Wiadomo już, czy będzie wypłacane 500 plus dla małżeństw
Sprawa świadczenia mającego na celu uhonorowanie małżeństw z długim stażem znów stoi pod znakiem zapytania. W dniu 10 czerwca 2025 r. rozmawiała o niej Komisja Petycji. Jak na razie nie zapadła jednak w tym zakresie żadna konkretna decyzja. Okazało się bowiem, że skutki finansowe planowanej regulacji, które początkowo określano na 100 milionów złotych, zbliżyły się w trakcie prowadzenia prac do 1 miliarda. Dlaczego tak się stało?
Przypomnijmy, że temat świadczenia jubileuszowego dla małżeństw ze stażem 50 plus powraca cyklicznie od 2015 r. Petycja, która stała się punktem wyjścia dla projektu ustawy, który został przedstawiony w dniu 10 czerwca podczas obrad Komisji Petycji, to zgłoszona do Senatu RP petycja nr P10-11/23, w której zaproponowano wprowadzenie jednorazowego świadczenia pieniężnego dla par obchodzących okrągłe rocznice ślubu. Propozycja ta nie spotkała się z entuzjastyczną reakcją Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej, które od początku zajmowało w tej sprawie negatywne stanowisko. Odmiennego zdania byli jednak senatorowie, którzy już w maju 2023 roku zlecili przygotowanie projektu odpowiedniej ustawy. I choć od tamtego czasu temat projektu cyklicznie powraca, to jak dotąd ani nie udało się wprowadzić przedmiotowego świadczenia, ani nie zrezygnowano z prac nad nim. W lutym 2025 roku senatorowie po raz kolejny wrócili do propozycji wprowadzenia tego świadczenia jubileuszowego, a Biuro Legislacyjne Senatu rozpoczęło prace nad projektem ustawy. Projekt ten był omawiany podczas 47 posiedzenia Komisji Petycji, które odbyło się w dniu 10 czerwca 2025 r. I choć wydawało się, że to będzie już ten moment, w którym dowiemy się od kiedy małżonkowie będą mogli liczyć na świadczenie i jaka będzie jego wysokość, to niestety – po raz kolejny musimy czekać. Dlaczego?
Projekt został przedstawiony, ale przewidywane koszty pokrzyżowały plany
Na posiedzeniu przedstawiono przygotowany projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych. Miałby on dodać do katalogu świadczeń małżeńskie świadczenie jubileuszowe. Miałoby ono być wypłacane po upływie określonych okresów trwania związku małżeńskiego, począwszy od 50 rocznicy, gdy małżonkowie otrzymywaliby 5000 złotych, a następnie co 5 lat kwotę wyższą o 500 złotych. Projekt nie przewiduje górnej granicy stażu małżeńskiego. Kwota świadczenia miałaby podlegać corocznej waloryzacji i nie byłaby opodatkowana, nie podlegałaby też egzekucji i nie wliczałaby się do kwoty dochodu uprawniającego do innych świadczeń. Okres separacji nie byłby wliczany do stażu małżeńskiego, a świadczenie przysługiwałoby na wniosek, który mógłby zostać złożony w terminie 12 miesięcy od dnia nabycia prawa do niego. Wniosek mógłby złożyć każdy z małżonków, małżonkowie wspólnie albo osoba reprezentująca małżonków. Zgodnie z zaplanowaną regulacja przejściową, prawo do świadczenia mieliby mieć małżonkowie, których jubileusz przypadłby po dniu wejścia w życie ustawy. Termin ten początkowo był planowany na 1 lipca 2025 roku, jednak w projekcie zaproponowano przesunięcie go na 1 stycznia 2026 roku. Powodem przesunięcia jest z jednej strony konieczność zapewnienia urzędom czasu na niezbędne dostosowanie systemów teleinformatycznych i organizacji pracy, z drugiej zaś konieczność zabezpieczenia w budżecie kwoty niezbędnej na wypłatę świadczenia, która została określona na 1 miliard złotych.
5000 złotych dla każdego małżeństwa o stażu 50 lat i więcej
I to właśnie ten 1 miliard złotych stał się powodem, dla którego prace Komisji nie zakończyły się podjęciem w sprawie żadnej konkretnej decyzji. Bo choć uczestnicy posiedzenia co do zasady popierali samą ideę omawianego świadczenia i przyznawali, że dostrzegają konieczność podkreślenia wagi i roli małżeństwa w czasach, gdy takich związków jest zawieranych coraz mniej, a te zawarte rozpadają się, to jednak obciążenia finansowe wynikające z projektu w przygotowanym brzmieniu zostały zgodnie ocenione jako niemożliwe do przyjęcia w obecnej sytuacji. Nie zrezygnowano jednak z prac nad projektem, a jedynie po raz kolejny rozciągnęły się one w czasie. Komisja zdecydowała bowiem o tym, aby dokonać oceny skutków finansowych projektu w zmienionym brzmieniu, czyli takim, które przyznawałoby świadczenie w wysokości 5000 złotych wszystkim małżeństwom, które w dniu wejścia w życie przepisów posiadałyby staż małżeński 50 lat i więcej. Świadczenie to miałoby wówczas charakter jednorazowy. Po przedstawieniu tego opracowania, prace będą toczyły się dalej.
