Sztuczna inteligencja w firmach
Autorzy raportu „Sztuczna inteligencja w firmach: gotowość do adopcji, kompetencje i potrzeby” podzielili przedsiębiorstwa, biorące udział w badaniu, na cztery grupy: tradycjonalistów (niska gotowość do wdrażania AI; 46 proc. z całej grupy), technologicznych nowicjuszy (umiarkowana gotowość do wdrażania AI; 36 proc.), cyfrowych praktyków (wysoka gotowość do wdrażania AI; 12 proc.) oraz pionierów innowacji (bardzo wysoka gotowość do wdrażania AI; 6 proc.).
Mniej niż jedna czwarta firm wykorzystuje AI
Spośród firm, które wzięły udział w badaniu 23 proc. zadeklarowało, że wykorzystuje AI w procesach biznesowych. 13 proc. widzi natomiast potencjał lub planuje wdrożenie tych rozwiązań. Niezdecydowanych w kwestii wdrożenia AI jest 27 proc. przedsiębiorstw, a 37 proc. nie widzi potencjału wykorzystywania tych narzędzi. Oznacza to - jak podkreślili autorzy raportu - że 77 proc. firm nie wykorzystuje obecnie sztucznej inteligencji.
Wykorzystanie AI w branżach
Z badania wynika, że sztuczna inteligencja najczęściej jest wykorzystywana przez przedsiębiorstwa z branż: IT/telekomunikacja (40 proc.), budownictwo (29 proc.), transport i logistyka, finanse i ubezpieczenia oraz produkcja pozostałych wyrobów (po 26 proc.). Wśród branż z najniższym deklarowanym zastosowaniem sztucznej inteligencji jest m.in. handel (9 proc.).
Twórcy raportu podkreślili, że o gotowości firm do wdrażania sztucznej inteligencji w największym stopniu decydują dwa czynniki – możliwość wykorzystania AI w procesach biznesowych oraz odpowiednia infrastruktura IT.
- Najważniejsze są procesy biznesowe (...). Firma musi mieć obszar, w którym jest w stanie te rozwiązania zastosować. Na kolejnych miejscach znajduje się infrastruktura IT, kompetencje pracowników, kultura organizacyjna, innowacyjność, strategia cyfryzacji, no i dostęp do finansowania. Ten obraz nam pokazuje, że za wdrożenia, za tą gotowość firm do wdrożenia nie jest odpowiedzialny jeden element. To jest (...) zestaw zasobów, które firma posiada, kompetencji, no i pewnego podejścia organizacyjnego - powiedziała podczas prezentacji raportu socjolożka Anna Szczucka z Centrum Ewaluacji i Analiz Polityk Publicznych Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Czynniki motywujące do wdrażania AI
W raporcie wyjaśniono również, co motywuje firmy do wdrażania sztucznej inteligencji. Najczęściej wskazywaną przez firmy motywacją (55 proc.) była oszczędność czasu. Na najwyższych miejscach znalazły się również kolejno: eliminacja błędów (29 proc.) oraz poprawa dopasowania do klienta (26 proc.).
- Głównie są to motywatory związane ze zwiększaniem efektywności, później - poprawą jakości, ale rzadko pojawiają się takie elementy transformacji biznesu. Z drugiej strony firmy mają świadomość tego, że to się zmieni - podkreśliła Szczucka.
Z badania wynika, że obecnie blisko trzy czwarte firm planujących wdrożenie AI, widzących potencjał jej zastosowania lub już wykorzystujących narzędzia oparte na tej technologii, uważa je za ważny element działalności. W perspektywie trzech lat za ważne na tle innych priorytetów firm oceniło je blisko 90 proc. firm.
- Można powiedzieć, że świadomość rośnie szybciej niż gotowość firm do wdrażania - wskazała socjolożka z UJ.
Badanie wykazało również, że firmy duże i średnie wdrażają AI średnio dwa razy częściej, niż mikroprzedsiębiorstwa.
Badanie ilościowe zrealizowano w okresie czerwiec – wrzesień 2025 r. w grupie 12 branż o największym potencjale AI (wytypowanych w oparciu o analizę danych zastanych) na próbie 1822 pracodawców. Badanie jakościowe zrealizowano w okresie styczeń – kwiecień 2025 r. na próbie 59 pracodawców oraz 13 ekspertów ds. AI.
Raport powstał w ramach Funduszy Europejskich dla rozwoju społecznego w związku z realizacją projektu „Bilans Kapitału Ludzkiego 3.0”. BKL to cykliczny monitoring polskiego rynku pracy oraz czynników odpowiadających za jego rozwój. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości prowadzi go wraz z Uniwersytetem Jagiellońskim od 2009 r.
