Obecnie obowiązujący wymiar urlopu wychowawczego. Ile urlopu przysługuje pracownikowi na umowę o pracę?

Każdemu pracownikowi przysługuje coroczny, nieprzerwany i płatny urlop wypoczynkowy. Obecnie wymiar urlopu zależy od stażu pracy:

  • 20 dni – gdy staż pracy jest krótszy niż 10 lat,
  • 26 dni – gdy staż pracy wynosi co najmniej 10 lat.

Osoba, która dopiero zaczęła pracę, zyskuje prawo do urlopu z każdym przepracowanym miesiącem, w wymiarze 1/12 rocznego urlopu, który przysługiwałby jej po roku pracy.

Do stażu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się także poprzednie okresy zatrudnienia – niezależnie od przerw czy przyczyn rozwiązania umowy. Gdy ktoś pracuje jednocześnie w dwóch lub więcej miejscach, liczy się również czas poprzedniego zatrudnienia przypadający przed nawiązaniem kolejnej umowy.

Propozycja zmian w wymiarze urlopu dla pracowników PiP

Sejmowa Komisja do Spraw Petycji rozpatrzyła propozycję zmiany art. 51a i 52b ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, przygotowaną przez Komisję Krajową Związku Zawodowego Pracowników PIP. Projekt przewidywał, że:

  • pracownicy PIP z obecnym prawem do 20 dni urlopu otrzymaliby dodatkowe 6 dni,
  • po 10 latach pracy – dodatkowe 3 dni urlopu,
  • po 20 latach pracy – dodatkowe 6 dni urlopu.

Zmiany miały zachęcić zwłaszcza młodych pracowników do podjęcia pracy w PIP oraz stanowić rekompensatę za brak podwyżek wynagrodzeń. Dodatkowy urlop miał być formą gratyfikacji dla osób, które wiążą swoją karierę zawodową z Państwową Inspekcją Pracy

Wnioskodawcy wskazywali, że większość pracowników objętych projektem wykonuje zadania wymagające dużej odpowiedzialności, często narażone na stres i wypalenie zawodowe – np. prowadzenie poradnictwa prawnego, obsługa interesantów, zamówień publicznych czy wniosków o dostęp do informacji publicznej.

Pracownicy ci – w odróżnieniu od inspektorów pracy – nie mają prawa do ustawowych urlopów zdrowotnych ani dodatkowych urlopów, co potwierdziło również Sejmowe Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji w swojej opinii, popierając wprowadzenie zmian.

Komisja sejmowa podjęła decyzję

Komisja podjęła decyzję w sprawie petycji, uznając, że przedstawione w niej żądania nie zostaną uwzględnione. Przewodniczący Komisji, poseł Rafał Bochenek (PiS), uzasadniał tę decyzję następująco:

„Kuriozalnym jest to, że centralne organy państwowe de facto chcą dokonywać zmian legislacyjnych za pośrednictwem Komisji do Spraw Petycji. To jest tryb, szanowni państwo, który przysługuje obywatelom. Ja wiem, państwo też jesteście obywatelami, ale funkcjonujecie w pewnych ramach urzędu centralnego i za pośrednictwem organów nadzorujących, zwierzchnich, powinniście tego typu zmiany legislacyjne przeprowadzać. Tutaj jest Rada Ochrony Pracy, jest marszałek Sejmu, który jest w tej całej strukturze nad państwem. Komisja do Spraw Petycji zajmuje się zmianami punktowymi (…) i zmianami, które są rekomendowane lub gdy na potrzebę takich zmian zwracają uwagę bezpośrednio sami obywatele. Dlatego tu również nie widzę absolutnie powodu, dla którego mielibyśmy w ogóle tą sprawą się zajmować.”

Stanowisko to poparła Anita Gwarek, zastępca dyrektora Departamentu Prawnego Głównego Inspektoratu Pracy. Podkreśliła, że choć Główny Inspektor Pracy popiera działania zmierzające do uatrakcyjnienia zatrudnienia w PIP – zwłaszcza wobec rosnącej liczby zadań inspekcji – to jednocześnie opowiada się za szeroką reformą Państwowej Inspekcji Pracy, a nie punktowymi zmianami.

Jak dodała: „Zgodzę się absolutnie z państwem, że propozycja zmiany ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy w tym zakresie nie powinna być rozpatrywana w trybie petycji.”

Tym samym prace nad petycją zostały zakończone.

Sejm.gov.pl

1Wyrok SN z dnia 23 marca 2017 r. Sygn. akt I PK 130/16

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 2025 poz. 277)

Ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. 2024 poz. 1712)