Stwierdzenia mówiące o dużym rozwarstwieniu majątkowym wśród Polaków na pewno są bardzo nośne i atrakcyjne politycznie. Jeden z artykułów przygotowanych niedawno przez ekspertów portalu RynekPierwotny.pl potwierdził jednak, że wiele innych krajów cechuje się większym niż Polska udziałem najzamożniejszych osób w majątku gospodarstw domowych. Warto rozwinąć ten ciekawy temat i zaprezentować dane dotyczące nie tylko państw Starego Kontynentu. Takie informacje zebrane przez OECD, Eurofound, oraz Eurostat wskazują, że Polska pod względem rozwarstwienia majątkowego jawi się jako wyjątkowo równościowy kraj. Zupełnie inna sytuacja dotyczy USA oraz naszego zachodniego sąsiada.

Oprócz Polski mało rozwarstwiona majątkowo jest Słowacja

Ciekawe dane na temat zróżnicowania majątkowego gospodarstw domowych znajdziemy w opracowaniach, które publikuje Eurofound, czyli Europejska Fundacja na rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy. Wspomniana instytucja (agencja UE) na podstawie wyników europejskiego badania zasobności gospodarstw domowych z 2017 r. postanowiła zaprezentować dokładny rozkład majątku. Został on przedstawiony na poniższym wykresie. Polska na tym wykresie nieprzypadkowo zajmuje miejsce pierwsze od lewej. Nasz kraj razem ze Słowacją cechuje się bowiem najwyższym udziałem gospodarstw domowych należących do percentyla 50% (ang. 0 - 50 percentile) w ogólnym bogactwie gospodarstw domowych.

Pod pojęciem percentyla 50% należy rozumieć pierwszą (uboższą) połowę rodzin oraz singli. Ich udział w łącznym bogactwie polskich gospodarstw domowych wynosił około 15% według danych z 2017 r. Ten wynik wydaje się niewielki, ale warto pamiętać, że średnia z 21 analizowanych krajów Europy jest dwa razy niższa. Przeciętny poziom nierówności majątkowych obliczony dla wszystkich badanych państw zawyżają takie kraje jak chociażby Austria, Cypr, Niemcy oraz Holandia.

Popularność wynajmu wpływa na nierówności majątkowe

Poniższy wykres prezentuje również wskaźnik Giniego wyliczony z (majątek netto = majątek brutto - długi). W majątkowym ujęciu, ten popularny wskaźnik jest dużo wyższy niż wynik obliczony na podstawie danych o dochodach. Trzeba jednak odnotować, że rozwarstwienie majątkowe netto mierzone wskaźnikiem Giniego w 2017 r. było zdecydowanie najmniejsze w przypadku Polski oraz Słowacji. Wyniki dotyczące tych dwóch krajów na pewno mają pewien związek z dużą popularnością własności mieszkaniowej. Analiza danych statystycznych OECD wskazuje bowiem, że istnieje dość duża korelacja między popularnością najmu i rozwarstwieniem majątkowym społeczeństwa.

Skala nierówności w USA może wzbudzać pewien niepokój

Dzięki danym OECD z poniższej tabeli, temat nierówności majątkowych można przeanalizować w nieco szerszej perspektywie. Te statystyki dotyczące 26 państw wskazują, że Polska obok Słowacji i Grecji cechuje się najmniejszym udziałem najbogatszych 10% gospodarstw domowych w ogólnym bogactwie. Dane dla naszego kraju mówią, że najbogatsze osoby zgromadziły 41% całego bogactwa gospodarstw domowych. Na przeciwnym biegunie lokują się Stany Zjednoczone, gdzie 10% najzamożniejszych gospodarstw domowych kontroluje aż 79% bogactwa. Ten wynik może wzbudzać pewien niepokój nawet jeśli przyjmiemy, że różne kraje cechują się odmiennym poziomem akceptacji nierówności majątkowych.

Udział najzamożniejszych gospodarstw domowych w bogactwie / Rynekpierwotny.pl

Autor: Andrzej Prajsnar, ekspert portalu RynekPierwotny.pl