Dorabianie do emerytury. Nie wszyscy mogą to robić bez ograniczeń
Ci, którzy pobierają emerytury lub renty mają prawo podejmować dodatkową pracę, jednak nie wszyscy mogą robić to bez ograniczeń. Szczególne zasady dotyczą tych świadczeniobiorców, którzy nie osiągnęli jeszcze ustawowego wieku emerytalnego.
To właśnie wcześniejsi emeryci i renciści muszą pilnować swoich miesięcznych dochodów. Ograniczenia obejmują między innymi pobierających emerytury pomostowe, nauczycielskie świadczenia kompensacyjne czy renty spowodowane niezdolnością do pracy. W ich przypadku przekroczenie określonych progów dochodowych może oznaczać obniżenie świadczenia lub nawet jego czasowe wstrzymanie.
Kto może dorabiać do emerytury bez żadnych limitów?
Przepisami nie muszą przejmować się ci, którzy osiągnęli już powszechny wiek emerytalny. Seniorzy, którzy ukończyli 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn, mogą dorabiać bez ograniczeń, a dodatkowe dochody nie wpływają na wysokość wypłacanej emerytury.
Inaczej wygląda sytuacja wcześniejszych emerytów oraz rencistów. W ich przypadku Zakład Ubezpieczeń Społecznych regularnie kontroluje wysokość osiąganych przychodów i porównuje je z obowiązującymi limitami.
Limity dorabiania do emerytury zmieniają się kilka razy w roku
Progi dochodowe nie są stałe. Zakład Ubezpieczeń Społecznych aktualizuje je co trzy miesiące — w marcu, czerwcu, wrześniu i grudniu. Wysokość limitów zależy od przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, które ogłasza Główny Urząd Statystyczny.
Obowiązują dwa kluczowe progi. Jeśli dodatkowy przychód przekroczy 70 procent przeciętnego wynagrodzenia, świadczenie zostanie zmniejszone. Z kolei przekroczenie poziomu 130 procent przeciętnej pensji oznacza zawieszenie wypłaty emerytury lub renty za dany miesiąc.
Takie limity dorabiania do emerytury obowiązują obecnie
Obecnie obowiązujące limity zostały wyliczone na podstawie przeciętnego wynagrodzenia za czwarty kwartał ubiegłego roku, które wyniosło 9197,79 zł brutto. W efekcie wzrosły także dopuszczalne progi dorabiania.
Obecnie osoby pobierające wcześniejszą emeryturę lub rentę mogą dorobić do 6438,50 zł brutto miesięcznie bez ryzyka zmniejszenia świadczenia. Po przekroczeniu tej kwoty Zakład Ubezpieczeń Społecznych obniży wypłacaną emeryturę lub rentę o wartość nadwyżki.
Istnieje jednak także górna granica dochodów. Jeśli miesięczny przychód przekroczy 11 957,20 zł brutto, ZUS może całkowicie zawiesić wypłatę świadczenia za dany miesiąc.
A co, jeśli limit zostanie przekroczony?
Przekroczenie limitów może oznaczać bardzo odczuwalne straty finansowe. Według wyliczeń opartych na marcowej waloryzacji maksymalne zmniejszenie świadczenia może wynieść nawet 989,41 zł miesięcznie w przypadku emerytury lub renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.
W przypadku renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy potrącenie może sięgnąć 742,10 zł, natomiast renta rodzinna dla jednej osoby może zostać obniżona maksymalnie o 831,05 zł.
Nowe limity dorabiania od 1 czerwca 2026 roku
Aktualne limity dorabiania do emerytury i renty zmienią się już niebawem, bo z początkiem czerwca. Oficjalnej informacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jeszcze nie ma, ale jest już najnowszy komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, zgodnie z którym przeciętne wynagrodzenie w pierwszym kwartale 2026 roku wyniosło 9 562,88 zł. To właśnie ta kwota stanowi podstawę do wyliczenia progów, po przekroczeniu których ZUS może zmniejszyć albo zawiesić wypłatę świadczenia.
Czy będzie można dorobić więcej czy też mniej
Ile wyniosą nowe limity, które będą obowiązywać do końca sierpnia? Jak podaje gazetaprawna.pl nowy bezpieczny próg dorabiania wyniesie 6694,10 zł brutto miesięcznie. Oznacza to, że dochody do tej kwoty nie wpłyną na wysokość świadczenia. Po przekroczeniu tego limitu ZUS zacznie zmniejszać emeryturę lub rentę. Z kolei po przekroczeniu 12 431,80 zł brutto miesięcznie wypłata świadczenia zostanie zawieszona.
Nowe limity będą wyższe od obecnych. Próg, po którego przekroczeniu ZUS obniża świadczenie, wzrośnie o 255,60 zł. Natomiast górna granica, po której następuje zawieszenie emerytury lub renty, zwiększy się o 474,60 zł. Dla wielu seniorów oznacza to nieco większą swobodę w dorabianiu bez ryzyka utraty części świadczenia.
Ile ZUS może zabrać z emerytury
Jeśli emeryt dorobi od czerwca na przykład 7200 zł brutto miesięcznie, przekroczy limit o około 505 zł. W takiej sytuacji ZUS obniży świadczenie właśnie o tę kwotę, ponieważ mieści się ona jeszcze poniżej maksymalnego potrącenia. Dopiero przy większych przekroczeniach zacznie działać górny limit 989,41 zł.
