W przedstawionym w poniedziałek dokumencie Komisja proponuje wyznaczenie minimalnych wymagań ws. ponownego wykorzystywania oczyszczonych ścieków komunalnych. Dotyczą przede wszystkim aspektów mikrobiologicznych (np. zawartości bakterii E. coli) oraz kwestii związanych z rutynowym i tzw. walidacyjnym monitorowaniem jakości odzyskanej wody.

Według Komisji, dzięki minimalnym wymogom, wodę odzyskiwaną zgodnie z nowymi przepisami będzie można bezpiecznie wykorzystywać do nawadniania upraw, przy czym związany z tym specjalny system zarządzania ryzykiem ma zagwarantować, że wyeliminowane zostaną wszelkie dodatkowe zagrożenia, a odzyskiwana woda będzie bezpieczna. Ponadto Komisja proponuje, by każde z państw członkowskich stworzyło system informacji internetowej na temat tego, w jaki sposób wykorzystuje ponownie wodę pozyskaną ze ścieków.

Prezentując propozycję, komisarz UE Karmenu Vella odpowiedzialny za środowisko powiedział: "Dzisiejszy wniosek to korzyści dla wszystkich – nasi rolnicy będą mieli dostęp do zrównoważonej podaży wody do nawadniania upraw, konsumenci będą pewni, że produkty, które jedzą, są bezpieczne, a przedsiębiorstwa będą mieć większe możliwości rozwoju. Największym wygranym będzie środowisko, gdyż wniosek przyczynia się do lepszego zarządzania naszym najcenniejszym zasobem – wodą".

Zdaniem Komisji ponowne wykorzystanie wody w UE jest o wiele mniejsze, niż pozwalałby na to jego potencjał, mimo że do pozyskiwania i transportu słodkiej wody w sposób tradycyjny potrzeba znacznej ilości energii, a rozwiązanie takie ma poważniejsze skutki dla środowiska. Ponadto całoroczny niedobór wody dotyka jedną trzecią terenów w Unii, a brak wody w dalszym ciągu stanowi poważny problem wielu państw członkowskich UE.

Szacunki KE wskazują, że proponowane rozwiązania pozwoliłyby na zwiększenie odzysku wody ze ścieków z obecnego poziomu 1 mld m sześc. rocznie do 6,6 mld w 2025 r. Przy inwestycji rzędu prawie 700 mln euro przyniosłoby to koszt poniżej 50 eurocentów za m sześc. odzyskanej wody i pozwoliło zmniejszyć pobór wody na do nawadniania z naturalnych źródeł o ponad 5 proc.

"Coraz bardziej nieprzewidywalne okoliczności pogodowe, w tym poważne susze, mogą również odbić się na ilości i jakości zasobów wody słodkiej. Nowe przepisy mają zapewnić lepsze wykorzystanie oczyszczonej wody pochodzącej z oczyszczalni ścieków komunalnych i zagwarantować niezawodne alternatywne źródło zaopatrzenia w wodę. Dzięki nowym przepisom ścieki niezdatne do picia staną się użyteczne" - czytamy w uzasadnieniu propozycji.

Zaproponowany wniosek ustawodawczy jest częścią programu prac Komisji na 2018 r. w ramach planu działania na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym. Uzupełnia on istniejące unijne ramy prawne dotyczące wody i środków spożywczych.

Wniosek ma w zamierzeniu uzupełnić modernizację gospodarki europejskiej, wspólną politykę rolną i działania dotyczące zmiany klimatu. Ma też pomóc w osiągnieciu przez UE celów zrównoważonego rozwoju ONZ (w szczególności celu 6 dotyczącego wody i infrastruktury sanitarnej).

z Brukseli Grzegorz Paluch (PAP)