapii w ramach istniejących w placówkach pracowni np. pracowni gospodarstwa domowego, pracowni krawieckiej, pracowni plastycznej, czy też pracowni komputerowej lub pracowni edukacyjnej. Po zgłoszeniu się do Warsztatu kandydat na uczestnika WTZ, zostaje umieszczony na liście osób oczekujących do przyjęcia do WTZ. Przykładowo w Krakowie funkcjonują takie WTZ:

  • Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej
  • Stowarzyszenie Integracji oraz Aktywizacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych „EMAUS”
  • Stowarzyszenie Pomocy Socjalnej „Gaudium et Spes”
  • Szpital Kliniczny im. dr J. Babińskiego
  • Fundacja im. Brata Alberta
  • Towarzystwo Przyjaciół Dzieci Oddział Kraków Nowa Huta
  • Duszpasterskie Stowarzyszenie Osób z Upośledzeniem Umysłowym
  • Chrześcijańskie Stowarzyszenie Osób Niepełnosprawnych, Ich Rodzin i Przyjaciół „Ognisko”
  • Katolickie Stowarzyszenie Osób Niepełnosprawnych i Ich Przyjaciół „KLIKA” ul. Podchorążych 3
  • Dom Pomocy Społecznej.

Około 3 200 zł na rzecz osoby z niepełnosprawnością w ramach WTZ. Podwyżka z PFRON na 2026 r.. WTZ w Warszawie

Na stronie urzędu m. stołecznego Warszawy też znajdziemy informacje jak zostać uczestnikiem WTZ? Urząd podaje jeśli jesteś osobą niepełnosprawną i posiadasz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności ze wskazaniem do uczestnictwa w terapii zajęciowej, złóż podanie wraz z kserokopią orzeczenia uczestnika Warsztatu w siedzibie wybranego WTZ.

Jeśli posiadasz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, a nie ma w nim wpisu o wskazaniu do terapii zajęciowej, należy udać się do Miejskiego Zespołu ds. Orzekania Niepełnosprawności i złożyć stosowny wniosek lub skontaktować się z wybranym przez Ciebie WTZ – tam znajdziesz poradę.

W sprawie pytań i w celu wyjaśnienia wątpliwości można kontaktować się bezpośrednio z pracownikami Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, telefonicznie (22 50 97 119, 22 50 97 129, 22 50 97 161 lub 22 50 97 162) lub e-mailowo (scon@wcpr.pl), więcej informacji orz wnioski do pobrania możesz znaleźć na stronie internetowej:

Adresy i telefony Warszawskich WTZ

  • WTZ prowadzony przez Katolickie Stowarzyszenie Niepełnosprawnych Archidiecezji Warszawskiej KSNAW KAROLKOWA, ul. Karolkowa 71,01-197 Warszawa, tel./fax 22 862 41 06, email: wtzkarolkowa@ksnaw.pl
  • WTZ prowadzony przez Stowarzyszenie OTWARTE DRZWI, ul. Równa 10/3, 03-418 Warszawa, tel.: 22 670 21 23, email: wtz@otwartedrzwi.pl
  • WTZ prowadzony przez Katolickie Stowarzyszenie Niepełnosprawnych Archidiecezji Warszawskiej KSNAW DEOTYMY, ul. Deotymy 41,01-441 Warszawa, tel./fax 22 837 92 34, 504 075 442, email: wtzdeotymy@ksnaw.pl
  • WTZ prowadzony przez Fundację Pomocy Osobom Upośledzonym Umysłowo „DOM”, ul. Wólczyńska 64, 01-908 Warszawa, tel. 22 835 40 87, email: fundacja@fundacjadom.pl
  • WTZ prowadzony przez ADER SELENUS, ul. Marii Dąbrowskiej 15, 01-903 Warszawa, tel. 22 633 47 98, email: wtz.ader@vp.pl WTZ prowadzony przez Stowarzyszenie POMOST, ul. Św. Wincentego 85, 03-291 Warszawa, tel. 22 614 16 49, 22 614 16 38, email: wtz@pomost.info.pl
  • WTZ prowadzony przez Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną, ul. Głogowa 2b, 02-639 Warszawa, tel. 22 848 03 40, email: wtz.zg@psouu.org.pl
  • WTZ prowadzony przez Krajowe Towarzystwo Autyzmu. Oddział terenowy „WOTKTA”, ul. Orzycka 20 ,02-695 Warszawa, tel./fax 22 647 08 66, email: wot.kta@poczta.pl
  • WTZ prowadzony przez Stowarzyszenie Rodziców i Opiekunów Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną „WIARA i NADZIEJA”, Al. Bohaterów Września 7, 02-389 Warszawa, tel./fax 022 823 58 73, email: wtzwiara@wp.pl
  • WTZ prowadzony przez Fundację Pomocy Ludziom z Niepełnosprawnościami, ul. Konarskiego 60, 01-355 Warszawa, , tel. 22 664 92 74, email: wtzkonar@wp.pl
  • WTZ prowadzony przez Spółdzielnię „Nowa Praca Niewidomych” CEPELIA, ul. Eugeniusza Romera 10 lok. B5, 02-784 Warszawa, tel. 22 559 09 23, email: wtz@npn.com.pl
  • WTZ prowadzony przez Instytut Psychiatrii i Neurologii, ul. Sobieskiego 9, 02-957 Warszawa, tel (22) 45 82 800, (22) 45 82 500, email: stolow@ipin.edu.pl
  • WTZ prowadzony przez Stowarzyszenie Przyjaciół Osób z Ograniczeniem Samodzielności Życiowej „AGIS”, ul. Jarosława Dąbrowskiego 71, 02-251 Warszawa, tel. 22 849 83 53, email: agis_wtz@op.pl
  • WTZ prowadzony przez Fundację PERPETUUM MOBILE, Broniewskiego 9, 01-780 Warszawa, tel. 22 633 99 19, email: fpm@op.pl
  • WTZ prowadzony przez Dom Pomocy Społecznej NA PRZEDWIOŚNIU, ul. Przedwiośnie 1, 04- 748 Warszawa-Międzylesie, tel. 22 815 20 50 wew. 145,127, email: wtz@naprzedwiosniu.waw.pl ; naprzedwiosniu@op.pl

Źródło: PFRON, https://niepelnosprawni.pl, urząd m.st. Warszaway

Podstawa prawna

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 marca 2004 r. w sprawie warsztatów terapii zajęciowej (Dz.U. 2004 nr 63 poz. 587)

Ile wynosi dofinansowanie PFRON na jednego uczestnika WTZ w 2026 r.?

W 2026 r. dofinansowanie kosztów rocznego pobytu jednego uczestnika w WTZ wynosi 38 496 zł. To wzrost o 3 300 zł względem 2025 r., co daje około 3 200 zł miesięcznie.

Czy około 3 200 zł miesięcznie z PFRON trafia bezpośrednio do uczestnika WTZ?

Kwota około 3 200 zł miesięcznie nie trafia do uczestnika WTZ. Jest to dofinansowanie przekazywane z PFRON do samorządów na działalność WTZ: wynagrodzenia, materiały do terapii, utrzymanie placówki, organizację zajęć i wsparcia rehabilitacyjnego.

Kto może zostać uczestnikiem WTZ i jakie musi mieć orzeczenie?

Uczestnikiem WTZ może być osoba z niepełnosprawnością z orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności ze wskazaniem do terapii zajęciowej. O przyjęciu decydują wspólnie organizacja prowadząca WTZ i powiatowe centrum pomocy rodzinie.

Ile godzin trwają zajęcia w WTZ i jak wpływa to na dofinansowanie?

WTZ to placówka pobytu dziennego. Zajęcia trwają nie więcej niż 7 godzin dziennie i 35 godzin tygodniowo. Przy krótszym niż 35 godzin tygodniowo wymiarze zajęć wysokość dofinansowania zmniejsza się proporcjonalnie.

Czy uczestnicy WTZ otrzymują kieszonkowe (trening ekonomiczny) i w jakiej wysokości?

Uczestnicy WTZ mogą otrzymywać tzw. trening ekonomiczny, czyli kieszonkowe. Wysokość nie jest określona odgórnie i zależy od decyzji konkretnego WTZ; w praktyce to zwykle od kilkudziesięciu do kilkuset złotych miesięcznie. Nie jest to świadczenie systemowe.