Kod C na L4. Co naprawdę oznacza ten zapis i kiedy pojawia się w zwolnieniu?
Kod C jest jednym z oznaczeń stosowanych w zaświadczeniach lekarskich o czasowej niezdolności do pracy. Wynika to z art. 57 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Zgodnie z przepisami:
- kod A oznacza kontynuację tej samej choroby (nawrót choroby po przerwie krótszej niż 60 dni),
- kod B dotyczy ciąży,
- kod C oznacza niezdolność do pracy spowodowaną nadużyciem alkoholu,
- kod D dotyczy gruźlicy,
- kod E odnosi się do określonych chorób zakaźnych ujawniających się po dłuższym czasie.
Przepisy pozwalają, aby na pisemny wniosek pacjenta lekarz nie wpisywał na L4 kodu „B” (ciąża) oraz kodu „D” (gruźlica). W efekcie pracodawca nie zobaczy tych informacji na zwolnieniu lekarskim.
Kiedy lekarz wpisuje kod C na zwolnieniu? Te sytuacje są najczęstsze
Lekarz może wpisać kod C wtedy, gdy uzna, że zwolnienie lekarskie ma związek z nadużyciem alkoholu. Nie dotyczy to wyłącznie sytuacji, gdy pracownik był pod jego wpływem w pracy. Kod C może pojawić się także wtedy, gdy alkohol doprowadził do problemów zdrowotnych lub urazu, przez które pracownik stał się niezdolny do pracy. Chodzi również o schorzenia będące skutkiem długotrwałego nadużywania alkoholu. Mogą to być m.in. zaburzenia psychiczne i problemy neurologiczne, choroby wątroby i układu pokarmowego, a także schorzenia serca czy układu oddechowego, które uniemożliwiają wykonywanie pracy.
Czy pracodawca widzi kod C na zwolnieniu?
Kod „C” jest widoczny w elektronicznym zwolnieniu lekarskim (e‑ZLA). Informację tę widzi zarówno ZUS, pracodawca, jak i sam ubezpieczony po zalogowaniu na swoje konto na PUE ZUS. Co ważne, pracodawca nie ma dostępu do numeru statystycznego choroby (ICD-10). Oznacza to, że nie widzi dokładnej diagnozy medycznej tylko otrzymuje ogólną informację o przyczynie niezdolności do pracy wskazaną przez lekarza, czyli spowodowaną nadużyciem alkoholu.
Kod C na L4 a pieniądze. Dlaczego przez 5 dni nie dostaniesz zasiłku?
Ma to bezpośrednie znaczenie dla pracowników. W przypadku zwolnienia oznaczonego kodem C zasiłek chorobowy nie przysługuje przez pierwszych pięć dni niezdolności do pracy. Dopiero od szóstego dnia pracownik może otrzymać wynagrodzenie chorobowe od pracodawcy albo zasiłek chorobowy z ZUS, jeśli L4 jest kontynuowane. To oznacza, że przez pierwsze dni absencji pracownik nie otrzyma żadnego wynagrodzenia ani zasiłku.
Dodatkowo okres pierwszych 5 dni niezdolności do pracy jest wliczany do 182-dniowego okresu zasiłkowego.
Z danych ZUS wynika, że w całym kraju w 2025 r. wystawiono około 10 tys. takich zwolnień. Zwolnienia z kodem C najczęściej dotyczyły mężczyzn, którzy stanowili ponad 75 proc. wszystkich przypadków. Najwięcej zaświadczeń wystawiano osobom w wieku 30-49 lat.
Podstawa prawa
Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
