Rosyjskie drewno trafiało do UE m.in. przez Polskę
Sprawę zbadali dziennikarze śledczy niemieckiej rozgłośni regionalnej SWR. Ustalili, że zyski z procederu czerpie przede wszystkim Aleksiej Mordaszow, rosyjski miliarder (22,9 mld dol. majątku), właściciel między innymi koncernu drzewno-przemysłowego "Swieza".
Po inwazji Rosji na Ukrainę w lutym 2022 r. rosyjski sektor drzewny objęto sankcjami, odcinając go od europejskiego rynku. Jednak zgodnie z ustaleniami SWR Rosjanie szybko znaleźli sposób, by je obchodzić. Zaczęli wysyłać surowiec do Chin. Tam producenci zmieniali w dokumentach pochodzenie towaru na "chińskie" i wysyłali drewno dalej.
Po wybuchu wojny gwałtownie wzrósł jego eksport do krajów Unii Europejskiej, a przede wszystkim do Polski. Kiedy jednak w naszym kraju niedawno nasilono kontrole – jak ustaliło SWR – natychmiast wzrosły dostawy drewna z Chin przez Portugalię i Hiszpanię.
Aktualnie według danych brytyjskiego NGO Earthsight co roku do Unii Europejskiej trafia objęte sankcjami rosyjskie drewno o wartości około 1 mld euro.
"To zagrożenie dla przemysłu drzewnego UE"
– Te nielegalne dostawy zagrażają istnieniu europejskiego przemysłu drzewnego – alarmuje w rozmowie z SWR Marek Janke, dyrektor generalny Paged, jednego z największych producentów sklejki w Europie. Proceder, jak zaznaczono, narusza zarówno sankcje UE, jak i Europejskie Rozporządzenie w sprawie drewna (EUTR).
Inny polski ekspert rynku drzewnego Jarosław Michniuk potwierdza: "Chiny stały się głównym eksporterem sklejki brzozowej, ale surowiec wciąż jest rosyjski, co oznacza, że mamy do czynienia z towarem nielegalnym".
Tyle że w praktyce sankcje są nieskutecznie egzekwowane. Rosyjska sklejka jest oferowana zupełnie otwarcie nawet na międzynarodowych targach branżowych. Z pochodzeniem swojego towaru nie kryją się niektóre europejskie firmy, jak "zdemaskowana' przez SWR niemiecka firma Hape International.
Trzeba twardo egzekwować sankcje. Polska dała przykład
Luksemburska europosłanka z Europejskiej Partii Ludowej, Isabel Wiseler-Lima, od lat zabiega o twarde egzekwowanie sankcji wobec Rosji w UE. – Musimy zrobić wszystko, co możliwe, żeby temu zapobiec. To niedopuszczalne, byśmy nadal przekazywali Rosji pieniądze, które potem idą na wojnę w Ukrainie – mówiła SWR.
Przekład, jak można efektywnie działać na odcinku drzewnym, dała Polska. Po odpowiednim przeszkoleniu funkcjonariuszy Straży Granicznej, zaczęto wykrywać transporty z rosyjskim drewnem i zatrzymywać je na granicy. Od tego czasu nielegalny import Chin znacznie spadł. Ale możne tylko tymczasowo. Jak wspomniano, surowiec zaczął już wpływać do Europy innymi szlakami.
Redaktor Forsal.pl. Absolwent politologii na Uniwersytecie SWPS, z zamiłowania historyk. W przeszłości związany z Polskim Radiem, Wirtualną Polską, dziennikiem „Polska The Times” oraz miesięcznikiem „Nasza Historia”. Publikował również w Gazeta.pl i „Newsweek Historia”. Były wieloletni współpracownik Ośrodka „Karta” i Muzeum Getta Warszawskiego. Autor pierwszej pełnej biografii gen. Tadeusza Bora-Komorowskiego - „Decyzje ‘Bora’. (Auto)biografia Tadeusza Komorowskiego - kawalerzysty, olimpijczyka, dowódcy, wodza i premiera”.
