Czym jest świadczenie wspierające?

Świadczenie wspierające to stosunkowo nowe rozwiązanie w systemie pomocy skierowane do osób z niepełnosprawnościami. Jego zasady różnią się od tradycyjnego świadczenia pielęgnacyjnego. Środki są przekazywane bezpośrednio osobie z niepełnosprawnością, a nie jej opiekunowi, a wysokość wsparcia uzależniona jest od stopnia potrzeby pomocy. Określa się go w punktach (od 70 do 100), które przyznaje Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności podczas wywiadu funkcjonalnego. Im wyższa liczba punktów, tym wyższa kwota świadczenia.

Komu przysługuje świadczenie wspierające w 2026 roku?

Świadczenie wspierające jest wypłacane od 2024 roku i było wdrażany stopniowo. W 2024 roku objął osoby, które uzyskały od 87 do 100 punktów w ocenie WZON, natomiast w 2025 roku rozszerzono go na osoby z wynikiem 78–86 punktów. Od 1 stycznia 2026 roku świadczenie jest dostępne w pełnym zakresie – przysługuje wszystkim dorosłym, którzy otrzymali co najmniej 70 punktów, bez dodatkowych kryteriów ograniczających.

Aby otrzymać świadczenie, należy jednocześnie spełnić trzy warunki:

  • mieć ukończone 18 lat,
  • mieszkać na terenie Polski,
  • posiadać ostateczną decyzję WZON potwierdzającą poziom potrzeby wsparcia wynoszący minimum 70 punktów.

Jakie choroby uprawniają do otrzymania świadczenia wspierającego w 2026 roku?

Prawo do świadczenia wspierającego zależy nie tyle od samej diagnozy, ile od rzeczywistego wpływu choroby na codzienne funkcjonowanie i poziom samodzielności. Do najczęstszych grup schorzeń kwalifikujących do uzyskania odpowiedniej liczby punktów w ocenie WZON należą:

  • Choroby neurologiczne i układu ruchu, m.in.:
  • stwardnienie rozsiane (SM),
  • choroba Parkinsona,
  • ciężka padaczka,
  • stany poudarowe z niedowładami,
  • dystrofie i zaniki mięśni,
  • uszkodzenia kręgosłupa i rdzenia kręgowego.
  • Choroby psychiczne i zaburzenia rozwojowe, takie jak:
  • schizofrenia,
  • choroba afektywna dwubiegunowa (CHAD),
  • depresja lekooporna,
  • zaburzenia lękowe i obsesyjno-kompulsyjne,
  • autyzm i spektrum autyzmu (ASD).
  • Choroby narządów wewnętrznych, w tym:
  • niewydolność serca (III–IV stopnia NYHA),
  • przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP),
  • niewydolność nerek wymagająca dializ,
  • zaawansowane choroby wątroby i przewodu pokarmowego,
  • choroby reumatyczne z istotnym ograniczeniem ruchu (np. RZS, ZZSK).
  • Choroby nowotworowe, zwłaszcza:
  • w trakcie chemioterapii, radioterapii lub immunoterapii,
  • po operacjach z trwałymi powikłaniami,
  • z przerzutami lub wysokim ryzykiem nawrotu.
  • Choroby metaboliczne, genetyczne i rzadkie, np.:
  • cukrzyca z powikłaniami,
  • ciężkie choroby tarczycy i nadnerczy,
  • mukowiscydoza,
  • dystrofie mięśniowe,
  • wrodzone wady metaboliczne.
  • Zaawansowane choroby zwyrodnieniowe i przewlekły ból, m.in.:
  • choroba zwyrodnieniowa stawów,
  • dyskopatia,
  • fibromialgia,
  • przewlekły zespół bólu (CPS).

Świadczenie wspierające dla cukrzyków

W przypadku osób chorujących na cukrzycę o możliwości uzyskania świadczenia wspierającego nie decyduje sama diagnoza, lecz stopień, w jakim choroba ogranicza codzienne życie. Kluczowe znaczenie mają przede wszystkim powikłania, takie jak neuropatia, retinopatia czy niewydolność nerek, a także konieczność stałej pomocy ze strony innych osób. Istotne są również trudności w samodzielnym poruszaniu się czy wykonywaniu podstawowych czynności dnia codziennego. Osoba z dobrze wyrównaną cukrzycą, bez poważnych następstw choroby, zazwyczaj nie otrzyma wysokiej liczby punktów w ocenie potrzeby wsparcia (chyba że współistnieją inne schorzenia). Z kolei pacjent z zaawansowanymi powikłaniami i znaczną niesamodzielnością może spełnić kryteria wymagane do przyznania świadczenia.

Jak uzyskać świadczenie wspierające w 2026 roku?

Procedura przyznania świadczenia wspierającego przebiega dwuetapowo i wymaga zachowania właściwej kolejności działań, aby nie stracić prawa do wyrównania. Oto najważniejsze kroki:

  • Krok 1 – wniosek do WZON

Najpierw należy złożyć wniosek do Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności (WZON) właściwego dla miejsca zamieszkania. Zespół przeprowadza ocenę poziomu potrzeby wsparcia na podstawie kwestionariusza samooceny oraz wywiadu. Decyzja staje się prawomocna po 14 dniach od jej doręczenia, o ile nie zostanie złożone odwołanie.

  • Krok 2 – wniosek do ZUS

Po uprawomocnieniu decyzji WZON należy złożyć wniosek o wypłatę świadczenia do ZUS. Można to zrobić wyłącznie elektronicznie – przez PUE ZUS, portal Emp@tia lub bankowość elektroniczną. Wniosek może złożyć także pełnomocnik albo opiekun prawny.

Od momentu uprawomocnienia decyzji WZON są 3 miesiące na złożenie wniosku do ZUS. Jeśli termin zostanie dotrzymany, świadczenie będzie wypłacone z wyrównaniem od daty wydania decyzji. Po jego przekroczeniu pieniądze przysługują dopiero od miesiąca złożenia wniosku – bez możliwości uzyskania zaległych środków za wcześniejszy okres.

Ile wynosi świadczenie wspierające w 2026 roku?

Wysokość świadczenia wspierającego ustala się jako określony procent renty socjalnej. Przepisy przewidują sześć przedziałów – od 40% renty socjalnej dla osób, które uzyskały 70–74 pkt w ocenie potrzeby wsparcia, aż do 220% dla osób z najwyższą punktacją, czyli 95–100 pkt. Stawki te podlegają corocznej waloryzacji razem z rentą socjalną. Od 1 marca 2026 r. renta socjalna wyniesie 1978,49 zł. W związku z tym wysokość świadczenia wspierającego sięgnie:

Potrzeba wsparcia (punkty) Procent renty socjalnej Kwota od 1 marca 2026 r.
95–100 220% 4353 zł
90–94 180% 3562 zł
85–89 120% 2375 zł
80–84 80% 1583 zł
75–79 60% 1188 zł
70–74 40% 792 zł