Nieprawidłowo zawarta umowa
Zgodnie z art. 22 Kodeksu pracy - przepis ten wszedł w życie przeszło 20 lat temu - nie wolno zastępować umów o pracę umowami cywilnoprawnymi, jeżeli pomiędzy pracodawcą i współpracownikiem zachodzi stosunek pracy. Jest to sytuacja gdy osoba:
- wykonuje osobiście określone czynności,
- czynność te wykonuje pod kierownictwem lub nadzorem pracodawcy albo jego przedstawiciela,
- ma wyznaczone miejsce i czas pracy.
Nawiązanie ze współpracownikiem, który spełnia powyższe warunki umowy o dzieło, zlecenia czy B2B nie tylko narusza powyższy przepis, ale i pozbawia praw wynikających ze stosunku pracy i wpływa na decyzje życiowe (założenie rodziny, macierzyństwo, rozwój zawodowy). Umowa o pracę daje uprawnienie do:
- płatnych urlopów wypoczynkowych, macierzyńskich, ojcowskich i rodzicielskich, okolicznościowych,
- płatnych zwolnień chorobowych i opiekuńczych,
- ochrony przed bezpodstawnym zwolnieniem,
- ochrony przed rozwiązaniem umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia,
- wypracowania świadczenia emerytalnego,
- wpływu na warunki pracy poprzez wybór swoich przedstawicieli oraz prawo do zrzeszania się w związkach zawodowych,
- korzystania z benefitów pracodawcy oraz funduszu socjalnego.
Obowiązek pracodawcy
Pracodawca powinien niezwłocznie - nie później niż do 8 lipca 2026 roku - sprawdzić czy zawarte przez niego umowy z osobami które wykonują na ich rzecz pewne czynności są zgodne z prawem. Jeśli warunki współpracy z daną osobą mają cechy stosunku pracy, pracodawca powinien z daną osobą podpisać umowę o pracę. W przypadku wątpliwości pracodawca będzie mógł poprosić Państwową Inspekcję Pracy o interpretację indywidualną, żeby mieć pewność czy sposób w jakim nawiązał czy nawiązuje współpracę nie stanowi obejścia przepisów dotyczących stosunku pracy a także-jak doprowadzić do stanu zgodnego z prawem.
Podstawa prawa
Ustawa z dnia 11.03.2026 r. o zmianie ustawy ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r. poz. 473)
