W badaniu CBOS "Postawy wobec płacenia podatków" podkreślono, że że istnieje wiele luk w prawie podatkowym. Dla 78 proc. ankietowanych jest on zbyt skomplikowany. "Mimo dostrzeganych mankamentów systemu podatkowego, uchylanie się od płacenia podatków wyraźnie częściej postrzegane jest jako forma okradania współobywateli (87 proc.) niż jako wyraz zaradności (19 proc.)" - wskazał CBOS.
CBOS zauważył, że spośród różnych zachowań związanych z uchylaniem się od płacenia podatków, bądź też wyłudzaniem pieniędzy od państwa, z największym potępieniem spotyka się wyłudzanie podatku VAT przez firmy. Według 91 proc. badanych Polaków zachowanie takie nie może być usprawiedliwione. Podawanie nieprawdziwych informacji w celu uzyskania nienależnych świadczeń społecznych potępia 90 respondentów, rejestrowanie działalności gospodarczej w "rajach podatkowych" przez osoby pełniące ważne funkcje publiczne krytykuje 87 proc. ankietowanych.
"Natomiast relatywnie najłagodniej badani oceniają niepłacenie abonamentu radiowo-telewizyjnego (45 proc. jest zdania, że zachowanie to nie może być usprawiedliwione). Niezmiennie od lat Polacy częściej opowiadają się za progresywnym niż liniowym opodatkowaniem dochodów (66 proc. wobec 24 proc.) - zaznaczył CBOS.
"Szacuje się, że , tj. różnica między wartością dochodów podatkowych, które – na podstawie obowiązujących regulacji prawnych i skali aktywności gospodarczej – powinny wpływać do sektora finansów publicznych a faktycznymi dochodami podatkowymi, wynosi w przypadku VAT 35–55 mld zł, natomiast w przypadku CIT 10–40 mld zł" - podkreślili autorzy badania. Zmniejszenie tej luki - jak zaznaczyli - mogłoby w istotny sposób poprawić sytuację finansów publicznych.
Z badania CBOS wynika ponadto, że 65 proc. Polaków uważa, że w dzisiejszych czasach uczciwe płacenie podatków jest formą patriotyzmu. "Przekonanie to ponadprzeciętnie często podzielają badani mający 45 lat i więcej, mieszkający w miastach do 20 tysięcy ludności, o miesięcznych dochodach per capita powyżej 1400 zł, uczestniczący w praktykach religijnych co najmniej raz w tygodniu" - podano.
Według CBOS niezmiennie od lat większość Polaków opowiada się za progresywnym opodatkowaniem dochodów. "Obecnie dwie trzecie ankietowanych (66 proc.) uważa, że osoby dużo zarabiające powinny płacić wyższy procent podatku od swoich dochodów niż te, które zarabiają mało, a blisko jedna czwarta (24 proc.) jest zdania, że wszyscy, niezależnie od tego, ile zarabiają, powinni płacić jednakowy procent podatku od swoich dochodów" - podkreślono.
Jak podkreślili autorzy badania, w ciągu ostatnich dziesięciu lat przybyło zwolenników liniowego opodatkowania dochodów. Za liniowym opodatkowaniem częściej opowiadają się Polacy mieszkający w największych miastach, znajdujący się w dobrej sytuacji materialnej, absolwenci wyższych uczelni, a także najmłodsi ankietowani. Z kolei za progresywnym opodatkowaniem najczęściej są respondenci najstarsi, mieszkańcy wsi, osoby z podstawowym, gimnazjalnym, zasadniczym-zawodowym, wykształceniem oraz znajdujące się w najtrudniejszej sytuacji materialnej.
Badanie "Aktualne problemy i wydarzenia" przeprowadzono w dniach 5-12 maja br. na próbie 1100 dorosłych mieszkańców Polski. (PAP)
