Gripeny dla Ukrainy z Meteorami? Rozmowy trwają
Ukraiński minister obrony Mychajło Fedorow poinformował niedawno, że jego kraj rozmawia o pozyskaniu myśliwcówJAS 39 Gripen w pakiecie z pociskami Meteor. Te rakiety powietrze-powietrze klasy BVR (Beyond Visiual Range; Poza zasięgiem wzroku) są obecnie zintegrowane wyłącznie z myśliwcami Gripen, Eurofighter oraz Rafale.
– Rakieta Meteor byłaby naturalnym elementem pakietu uzbrojenia dla każdego użytkownika Gripena. Takie rozmowy toczą się z kilkoma państwami eksportowymi, w tym z Ukrainą – powiedział w rozmowie z Defense News Jussi Halmetoja, doradca operacyjny ds. lotnictwa w koncernie Saab, podczas Singapore Airshow.
Halmetoja zaznaczył, że rakiety Meteor zwiększyłyby możliwości operacyjne Ukrainy – piloci Kijowa mogliby zagrozić rosyjskim samolotom na większym dystansie, jednocześnie ograniczając im swobodę manewru i możliwość sprawowania kontroli w powietrzu.
Przypomnijmy, że pod koniec ubiegłego roku Ukraina i Szwecja podpisały list intencyjny dotyczący eksportu do Kijowa nawet 150 myśliwców Gripen. Do tej pory jednak ostateczna umowa nie została zawarta.
Meteor – najbardziej zaawansowana zachodnia rakieta
Meteor to rakieta powietrze-powietrze o masie 419 funtów (190 kg), produkowana przez europejski koncern MBDA z siedzibą we Francji. Po raz pierwszy weszła do służby w szwedzkich siłach powietrznych w 2016 roku na samolotach Gripen. Została opracowana w ramach wspólnego projektu sześciu państw europejskich, w tym Niemiec, Francji i Szwecji.
Rakieta wykorzystuje silnik startowy na paliwo rakietowe oraz regulowany silnik strumieniowy, który napędza ją aż do momentu trafienia w cel. Dzięki temu zachowuje zdolność manewrowania w końcowej fazie lotu, co znacząco zwiększa jej strefę rażenia w porównaniu z typowymi rakietami powietrze-powietrze. Według danych publikowanych przez Saaba zasięg Meteora przekracza 100 kilometrów, a prędkość sięga Mach 4 (4896 km/h). W praktyce może on razić cele nawet z odległości około 200 km.
W raporcie z września 2022 roku londyński Międzynarodowy Instytut Studiów Strategicznych określił Meteora jako "prawdopodobnie najbardziej zaawansowaną rakietę powietrze-powietrze znajdującą się obecnie na wyposażeniu zachodnich samolotów bojowych".
Dlaczego Meteor może zmienić pole walki w Ukrainie?
Wprowadzenie rakiet Meteor do ukraińskiego lotnictwa mogłoby istotnie zmienić układ sił w powietrzu. Jak podkreśla amerykański serwis militarny The War Zone, Ukraina wreszcie zyskałaby broń pozwalającą rzucić wyzwanie rosyjskiej przewadze w walce na dużych dystansach, a nie tylko reagować na działania przeciwnika.
Rosyjskie siły powietrzne opierają się dziś głównie na rakietach R-77 i R-37M, przenoszonych przez myśliwce Su-35, Su-30SM oraz przechwytujące MiG-31. To one umożliwiały Rosjanom atakowanie z dystansu, często poza zasięgiem skutecznej odpowiedzi.
Pojawienie się Gripenów wyposażonych w Meteory zmusiłoby rosyjskie samoloty do operowania dalej od frontu lub zmiany taktyki, a tym samym ograniczyłoby ich swobodę działania w powietrzu.