- 15 minut po 6 godzinach pracy. Kiedy należy się więcej?
- Przerwa niewliczana do czasu pracy do 60 minut. Kiedy może ją wprowadzić pracodawca?
- Przerwa na karmienie piersią. Ile minut i na jakich zasadach?
- 5 minut przerwy od komputera po każdej godzinie. Co mówi rozporządzenie?
- Dodatkowa przerwa dla osób z niepełnosprawnościami
Kodeks pracy reguluje m.in. kwestie dotyczące przerw od pracy. Niektóre z przerw przysługują wszystkim. Są też takie, które przysługują poszczególnym grupom pracowników. Niektóre z przerw wliczane są do czasu pracy, inne zaś nie. O tym, jakie przerwy przysługują pracownikowi, pracodawca informuje pracownika w postaci papierowej lub elektronicznej nie później niż w terminie siedmiu dni od dnia, w którym dopuścił pracownika do pracy.
15 minut po 6 godzinach pracy. Kiedy należy się więcej?
Art. 134 Kodeksu pracy określa prawo do przerwy pracowników. W przypadku, gdy dobowy wymiar czasu pracy pracownika wynosi co najmniej 6 godzin, pracownikowi przysługuje przerwa w pracy, która trwa co najmniej 15 minut. Osoby, których dobowy wymiar czasu pracy wynosi powyżej 9 godzin, mają prawo do dodatkowej przerwy w pracy, która także trwa co najmniej 15 minut.
W przypadku pracowników, których dobowy wymiar czasu pracy jest dłuższy niż 16 godzin, pracownicy mają prawo do kolejnej dodatkowej przerwy, która powinna trwać co najmniej 15 minut. Wyżej wymienione przerwy są wliczane do czasu pracy.
Art. 134. [Prawo do przerwy]
§ 1. Jeżeli dobowy wymiar czasu pracy pracownika:
1) wynosi co najmniej 6 godzin - pracownik ma prawo do przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut;
2) jest dłuższy niż 9 godzin - pracownik ma prawo do dodatkowej przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut;
3) jest dłuższy niż 16 godzin - pracownik ma prawo do kolejnej przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut.
§ 2. Przerwy, o których mowa w § 1, wlicza się do czasu pracy.
Przerwa niewliczana do czasu pracy do 60 minut. Kiedy może ją wprowadzić pracodawca?
Kodek pracy daje pracodawcom możliwość wprowadzenia w swoich zakładach pracy dodatkowej przerwy w pracy, która nie jest wliczana do czasu pracy. Może ona trwać do 60 minut. Powinna zostać przeznaczona na spożycie posiłku lub załatwienie spraw osobistych. Taka przerwa powinna zostać wprowadzona:
- w układzie zbiorowym pracy,
- w regulaminie pracy (jeśli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym),
- w umowie o pracę (jeśli pracodawca nie jest zobowiązany do ustalenia regulaminu pracy).
Art. 141. [Przerwa w pracy]
§ 1. Pracodawca może wprowadzić jedną przerwę w pracy niewliczaną do czasu pracy, w wymiarze nieprzekraczającym 60 minut, przeznaczoną na spożycie posiłku lub załatwienie spraw osobistych.
§ 2. Przerwę w pracy, o której mowa w § 1, wprowadza się w układzie zbiorowym pracy lub regulaminie pracy albo w umowie o pracę, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy.
Przerwa na karmienie piersią. Ile minut i na jakich zasadach?
Kobiety zatrudnione na umowach o prace, które karmią piersią mogą także skorzystać z dodatkowej możliwości, jaką daje Kodeks pracy, czyli z dwóch dodatkowych przerw na karmienie. W przypadku karmienia piersią jednego dziecka, są to dwie 30 minutowe przerwy. Przerwy te wliczane są do czasu pracy. W przypadku, gdy pracownica karmi piersią więcej niż jedno dziecko, może skorzystać z dwóch 45 minutowych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy. Ustawodawca dał możliwość połączenia tych dwóch przerw w jedną dłuższą. Jest ona udzielana na wniosek pracownicy.
Przerwy na karmienie nie przysługują w przypadku, gdy pracownica zatrudniona jest przez czas krótszy niż 4 godziny dziennie. Zaś jedna przerwa na karmienie przysługuje pracownicy, której czas pracy nie przekracza 6 godzin dziennie.
Art. 187. [Przerwa na karmienie]
§ 1. Pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy. Pracownica karmiąca więcej niż jedno dziecko ma prawo do dwóch przerw w pracy, po 45 minut każda. Przerwy na karmienie mogą być na wniosek pracownicy udzielane łącznie.
§ 2. Pracownicy zatrudnionej przez czas krótszy niż 4 godziny dziennie przerwy na karmienie nie przysługują. Jeżeli czas pracy pracownicy nie przekracza 6 godzin dziennie, przysługuje jej jedna przerwa na karmienie.
5 minut przerwy od komputera po każdej godzinie. Co mówi rozporządzenie?
Oprócz powyższych - regulowanych przez Kodeks pracy - przerw, pracownikom pracującym przy komputerze, przysługuje 5 minutowa przerwa na każdą godzinę przed komputerem. Reguluje to rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe.
§ 7. [Obowiązek zapewnienia pracownikom łączenia pracy związanej z obsługą monitora ekranowego z innymi rodzajami prac; 5-minutowe przerwy] Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom:
1) łączenie przemienne pracy związanej z obsługą monitora ekranowego z innymi rodzajami prac nie obciążającymi narządu wzroku i wykonywanymi w innych pozycjach ciała - przy nieprzekraczaniu godziny nieprzerwanej pracy przy obsłudze monitora ekranowego lub
2) co najmniej 5-minutową przerwę, wliczaną do czasu pracy, po każdej godzinie pracy przy obsłudze monitora ekranowego.
Dodatkowa przerwa dla osób z niepełnosprawnościami
Osoby z niepełnosprawnościami mają prawo do dodatkowej 15 minutowej przerwy w pracy, którą mogą wykorzystać na gimnastykę usprawniającą lub wypoczynek. Przerwa ta wliczana jest do czasu pracy. Kwestia ta została uregulowana w Ustawie z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
Art. 17. [Przerwy w pracy]
Osoba niepełnosprawna ma prawo do dodatkowej przerwy w pracy na gimnastykę usprawniającą lub wypoczynek. Czas przerwy wynosi 15 minut i jest wliczany do czasu pracy. Nie narusza to przepisu art. 134 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.
Należy także pamiętać, że jeśli zatrudnia się pracownika młodocianego, a jego dobowy wymiar czasu pracy jest dłuższy niż 4,5 godziny, pracodawca ma obowiązek wprowadzić przerwę w pracy, która trwa nieprzerwanie 30 minut. Więcej o zatrudnianiu młodocianych można przeczytać: