Subskrybuj nas na Youtube
Zapisz się na newsletter
Jak wskazały związki zawodowe co do zasady zmiany w rozporządzeniu nie spowodują poprawy jakości systemu oceniania nauczycieli tych szkół, ale przede wszystkim „w sposób istotny pogorszą” ich „sytuację prawną oraz zawodową”, zwiększą uprawnienia dyrektorów poprzez większą uznaniowość decyzji o ocenie a także „rozszerzą zakres odpowiedzialności zawodowej w drodze aktu wykonawczego.”
Zmiana charakteru odpowiedzialności nauczyciela
W ocenie związków zawodowych rozporządzenie wykonawczy wydane na podstawie art.6a ust. 12 Karty Nauczyciela może jedynie doprecyzowywać sposób realizacji obowiązków wynikających z tej ustawy. Taki akt prawny „nie może natomiast tworzyć nowych obowiązków materialnych ani przekształcać charakteru odpowiedzialności zawodowej nauczyciela”. Przejawem takich działań jest wprowadzenie nowego kryterium oceny w postaci „osiągania pozytywnych efektów pracy” albowiem art. 6 Karty Nauczyciela wymaga staranności działania, a nie określonego rezultatu. Tym samym prowadzi do zmiany charakteru odpowiedzialności nauczyciela z odpowiedzialności za staranność (uczenie) do odpowiedzialności za wynik (nauczenie). Stanowi to nie uszczegółowienie obowiązków nauczycieli a ich modyfikację, co wykracza poza delegację ustawową rozporządzenia a dodatkowo narusza przepisy Konstytucji (art.92 ust.1). Dodatkowo w projekcie nie wskazano kryteriów umożliwiających precyzyjną ocenę wyników pracy. Może to doprowadzić do negatywnej oceny nauczyciela z przyczyn na które nie ma jakiegokolwiek wpływu-poziom edukacji uczniów, ich sytuacja czy organizacja szkoły artystycznej.
Oczekiwanie diagnozowania uczniów przez nauczyciela
Projekt rozporządzenia nadaje diagnozowaniu uczniów szkoły artystycznej odrębny element oceny w sytuacji, gdy takie działania są zadaniami psychologów, pedagogów szkolnych lub poradni psychologiczno-pedagogicznych. Tym samym miałaby zostać przerzucona na nauczyciela odpowiedzialność za coraz większe braki w zakresie wsparcia psychologiczno-pedagogicznego, głównie kadrowe oraz przeciążenie organizacyjne. Nauczyciel nie otrzymuje jakiegokolwiek wsparcia w tym zakresie przy rozszerzeniu i sformalizowaniu odpowiedzialności oraz zwiększeniu obciążenia biurokratycznego.
Inne istotne uchybienia zauważone przez związki zawodowe:
-w różnych szkołach te same działania mogą być oceniane odmiennie w oparciu o lokalne uwarunkowania i subiektywną interpretacje dyrektora;
- odmowa wykonania nadmiernych, dodatkowych zajęć organizacyjnych będzie pośrednio skutkowało niższą oceną pracy nauczyciela;
- ingerencja w autonomię metodyczną oceny pracy nauczycieli poprzez preferowanie określonych metod pracy, w tym narzędzi multimedialnych i metod aktywizujących;
- redukcja skali punktowej oceny do zakresu 0-3 bez liczb ułamkowych (uprzednio pięć zakresów punktowych dotyczących różnych kryteriów w skalach od 0 do 5, 10 i 30) co zwiększa uznaniowość i ogranicza precyzję oceny pracy nauczyciela;
- brak zespołu oceniającego nauczyciela oraz procedury odwoławczej.
Możliwe przewidywane przez związki zawodowej skutki dla nauczycieli:
- uznaniowość dyrektora przy ocenie pracy nauczyciela wpływająca na możliwość awansu zawodowego jako źródło nacisku;
- uzależnianie wyników pracy od wyników uczniów co może sugerować skupienie się jedynie na uczniach o większym potencjale, co jest niezgody z zasadą sprawiedliwości społecznej;
- pogorszenie sytuacji prawnej nauczycieli – negatywna ocena pracy nauczyciela dokonana arbitralnie oraz jednoosobowo przez dyrektora stanowi podstawę do rozwiązania stosunku pracy.
W ocenie związków zawodowych projekt nie spełnia kryteriów wynikających z Karty Nauczyciela (art.6a ust. 12) w zakresie jednolitości i porównywalności ocen pracy nauczycieli oraz rzetelności, obiektywności i sprawności dokonywania ocen.
