Polacy przekonują się do systemu kaucyjnego

O tym, że system kaucyjny w Polsce już działa wie 88 proc. badanych, a 62 proc. oddaje opakowania - wynika z badania przeprowadzonego z okazji obchodzonego w środę Światowego Dnia Recyklingu. W publikacji zauważono, że Polaków zachęca do korzystania z systemu głównie chęć odzyskania kaucji.

Jak wynika z badania, 6 proc. ankietowanych uważa, że system kaucyjny dopiero zostanie wprowadzony, a kolejne 6 proc. w ogóle o nim nie słyszało. Spośród osób korzystających z systemu kaucyjnego (62 proc. wszystkich pytanych) 40 proc. zbiera i oddaje opakowania regularnie, a 22 proc. robi to sporadycznie.

Główne motywy

Większość badanych, bo 55 proc., do oddawania opakowań objętych systemem kaucyjnym zachęca głównie zwrot kaucji. Dla 37 proc. jest to chęć recyklingowania odpadów.

Co zniechęca do systemu kaucyjnego?

Z kolei osoby niekorzystające z systemu kaucji nie robią tego z powodu braku punktów zwrotu w najbliższej okolicy - taką odpowiedź wybrało 34 proc. respondentów. 32 proc. wskazało na brak miejsca w domu do przechowywania pustych opakowań, tyle samo wskazało na nieczynne zwrotomaty.

W publikacji opisującej badanie zwrócono uwagę, że 53 proc. Polaków czerpie wiedzę na temat systemu głównie z internetu, 48 proc. z rządowej kampanii, a 39 proc. z informacji na temat kaucji na paragonach.

Co trzeba poprawić?

Osoby oddające opakowania zapytano również o obszary działania systemu, które wymagają poprawy. 41 proc. ankietowanych wymieniło nieczynne zwrotomaty, a 32 proc. odległość od punktu odbioru i zapchane maszyny. 17 proc. konsumentów wskazało też na brak kompetencji personelu sklepów w temacie systemu kaucyjnego. Jednocześnie 46 proc. ma kłopot ze zbieraniem opakowań w domu.

Badanie zostało zrealizowane przez Instytut Badań Opinii IQS dla ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej #rePETujemy metodą CAWI na próbie reprezentatywnej 1000 Polaków.

System kaucyjny w Polsce działa od 1 października 2025 r. Do napojów w butelkach plastikowych (do 3 l), metalowych puszkach (do 1 l) doliczana jest kaucja 50 groszy, którą można odzyskać po oddaniu opakowania. O tym, czy dane opakowanie jest objęte kaucją, informuje znak kaucyjny nadrukowany na etykiecie lub puszce - dwie strzałki tworzące prostokąt z napisem „kaucja” i z jej kwotą. Aby odzyskać kaucję, nie trzeba mieć paragonu, ale opakowanie nie może być zgniecione.

Cel systemu kaucyjnego

Głównym celem systemu kaucyjnego jest podniesienie poziomów selektywnej zbiórki opakowań po napojach i osiągnięcie unijnych progów recyklingu. Zgodnie z nimi w latach 2025-2028 poziom selektywnej zbiórki odpadów ma sięgnąć 77 proc. w przypadku butelek jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych (o pojemności do 3 l), metalowych puszek (o pojemności do 1 l) oraz butelek szklanych wielokrotnego użytku (o pojemności do 1,5 l). Od 2029 r. próg ten wzrośnie do 90 proc.