Druga połowa lipca i początek sierpnia przyniosły ofensywę amerykańskiej dyplomacji w rejonie Indo-Pacyfiku. Sekretarz obrony Lloyd Austin tydzień temu odniósł bodaj najbardziej spektakularny sukces – sprawił, że prezydent Filipin Rodrigo Duterte potwierdził po miesiącach wahań dalsze obowiązywanie paktu VFA (Wizytujących Sił Zbrojnych), który od ponad dwóch dekad reguluje stacjonowanie amerykańskich sił zbrojnych w tym kraju, zasady ich rotacji, a także warunki prowadzenia ćwiczeń. To skonkretyzowanie obowiązującego od 1951 r. traktatu o wzajemnej obronie i potwierdzenie ich relacji strategicznych, w obliczu narastającego zagrożenia dla Filipin i Morza Południowochińskiego ze strony Chińskiej Republiki Ludowej (niedawno USA ponowiły ostrzeżenie pod adresem Pekinu, że ewentualny atak na siły filipińskie uruchomi stosowne narzędzia traktatowe, włącznie z akcją militarną).
Dalekowschodnia podróż Austina obejmowała też Singapur oraz Wietnam. Oba kraje także z zaniepokojeniem obserwują rosnącą aktywność Chin, zagrażającą ich bezpieczeństwu. W przypadku tego drugiego kraju zacieśnianiu relacji z USA nie przeszkadza nawet trudna historia ani – delikatnie mówiąc – bycie przez władze w Hanoi na bakier z prawami człowieka. Amerykanie bardzo starają się przejść nad tym do porządku dziennego, zaś Wietnamczycy z wdzięcznością przyjmują od nich prezenty, m.in. dostawy szczepionek; niedawno pozyskali też nowoczesne kutry dla straży przybrzeżnej.
QUAD i ASEAN
Gdy Austin gimnastykował się dyplomatycznie w Hanoi, jego kolega z rządu – sekretarz stanu Antony Blinken – odwiedzał Indie. Kraj dla Amerykanów trudny jako partner, bo mający wiele antyzachodnich resentymentów, w latach zimnej wojny będący liderem ruchu państw niezaangażowanych, ale jednak mniej czy bardziej dyskretnie orbitujący ku Moskwie (najpierw jako stolicy ZSRR, potem Rosji). Zarazem Indie to rosnąca potęga ekonomiczna, technologiczna i wojskowa, w dodatku mocno skonfliktowana z Chinami.
Podczas pierwszej wizyty w New Delhi Blinken spotkał się z ministrem spraw zagranicznych Subrahmanyamem Jaishankarem i premierem Narendrą Modim. Omawiano dostawy szczepionek, których Indie potrzebują w obliczu kolejnej fali pandemii, a także kwestie ochrony praw człowieka, ale przede wszystkim – funkcjonowanie grupy QUAD, sojuszu obejmującego też Australię i Japonię. Grupa ta staje się kluczowym elementem architektury bezpieczeństwa w tym regionie, obliczonym na powstrzymywanie agresywnych zakusów chińskich – także w wymiarze czysto wojskowym, coraz śmielej i na większą skalę organizując m.in. wspólne manewry morskie oraz tworząc zaawansowane mechanizmy wymiany informacji wywiadowczych w czasie rzeczywistym.
