Świadczenie wspierające - ważne formalności
W praktyce samo uzyskanie świadczenia nie jest łatwe. Gdy osoba z niepełnosprawnością posiada orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, może złożyć wniosek do wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności (WZON) o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Wniosek składa się w formie elektronicznej, a do wniosku dołącza się wypełniony kwestionariusz samooceny trudności w zakresie wykonywania czynności związanych z funkcjonowaniem.
Wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia można złożyć wraz z wnioskiem o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. W takiej sytuacji WZON zawiesi postępowanie o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia do dnia, gdy wydane przez właściwy organ orzeczenie o zaliczeniu do stopnia niepełnosprawności stanie się ostateczne.
Po otrzymaniu decyzji WZON, składa się wniosek do ZUS o przyznanie świadczenia wspierającego. Najlepiej zrobić to w terminie 3 miesięcy (od dnia wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia), aby nie stracić prawa do wyrównania.
Ważne
Od 1 stycznia 2026 r. ZUS może przyznać świadczenie wspierające już od 70 punktów w decyzji WZON, co teoretycznie powinno dać większą szansę na świadczenie osobom z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Przepisy nie dają jednak takiej gwarancji. Stopień niepełnosprawności nie przekłada się na liczbę przyznawanych punktów. Decydujące znaczenie ma potrzeba wsparcia. Jej poziom ustala się w wartościach punktowych od 1 do 100.
Potrzeba wsparcia to następstwo braku lub utraty autonomii fizycznej, psychicznej, intelektualnej lub sensorycznej. Przy ustaleniu potrzeby wsparcia bierze się pod uwagę, adekwatnie do wieku oraz niepełnosprawności fizycznej, psychicznej, intelektualnej lub sensorycznej, zdolność osoby do samodzielnego wykonywania określonych czynności, związanych z obszarami codziennego funkcjonowania oraz rodzaj wymaganego wsparcia, z uwzględnieniem czasu niezbędnego do jej wykonania oraz konieczności wsparcia przez inną osobę lub technologię wspomagającą, mającą na celu zapewnienie zwiększenia lub utrzymania niezależności osoby niepełnosprawnej.
Kolejne orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności a świadczenie wspierające
Co więcej, również uzyskanie kolejnego orzeczenia o takim stopniu niepełnosprawności nie oznacza „przedłużenia” dotychczas otrzymywanego świadczenia wspierającego.
Przykład
Pani Aldona została zaliczona do osób niepełnosprawnych na podstawie orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W 2025 r. uzyskała świadczenie wspierające na okres ważności tego orzeczenia, czyli w jej przypadku do końca października 2026 r. Jeżeli zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności ponownie przyzna pani Aldonie umiarkowany stopień niepełnosprawności, to niekoniecznie otrzyma ona świadczenie wspierające w dotychczasowej wysokości. Co więcej, po otrzymaniu nowego orzeczenia, może nie otrzymać świadczenia wspierającego. W nowej decyzji WZON będzie mógł bowiem przyznać mniejszą, taką samą lub większą liczbę punktów.
Z kolei liczba punktów ma wpływ na wysokość świadczenia. Od 1 marca 2026 r. najniższe świadczenie wspierające wynosi 792 zł, a najwyższe 4353 zł miesięcznie.
Umiarkowany stopień niepełnosprawności a świadczenie wspierające [FAQ[
Co to znaczy, że osoba jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym?
Do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy albo zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej lub wymagającą czasowej albo częściowej pomocy innych osób w celu pełnienia ról społecznych.
Otrzymałem 64 punkty w decyzji WZON. Czy mogę się odwołać?
Tak, od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia przysługuje wniosek do WZON o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismo składa się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. W przypadku niezadowolenia z decyzji WZON istnieje możliwość złożenia odwołania do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych (w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji, za pośrednictwem zespołu, który wydał decyzję).
Mam przyznany umiarkowany stopień niepełnosprawności i chcę ubiegać się o świadczenie wspierające. Czy WZON może przy okazji obniżyć mi stopień niepełnosprawności na lekki?
Nie, WZON wydający decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia do świadczenia wspierającego, nie ingeruje w orzeczenie o stopniu niepełnosprawności.
Podsumowanie
Osoby, które chciałyby uzyskać świadczenie wspierające, powinny postarać się o decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia. Orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności jest jednym z dokumentów, które umożliwiają rozpoczęcie tej kilkuetapowej procedury.
Podstawa prawa
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j. t. Dz. U. z 2026 r., poz. 884);
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (j. t. Dz. U. z 2026 r., poz. 873)
Ukończyła studia prawnicze w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II oraz aplikację adwokacką w Izbie Adwokackiej w Warszawie.
W Grupie INFOR od kilkunastu lat analizuje przepisy, zmiany prawa i ich wpływ na codzienne życie.
Specjalizuje się w prawie rodzinnym, wsparciu osób z niepełnosprawnościami, pomocy społecznej i ochronie środowiska.