statystyki

Prezes ING Banku Śląskiego: Repolonizacja banków nie przyczyni się do poprawy polskiej gospodarki

8 sierpnia 2016, 05:45 | Aktualizacja: 08.08.2016, 07:59
Źródło:Dziennik Gazeta Prawna

[...] jeśli chodzi o ING Bank Śląski – jestem całkowicie przekonany, że zawsze zachowywał się w sposób właściwy i wypełniał obowiązki wobec gospodarki. Jesteśmy polskim bankiem. Ciężko pracuje tu osiem tysięcy Polaków. W związku z tym nie widzę powodu, dla którego repolonizacja miałoby się przyczynić do poprawy polskiej gospodarki. - mówi Brunon Bartkiewicz, prezes ING Banku Śląskiego.

Reklama

Reklama

Brunon Bartkiewicz, prezes ING Banku Śląskiego

Brunon Bartkiewicz, prezes ING Banku Śląskiego

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Co uważa pan za najbardziej istotne czynniki ryzyka dla naszego sektora bankowego?

Generalnie to elementy, które mogą go zdestabilizować. Takich obszarów jest na dzisiaj sporo. Bez wątpienia to są elementy regulacyjne typu rozwiązanie problemu kredytów we frankach, a także problem instytucji finansowych, które mają trudności finansowe. To są sprawy o potencjalnie dużym znaczeniu, ale mają one wymiar krótkoterminowy. Mam nadzieję, że w ciągu kilku miesięcy to się wyjaśni – i to w pozytywny sposób.

Banki z trudnościami – co ma pan na myśli?

Instytucje, które mają kuratora, realizują programy naprawcze. Wystąpienie zagrożenia upadku nawet jednego małego banku, nie mówiąc o kilku małych czy jakimś średniej wielkości oznacza dużą niepewność dla całego sektora głównie przez kanał środków gwarantowanych powierzonych przez klientów, które trzeba zrekompensować. Nie chodzi o jakieś zaburzenie, nazwijmy to – makroekonomiczne czy brak finansowania podmiotów gospodarczych, ale o wpływ na wynik sektora. W ubiegłym roku mieliśmy takie przypadki. To bardzo dużo kosztuje. A dzisiaj zdolność do generowania zysków na podwyższonym poziomie to bardzo duże wyzwanie, które stoi przed każdym bankiem, tak za granicą, jak i w Polsce. Kolejnym elementem są pogłoski o niestabilności właścicieli niektórych polskich banków.

Ale jeśli to wszystko byśmy odrzucili i zastanowili się, jak inwestorzy patrzą na sektor bankowy w Polsce, to jest on dla nich atrakcyjny. Inwestorzy nadal sądzą, że polskie banki mają zdolność wzrostową, są efektywne i są w stanie generować odpowiedni zwrot z zainwestowanego kapitału. Jeśli popatrzeć np. na wskaźnik ceny do wartości księgowej, to on u nas wygląda całkiem dobrze.

Może pan tak mówić, bo ING BSK ma jeden z wyższych wskaźników w sektorze, a akcje w ciągu ostatniego roku właściwie nie spadły…

Na rynku jest to faktycznie dość wyjątkowa sytuacja. Ale to wynika ze struktury biznesu ING Banku Śląskiego, jaką ma on od wielu lat. Zawsze się mówiło, że nasze akcje nie rosną tak szybko jak rynek w momencie hossy, ale też nie spadają wtedy, gdy koniunktura jest gorsza. Nie przesadzę, jeśli powiem, że od 20 lat staramy się, by nasze akcje miały bardziej charakter obligacyjny – w miarę pewnego instrumentu stabilnej instytucji.

Czy zamieszanie wokół inwestorów strategicznych, o którym pan wspomniał, ma przełożenie na to, jak postrzegają poszczególne banki klienci?

To może dotyczyć przede wszystkim dużych firm i bogatszych klientów indywidualnych. Klient od banku oczekuje stabilności. Tego, że będzie miał dostęp do pieniędzy, które temu bankowi powierzył. Że będzie miał dostęp do finansowania, jeśli bank chce być partnerem w realizacji strategii biznesowej. Faktycznie widzimy już, że banki, które są oceniane jako bardziej stabilne, są chętniej wybierane przez klientów.

Wśród zagrożeń nie wymienił pan niskich stóp procentowych. Na ile one mają znaczenie?

Do tej pory mówiłem o czynnikach krótkoterminowych. W średnim terminie kluczowa jest sytuacja makroekonomiczna, która wiąże się z tempem wzrostu gospodarczego i poziomem stóp procentowych. Oba czynniki są mniej więcej równoważne. Oczywiście najgorszy wariant to niski wzrost PKB przy niskich stopach. Niski wzrost PKB dla gospodarki polskiej ma bardzo duże znaczenie nie tylko dlatego, że wprost uzależniona jest od niego np. wysokość stopy bezrobocia, ale też ze względu na to, że on nam jest potrzebny do wyrównywania ciągle dużych nierówności społecznych i ze względu na duże uzależnienie budżetu od wzrostu. Dla nas ryzyko zaczyna się wtedy, gdy wzrost PKB, czy też prognozy wzrostu, spadałyby poniżej 3 proc. w skali roku. A że nie jesteśmy bardzo daleko od tego poziomu, to i tu można mówić o jakiejś niepewności.

Jeśli chodzi o stopy procentowe, to one u nas są niskie, ale od krajów, gdzie są stopy ujemne, dzieli nas wciąż spory dystans. Generalnie na rynku panuje opinia, że w najbliższym czasie stopy w Polsce będą stabilne, choć z tendencją wzrostową. My jednak bierzemy pod uwagę również scenariusze, w których stopy idą w dół. Nie wszystko zależy od Polski, również od naszego otoczenia, gdzie dzieje się mnóstwo rzeczy, nie tylko pozytywnych. Spadek stóp w okolice zera byłby jednak bardzo niekorzystny.

Dlaczego?

Wiele mechanizmów gospodarczych, a gospodarka to tak naprawdę element psychologii społecznej, zaczyna działać inaczej. Zupełnie inaczej zachowują się ludzie, podmioty gospodarcze przy stopach powyżej 1 proc., a zupełnie inaczej, gdy stopy są zerowe. Poziom nieprzewidywalności robi się wówczas tak duży, że bardzo trudno działać w takim środowisku. Widzimy to zresztą np. w strefie euro. Stopy miały tam spaść poniżej zera, żeby wspierać wzrost dużych agregatów ekonomicznych, a to wcale nie następuje. Mijają kolejne kwartały, a nie ma wzrostu ani produkcji, ani aktywności gospodarczej w takim tempie, na jakie liczono.

Skoro mówi pan, że rozpatrujecie scenariusze, w których stopy idą w dół, to jaka byłaby wówczas reakcja?

Część naszej działalności odbywa się w walutach obcych, więc my już mamy do czynienia z ujemnymi stopami. Scenariusze przygotowujemy po to, by mieć plany działań. Żebyśmy, gdy jakieś zjawisko wystąpi, nie działali w panice. Widać, że w Europie Zachodniej ani regulatorzy, ani banki nie byli na to przygotowani i musieli dostosowywać się z marszu. My możemy tego uniknąć. Część działań podejmujemy już dziś – jest np. konieczność przygotowania niektórych systemów informatycznych.

Na czym banki będą zarabiać, gdy na różnicy w stopach procentowych nie da się zarobić tyle, co dotychczas?

Banki muszą się dostosować z punktu widzenia efektywności działania, czyli relacji między kosztami a skalą działalności, jak również między kosztami marginalnymi a przyrostem działalności. W ostateczności trzeba się też przygotować na scenariusz redukcji kosztów – wtedy, gdy nie będzie już innego wyjścia. Natomiast im wcześniej zaczyna się przygotowania, tym później wstrząsy są mniejsze. Dlatego dzisiaj przygotowujemy się na scenariusze złe licząc ciągle na to, że będziemy bankiem utrzymującym dynamiczny wzrost. Nawet w trudnych czasach można dynamicznie rosnąć.

A wyzwania dla banków w dłuższej perspektywie?

Najbardziej istotna jest zmiana modelu biznesowego związana z cyfryzacją i nowym otoczeniem ekonomicznym, w jakim przyjdzie nam funkcjonować. Cyfryzacja jest związana z regulacjami i nowymi formami zachowań klientowskich, innymi potrzebami klientów. Ona powoduje, że cały świat już się zmienia, a zmieni się jeszcze bardziej.

Cyfryzacja to bardziej szansa czy zagrożenie?

My nie patrzymy na to w taki sposób. Ponieważ to się stanie, naszym zadaniem jest wykorzystanie tego jako szansy. Z postrzegania tego, co i tak się wydarzy, jako zagrożenia, nie przychodzi nic poza wrzodami. Zatem my patrzymy na cyfryzację jako wielką szansę. Zresztą, gdy będziemy widzieć, że idziemy w kierunku jeszcze niższych stóp procentowych, to również będziemy na nie tak patrzeć. Jeśli nie mam na coś wpływu, to muszę to wykorzystać.

Mówi się, że fintechy „zjedzą” banki…

Patrzymy na te firmy także jako na kolosalną szansę. Zmieniając własną strukturę i będąc partnerem dla nich, możemy osiągnąć własne cele: poprawiać jakość obsługi, dawać nowe funkcjonalności klientom, zwiększać ich zaufanie - a to wszystko przy niższych kosztach.

A na poziomie wykonawczym – jak miałoby to wyglądać: kupujecie usługi od fintechów, przejmujecie je, sami prowadzicie taką działalność?

Wszystko to robimy.

Jakieś przykłady?

Fintech to organizacja, która ma coś nowego do wprowadzenia w obszarze usług finansowych. Ale poziom innowacyjności w sektorze finansowym jest bardzo duży. Szczególnie w Polsce. Nasz kraj jest niezwykle konkurencyjny pod tym względem. Banki w Polsce przystosowują się szybciej, dlatego też u nas poziom interakcji z klientem podmiotów, które nie są bankami, nie jest duży. Może poza firmami pożyczkowymi, ale one moim zdaniem mają niewiele wspólnego z innowacjami. Tam są wysokie stopy procentowe i niskie wymogi wobec klientów. Ten typ biznesu nam nie odpowiada.

Czy mimo to nie jest to zagrożenie dla tradycyjnej bankowości?

Ja patrzę na to tak: jesteśmy na rynku od wielu lat i tu zawsze była konkurencja. Czy jej źródłem są banki, które się łączą, dzielą, pojawiające się banki z zagranicy czy wreszcie firmy pozabankowe – dla nas to niewiele zmienia. Ten rynek nigdy nie był łatwy. Dla nas istotne jest to, czy ta konkurencja prezentuje ofertę na tyle wartościową dla klientów, że przyciąga ich uwagę. Jeśli taką ofertę widzimy, to musimy się dostosować. Ale nie każda oferta, która się pojawia, jest innowacyjna. Nie każda jest korzystna dla klientów.

Czy podatek bankowy zniechęca do zwiększania skali działania? Czy ograniczacie podaż kredytów?

Podatek bankowy, jak każdy inny, wpływa na rentowność firmy. Zysk netto służy nam oczywiście do zaspokajania apetytu akcjonariuszy, którzy dali nam pieniądze, ale przede wszystkim do budowy kapitału. Kapitał w banku warunkuje zdolność do budowania akcji kredytowej. Jeśli pieniądze, które były w banku i mogły stać się częścią kapitału, zostały przekazane na inny cel, to nasza zdolność do generowania akcji kredytowej spada. Rentowność poszczególnych zaangażowań kredytowych jest niższa, ale wszystko zależy od tego, czy bank jako całość jest w stanie generować kapitał na potrzeby akcji kredytowej. Jeśli nie jest – wtedy sytuacja zmusza go do ograniczenia aktywności kredytowej.

W jakiej sytuacji jest ING BSK?

Zdecydowaliśmy, że nie zmniejszamy akcji kredytowej, ponieważ byłby to najgorszy moment z punktu widzenia wzrostu gospodarczego. Rośniemy w akcji kredytowej równie mocno jak w poprzednich latach, a wtedy należeliśmy do rozwijających się najszybciej. Ale podkreślam – nasze podejście wynika z faktu, że mamy odpowiednio wysoką stopę zwrotu z kapitału. Jeśli więcej banków będzie miało niższą rentowność i przestanie kredytować, to jako kraj będziemy mieć problem ze wzrostem gospodarczym.

Czy konsolidacja sektora bankowego to nieuchronna konsekwencja?

Myślę, że tak. Zwłaszcza w kontekście efektów podatku bankowego. Jeśli banki nie będą w stanie zwiększać aktywności, to z czasem staną się obiektem przejęcia ze strony kogoś, kto ma taką zdolność. Chyba, że zmieni się podatek bankowy czy nie będzie pomysłów na przewalutowanie kredytów frankowych – wtedy sytuacja będzie wyglądać inaczej. Na razie mamy podmioty na naszym rynku, które mogą mieć problem z osiągnięciem odpowiedniej rentowności. Pozostaje tylko kwestia cierpliwości ich akcjonariuszy. A sądząc po tym, co dzieje się za granicą, poziom tej cierpliwości nie jest zbyt duży.

W taki sposób tłumaczy pan chęć przejmowania ze strony pana banku?

Niczego takiego nie mówiłem.

Właśnie pytam, czy przejęcia są z waszej strony możliwe?

Przejmowanie banków ma służyć efektywności, zapewnienia sobie sytuacji, w której organizacja jest w stanie rosnąć. Żeby osiągnąć tą efektywność jest wiele metod. Dla nas jest to co do zasady wzrost organiczny. Staramy się połączyć stabilność bilansową z wysoką dynamiką i odpowiednią rentownością. Jeśli ten sam mechanizm można przyśpieszyć poprzez zakup, to mówimy: dlaczego nie? Ale przy spełnieniu pewnych kryteriów. Takie przejęcie musi kreować efektywność przynajmniej taką, jaką sami jesteśmy w stanie generować. Wszystko zależy od tego, po ile kupilibyśmy jakiś bank i jaki potencjał reprezentuje dany podmiot. Jeśli to zestawienie wypadłoby korzystnie – to wówczas jesteśmy zainteresowani. Ale w wielu przypadkach gdy my jesteśmy zainteresowani, to pojawiają się i inni, cena idzie w górę i nasze podejście się zmienia. Dla nas przejęcia nie są konieczne do życia. To tylko kwestia przyśpieszenia tempa wzrostu.

Jak zestawienie ceny i wartości wypada w przypadku Raiffeisen Polbanku, gdzie jesteście wymieniani wśród zainteresowanych?

… (brak odpowiedzi)

Czy jest panu bliska idea repolonizacji sektora bankowego?

Nie. Ona oznacza renacjonalizację, a mam na tyle długą pamięć, że wiem, że banki, które były nacjonalizowane albo po prostu były państwowe, nie należały do najbardziej efektywnych. Z drugiej strony uważam za nieuzasadniony zarzut, że banki, które są własnością podmiotów zagranicznych, nie spełniają w gospodarce funkcji infrastrukturalnej. Być może są jakieś wyjątki od reguły, ale jeśli chodzi o ING Bank Śląski – jestem całkowicie przekonany, że zawsze zachowywał się w sposób właściwy i wypełniał obowiązki wobec gospodarki. Jesteśmy polskim bankiem. Ciężko pracuje tu osiem tysięcy Polaków. W związku z tym nie widzę powodu, dla którego repolonizacja miałoby się przyczynić do poprawy polskiej gospodarki. Jeśli ktoś widzi niesprawności w funkcjonowaniu sektora bankowego, to ma narzędzia, by to usprawnić. Natomiast wprowadzanie podziału na banki polskie i niepolskie to kreowanie niepotrzebnych podziałów .

Hasłem przewodnim repolonizacji do niedawna było raczej to, że polskie banki powinny mieć centra decyzyjne w kraju.

Od 25 lat opieramy sektor bankowy na kapitale zagranicznym. Zrobiliśmy to w taki sposób, że nie ma u nas oddziałów zagranicznych banków, a spółki zarejestrowane u nas z licencją wydaną przez polski nadzór. Przy tym nadzorca bardzo dbał, by banki – szczególnie te większe – podlegały nie tylko wymogom prawa bankowego, ale też prawa o publicznym obrocie papierami wartościowymi. To są banki giełdowe. W ich interesie ekonomicznym jest samowystarczalność, jeśli chodzi o funkcjonowanie na naszym rynku.

>>> Czytaj też: Banki wciąż rządzą systemem? Modzelewski: Brak "odwalutowania" kredytów to fatalny sygnał [WYWIAD]

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję

Reklama

Reklama

  • śląski(2016-08-08 11:19) Odpowiedz 01

    Myślicie, że ING kupi Raiffeisen ? Po fuzji ING i Reiffeisen powstałby drugi bank w Polsce blisko 170 miliardów aktywów.

  • Trey(2016-08-08 13:17) Odpowiedz 00

    Powiedział wilk o owcy

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Polecamy

Wiadomości branżowe

Tylko na Forsal.pl

Infografiki, wykresy, mapy

Opinie

Najnowsze galerie>>

wszystkie »

Finansopedia forsal.pl

popularnenajnowsze