Gospodarka w coraz gorszym stanie
Pogarszająca się kondycja niemieckiej gospodarki to "efekt wieloletnich zaniedbań, a nie wypadek przy pracy" – podkreślił analityk. Dodał, że z powodu niewydolnej infrastruktury, która została zaniedbana w dobie polityki oszczędności, cierpią wszystkie branże.
"Sektory przemysłowe odczuwają negatywne skutki błędów popełnionych w związku z transformacją energetyczną" - wyjaśnił Popławski.
Jego zdaniem niemiecka gospodarka nie zdołała znaleźć równie efektywnego rozwiązania jak energetyka jądrowa. "W efekcie postawiono na dostawcę gazu, który okazał się całkowicie niewiarygodny – Rosję. To wymusiło gwałtowną rozbudowę terminali LNG oraz sprowadzanie surowca w okresie najwyższych cen. Z kolei branży motoryzacyjnej stworzono stanowczo zbyt +cieplarniane warunki+, co wyeliminowało wszelkie bodźce do innowacyjności i doprowadziło do stagnacji" – podkreślił ekspert OSW.
Splot niekorzystnych czynników
Popławski ocenił, że splot negatywnych czynników prowadzi Niemcy w fatalnym kierunku, czyniąc z nich "duże obciążenie dla koniunktury w Europie". To - jego zdaniem - osłabi też pozycję polityczną Berlina w UE i może uczynić Niemcy krajem bardzo skoncentrowanym na sobie. "Krótkookresowo nie są to pozytywne wiadomości, gdyż UE będzie rozwijać się dużo wolniej. Średniookresowo jest to szansa na podjęcie poważnych reform w UE, odbiurokratyzowanie Wspólnoty oraz stworzenie od podstaw solidnego systemu wspierania innowacji" - uważa analityk.
Ekspert, dopytywany, które przedwyborcze propozycje głównych partii politycznych w Niemczech byłyby najkorzystniejsze dla krajowej gospodarki, odparł: "W zasadzie korzystny dla Niemiec byłby miks tych rozwiązań, choć nie wiem, czy proponowane zmiany nie są za płytkie".
Na jakie wyrzeczenia są gotowi Niemcy?
"Tylko pytanie, na jakie wyrzeczenia gotowi są Niemcy, ponieważ wiele wskaźników dowodzi, że Niemcy pracują zbyt mało, system socjalny jest zbyt szczodry, a jednocześnie państwo zatraciło efektywność, zwłaszcza w realizacji dużych programów infrastrukturalnych" - wyjaśnił Popławski.
Chadecja (CDU/CSU) zaproponowała pakiet reform gospodarczych, których celem jest osiągnięcie wzrostu gospodarczego na poziomie 2 proc. PKB. Wśród nich znalazły się propozycje reformy podatkowej, podwyższenia kwoty wolnej od podatku, ograniczenia biurokracji i przekształcenia dochodu obywatelskiego. Socjaldemokraci (SPD) chcą natomiast obniżenia podatku dochodowego i podatku VAT na żywność, podniesienia płacy minimalnej oraz dodatkowych zachęt do kupowania samochodów elektrycznych. Z kolei Alternatywa dla Niemiec (AfD) domaga się radykalnych rozwiązań - mniejszej biurokracji, powrotu do energetyki jądrowej i wyjścia Niemiec ze strefy euro.
Europejski model gospodarczy
Popławski, pytany o największe wyzwania w polityce gospodarczej po wyborach do Bundestagu, zaplanowanych na 23 lutego, podkreślił, że "jeżeli Donald Trump zrealizuje obietnice znacznego obniżenia cen energii, to UE nie będzie mogła w dalszym ciągu opierać swojego modelu rozwojowego na wysokich cenach energii".
Polityka klimatyczna
"A to stawia trudne pytania dotyczące wycofania się z wielu aspektów polityki klimatycznej. Inne istotne wyzwanie dotyczy tego, jak zrealizować zapowiedziane przez partie programy, a zarazem zwiększyć wydatki na zbrojenia czy infrastrukturę. Kluczowa będzie odpowiedź na pytanie, gdzie ciąć wydatki i na jakie wyrzeczenia gotowe jest społeczeństwo niemieckie" - zaznaczył ekspert OSW.
Gospodarka Niemiec od dłuższego czasu znajduje się w kryzysie. W 2024 r. skurczyła się o 0,2 proc., co oznacza drugi rok recesji z rzędu. Głównymi przyczynami ujemnego PKB Niemiec w ubiegłym roku były wyniki sektora przemysłowego, który odnotował 3-procentowy spadek w ujęciu rocznym, w tym znaczący spadek w branży motoryzacyjnej. Wciąż na relatywnie niskim poziomie pozostawały wskaźniki produkcji w energochłonnych branżach chemicznej i metalurgicznej. Bundesbank (bank centralny) obniżył prognozę dla niemieckiej gospodarki na 2025 r. i spodziewa się wzrostu PKB w ujęciu rocznym na poziomie zaledwie 0,2 proc.
Z Monachium Iwona Weidmann (PAP)
