Najważniejszą zmianą jest wprowadzenie monitorowania jako odrębnej formy nadzoru pedagogicznego, której celem będzie systematyczne zbieranie i analiza informacji dotyczących funkcjonowania szkół, w tym także zdarzeń nadzwyczajnych.
Monitorowanie ma obejmować zbieranie i analizowanie informacji dotyczących:
- działalności dydaktycznej,
- działalności wychowawczej,
- działalności opiekuńczej,
- realizacji innych zadań statutowych szkoły lub placówki,
- wypadków oraz innych zdarzeń nadzwyczajnych.
Celem monitorowania będzie przede wszystkim identyfikowanie zagrożeń mogących wpływać na prawidłową realizację zadań szkoły oraz podejmowanie działań ograniczających ryzyko występowania takich sytuacji.
Kurator będzie zobowiązany do wcześniejszego zawiadomienia szkoły
Projekt przewiduje również nowe zasady prowadzenia monitorowania przez kuratora oświaty. Monitorowanie ma być prowadzone na podstawie arkuszy zatwierdzonych przez Ministra Edukacji, uwzględniane w rocznym planie nadzoru pedagogicznego i poprzedzone zawiadomieniem dyrektora szkoły co najmniej 3 dni przed rozpoczęciem czynności. Informacja przekazywana dyrektorowi będzie zawierała termin oraz zakres planowanego monitorowania.
Więcej obowiązków dla dyrektorów szkół
Zmiany obejmują również obowiązki dyrektorów szkół i placówek. Po wejściu w życie nowych przepisów dyrektor będzie zobowiązany nie tylko do prowadzenia dotychczasowych działań związanych z nadzorem pedagogicznym, ale również do monitorowania pracy szkoły. Zakres monitorowania ma zostać opisany w planie nadzoru pedagogicznego opracowywanym przez dyrektora.
Dodatkowo projekt zakłada obowiązek udzielania informacji za pomocą narzędzi wykorzystywanych podczas monitorowania prowadzonego przez organ nadzoru.
Elektroniczne protokoły kontroli
Projekt dostosowuje przepisy do cyfryzacji postępowań kontrolnych. Po zmianach protokół kontroli będzie można sporządzić w postaci papierowej lub elektronicznej. W przypadku wersji elektronicznej dokument będzie podpisywany:
- kwalifikowanym podpisem elektronicznym,
- podpisem zaufanym,
- podpisem osobistym.
Nowelizacja określa również terminy przekazywania protokołów dyrektorom szkół - do 7 dni roboczych po zakończeniu kontroli doraźnej lub planowej określonej w przepisach oraz do 14 dni roboczych w przypadku pozostałych kontroli planowych.
Rozszerzony zakres informacji gromadzonych przez kuratoria
Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu danych gromadzonych przez organy sprawujące nadzór pedagogiczny. Kuratoria będą mogły pozyskiwać informacje dotyczące:
- działalności szkół,
- realizacji zadań statutowych,
- wypadków,
- innych zdarzeń nadzwyczajnych ujawnionych podczas monitorowania.
Ma to umożliwić lepszą analizę funkcjonowania systemu oświaty oraz szybsze reagowanie na pojawiające się problemy.
Zmiany w planach nadzoru pedagogicznego
Nowelizacja wpływa także na sposób przygotowywania planów nadzoru pedagogicznego. Plany będą musiały uwzględniać między innymi: zakres monitorowania, typy szkół objętych monitorowaniem, liczbę monitorowanych placówek oraz tematykę konferencji i narad organizowanych przez kuratorów.
Jednocześnie dyrektorzy szkół będą zobowiązani do uwzględnienia monitorowania w swoich planach nadzoru wewnętrznego.
Do kiedy szkoły muszą dostosować dokumentację?
Projekt przewiduje przepis przejściowy. Plany nadzoru pedagogicznego opracowane na rok szkolny 2026/2027 według obecnych przepisów będą musiały zostać dostosowane do nowych regulacji do 15 września 2026 r. Natomiast samo rozporządzenie ma wejść w życie 1 września 2026 r.
Ważne
Projekt nie zmienia zasad sprawowania nadzoru pedagogicznego w sposób rewolucyjny, jednak znacząco rozwija jego narzędzia. Wprowadzenie monitorowania jako odrębnej formy nadzoru ma umożliwić bieżące pozyskiwanie informacji o funkcjonowaniu szkół oraz szybszą identyfikację zagrożeń organizacyjnych i bezpieczeństwa.
