Forsal logo

Rząd ratuje ZUS przed zapaścią, a Polaków przed brakiem świadczeń. Koniec komisji lekarskich od 1 stycznia 2025 r. Orzekać będą nawet pielęgniarki [Nowelizacja]

Ten tekst przeczytasz w 4 minuty
26 października 2024, 20:05
[aktualizacja 16 grudnia 2024, 22:23]
podwyżki
Rząd ratuje ZUS przed zapaścią, a Polaków przed brakiem świadczeń. Koniec komisji lekarskich od 1 stycznia 2025 r. Orzekać będą nawet pielęgniarki [Nowelizacja]/Shutterstock
Zamiast komisji lekarskich lekarze będą orzekali samodzielnie. Do tej pory lekarz orzecznik pojedynczo pracował w I instancji, ale jego orzeczenia kontrolowała w procedurze odwoławczej komisja lekarska. Po nowelizacji od 1 stycznia 2025 r. także odwołania będzie rozpatrywała jedna osoba.

To koniec komisji lekarskich w ZUS. Nie jest to dobra zmiana bo zasadą jest, że II instancja to w szeregu instytucjach kilka osób (np. trzech sędziów w sądach apelacyjnych). Wspólna decyzja kilku osób zmniejsza ryzyko błędu orzeczniczego. Rząd nie ma jednak wyboru. Bez nowych przepisów będzie zapaść orzecznicza. 

Rząd ratuje ZUS przed zapaścią, a Polaków przed brakiem świadczeń, rent i zasiłków

Rząd wprowadza od 1 stycznia 2025 r. jako zasadę, że w ZUS nie ma komisji lekarskich. Są tylko decyzje jednoosobowe lekarzy orzeczników.  

Poniżej w pliku Word treść nowelizacji. 

nowelizacja

Jest to obecnie projekt, ale z treści uzasadnienia wynika, że rząd podjął już ostateczną decyzję o jego wdrożeniu. Jest po prostu za mało lekarzy pracujących dla ZUS i grozi nam zapaść. 

Istotna nowelizacji sprowadza się to poniższego zestawienia:

Porównanie:

W ZUS do końca 2024 r. orzeczenie wydawane jest jednoosobowo przez lekarza orzecznika, a w drugiej – przez komisję lekarską w składzie trzyosobowym.

W ZUS od 1 stycznia 2025 r. - Pierwsza instancja - orzeczenie wydaje lekarz orzecznik (sam). Tak samo jest w II instancji. Do drugiej instancji przechodzimy po złożeniu zarzutu wadliwości lub sprzeciwu.

Przepisy przejściowe w Infor.pl https://kadry.infor.pl/kadry/ubezpieczenia/emerytury_i_renty/6749310,likwidacja-komisji-lekarskich-w-zus-od-1-stycznia-2025-r-trzy-nowe-zasady-dla-starajacych-sie-o-rente-zasilek-swiadczenie-nowelizacja.html

Nowelizacja: W ZUS koniec komisji lekarskich. Jest za mało lekarzy

Nowy system wynika z braku lekarzy, o czym wprost napisano w uzasadnieniu zmian.

Ważne

Opisane zmiany wynikają z powstałych na przestrzeni lat w ZUS problemów z zatrudnieniem lekarzy orzeczników, których średnia wieku jest coraz wyższa (średni wiek lekarzy zatrudnionych w ZUS – to powyżej 60 lat), co w efekcie prowadzi do niedoboru kadr i możliwości sprawnego, opartego na najwyższych standardach wiedzy medycznej, działania w zakresie orzecznictwa lekarskiego. ZUS zatrudnia obecnie (stan na wrzesień 2024 r.) w orzecznictwie lekarskim, łącznie z lekarzami zatrudnionymi w Centrali ZUS, 688 lekarzy w łącznym wymiarze 546 etatów. Wszyscy lekarze są zatrudnieni na podstawie umów o pracę. Natomiast 355 etatów lekarzy jest nieobsadzonych (40% z etatów przewidzianych w planie zatrudnienia ZUS).

W ZUS orzekać będą pielęgniarki

Orzeczenia fizjoterapeutów - w sprawach o rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej w zakresie profilu narządu ruchu

Orzeczenia pielęgniarek - w sprawach, w których ustala się niezdolność do samodzielnej egzystencji, przez pielęgniarki i pielęgniarzy.

Decydować będzie o możliwości wydania takiego orzeczenia główny lekarz orzecznik albo zastępca głównego lekarza orzecznika. W centrum orzeczniczym ma nadzór nad wydawaniem orzeczeń. Specjaliści wykonujący samodzielne zawody medyczne będą mogli wykonywać pracę – według wyboru, na podstawie umowy o pracę albo umowy o świadczenie usług. Do ustalania wynagrodzeń zasadniczych specjalistów wykonujących samodzielne zawody medyczne zatrudnianych na podstawie umów o pracę, będą miały zastosowanie zasady analogiczne jak w odniesieniu do lekarzy orzeczników.

WAŻNE! Specjaliści wykonujący samodzielne zawody medyczne mogą wydawać orzeczenia w sprawach rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej, o której mowa w art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy, oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji, o której mowa w art. 13 ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. 

Rząd gwarantuje, że lekarz orzecznik będzie tak samo bezstronny jak komisja lekarska (trzy osoby)

Wynika to z takich zasad:

Zasada 1. Wyłączenie lekarza w pierwszej instancji w danej sprawie od orzekania w tej sprawie toczącym się w drugiej instancji. 

Zasada 2. Rozporządzenie wprowadzi rygorystyczne zasady dla II instancji. Lekarz na tym poziomie będzie musiał mieć odpowiednią: 

  • specjalizację - specjalizacja dla schorzenia osoby orzekanej, ale także specjalizacja pokrewna albo 
  • wydanie orzeczenia zostanie poprzedzone wydaniem opinii specjalistycznej przez lekarza konsultanta o specjalizacji odpowiadającej schorzeniu osoby orzekanej – gdy nie ma możliwości wydania orzeczenia przez lekarza o właściwej specjalizacji;
  • w przypadkach skomplikowanych i trudnych kierowanie sprawy do rozpatrzenia przez lekarza posiadającego większe doświadczenie w orzecznictwie lekarskim.

Podstawa prawna tych zmian? Komisje lekarskie wykreślone z art. 68 ustawy o systemie społecznym

Do zakresu działania ZUS nie należy już orzekanie przez lekarzy orzeczników Zakładu oraz komisje lekarskie Zakładu dla potrzeb ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Znikło to zadanie z art. 68 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W to miejsce pojawi się od 1 stycznia 2025 r. takie zadanie:

Ważne

Orzekanie przez lekarzy orzeczników oraz specjalistów wykonujących samodzielne zawody medyczne dla potrzeb ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, innych świadczeń należących do właściwości Zakładu oraz dla celów realizacji zadań zleconych Zakładowi na podstawie innych ustaw, a także kontrola orzecznictwa o czasowej niezdolności do pracy.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło: forsal.pl
oprac. Tomasz Król

Ukończył prawo i filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pracował w kancelariach prawnych, prowadził szkolenia prawnicze. Z Grupą INFOR związany od 2003 roku.

Specjalizacja: świadczenia i ubezpieczenia społeczne, ZUS, zasiłki, prawo pracy, cywilne i gospodarcze, prawo administracyjne, podatki, ubezpieczenia społeczne, sektor publiczny.

Zobacz wszystkie artykuły tego autoraUmiarkowany stopień nie gwarantuje zasiłku pielęgnacyjnego. Jest jeszcze kryterium daty »
Zapisz się na newsletter
Zapisz się na newsletter Forsal.pl „Finanse osobiste” i otrzymuj najważniejsze informacje finansowe, które mogą wpłynąć na Twoje finanse osobiste.

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj