Zdaniem ekspertów, to efekt światowego spowolnienia gospodarczego. Jak powiedział dyrektor w dziale doradztwa podatkowego Deloitte Tomasz Konik, dotychczas działalność inwestycyjna w SSE była jednym z motorów rozwoju gospodarczego Polski.

"Do końca 2008 r. poniesione nakłady inwestycyjne w strefach zbliżyły się do 57 mld złotych, a liczba utworzonych dzięki temu miejsc pracy wyniosła ponad 156 tys." - wyjaśnił.

Eksperci uważają, że wprowadzone pod koniec 2008 r. zmiany w przepisach, które miały zwiększyć atrakcyjność inwestycyjną SSE, okazały się niewystarczające. Chodzi m.in. o grudniowe rozporządzenie rządu ws. kryteriów, których spełnienie umożliwia objęcie niektórych gruntów prywatnych specjalną strefą ekonomiczną, "w dużej mierze pozostało martwym przepisem".

Ich zdaniem, założenia tego rozporządzenia powstały w pierwszej połowie 2008 r., ale z powodu długiego procesu legislacyjnego uchwalono je w odmiennych, już kryzysowych warunkach gospodarczych. W tej sytuacji warunki, które były trudne do spełnienia w okresie ekonomicznego rozkwitu, stały się niemożliwe do zrealizowania w czasach pogorszenia koniunktury.

"Okazało się, że do końca marca br. w niektórych SSE nie wydano żadnego nowego zezwolenia, a rozszerzenie obszarów stref bezpośrednio na działki inwestorów w związku z ich nowymi projektami uległo drastycznemu ograniczeniu" - poinformował Konik.

Zdaniem analityków, żeby zapobiec dalszemu spadkowi inwestycji w SSE, należy jak najszybciej uchwalić kolejne nowelizacje, dotyczące nie tylko samych SSE, lecz również podatków.

W kwietniu firma Deloitte zakończyła badanie przeprowadzone wśród 400 inwestorów działających w strefach ekonomicznych w celu poznania ich opinii na temat nowelizacji przepisów o SSE z 2008 r.

Jak pokazały wyniki, jedna trzecia działających w strefach firm może mieć problem ze spełnieniem zawartych w zezwoleniu warunków funkcjonowania w SSE.

Ponad 70 proc. przedsiębiorców opowiedziało się za obniżeniem wymaganego w zezwoleniu poziomu zatrudnienia. Potrzebę zmniejszenia poziomu nakładów inwestycyjnych wskazało zaś ok. 23 proc.

"Konsekwencją niespełnienia warunków zezwolenia może być jego utrata i brak możliwości korzystania z zwolnienia podatkowego. W niektórych przypadkach może to skutkować koniecznością zapłaty podatku" - tłumaczy menedżer w dziale doradztwa podatkowego Deloitte Marek Sienkiewicz.

Prawie wszyscy respondenci wskazali też na konieczność wprowadzenia możliwości rozliczania straty podatkowej. Ponad 70 proc. chce również wydłużenia prawa do korzystania z ulgi w SSE.

Specjalna strefa ekonomiczna (SSE) to wydzielona część terytorium kraju, w której działalność gospodarcza może być prowadzona na preferencyjnych warunkach. Przedsiębiorstwom, które uzyskały zezwolenie na działalność w strefie, przysługuje np. pomoc publiczna w formie zwolnienia podatkowego.