Potężny tunel pod dnem Odry
To najbardziej spektakularna inwestycja drogowa od lat. „Zośka”, czyli Zachodnia Obwodnica Szczecina, przejdzie tunelem pod Odrą i Zalewem Szczecińskim. W sumie trzeci z planowanych odcinków trasy oznaczonej jako S6 - ZOS będzie miał długość 23,4 km, jednak najciekawszym elementem jest z pewnością planowany tunel o długości 5034 metrów.
Dlaczego musi być tak długi? Na górze znajduje się bowiem ważny dla żeglugi korytarz wodny, w związku z czym trasa musi zostać poprowadzona pod ziemią. Za budowę jednej z najtrudniejszych pod względem konstrukcyjnym dróg w Polsce odpowiada konsorcjum NDI oraz Dogus (Turcja), a wartość kontraktu wynosi aż 5,3 mld zł.
Nie jeden, a dwa tunele
W najgłębszym miejscu tunel powstanie aż 51 metrów poniżej poziomu terenu. Oznacza to, że po otwarciu kierowcy przez dłuższy odcinek będą zjeżdżać, a następnie przez ponad kilometr „wspinać się” z powrotem na powierzchnię. W najniższym punkcie tunel zostanie poprowadzony aż 13,6 metra pod dnem Odry.
De facto powstaną dwa tunele (tunel dwunawowy). Każdy z nich wydrąży ogromna maszyna TBM o średnicy 13,6 metra. W środku każdego znajdą się dwa pasy ruchu oraz chodnik techniczny. Tym samym pobity zostanie rekord TBM z Łodzi, gdzie użyto maszyny o nieco mniejszej średnicy (13,04 m). Dla porównania, tarcza spod Szczecina będzie ponad dwa razy większa od „Anny” i „Krystyny”, które budowały metro w Warszawie.
Tunel pod zakładami chemicznymi
Planowana trasa S6 jest w tym miejscu niezwykle skomplikowana. Za węzłem Police przewidziano Centrum Zarządzania Tunelem, które ma być „oczami i uszami” podwodnej drogi. Znajdzie się tam pełny monitoring tunelu, system powiadamiania o niebezpiecznych zdarzeniach, a także symulator wypadków. Co więcej, obok powstanie rezerwowe centrum na wypadek, gdyby pierwsze przestało działać.
Tuż za tymi budynkami droga zacznie schodzić coraz niżej. Przez pierwsze trzy kilometry tunel nie będzie przebiegał pod Odrą i Zalewem, lecz pod instalacjami Zakładów Chemicznych „Police”, następnie pod liniami kolejowymi, drogą wojewódzką i kanałami Portu Police. Dopiero później – na odcinku około półtora kilometra – znajdzie się bezpośrednio pod dnem Odry.
„Wylot” zaplanowano natomiast około 500 metrów za wschodnim brzegiem Odry.
Cyfrowe „oko” tunelu
Ze względu na ciężką produkcję przemysłową prowadzoną na powierzchni pierwsze 2 km tunelu mają być szczególnie chronione przed tlenkami azotu i siarki. W tunelu zostaną również zainstalowane czujniki dymu oraz system przeciwpożarowy wykorzystujący mgłę wodną.
Poza tym na bieżąco monitorowana będzie jakość powietrza, a cały system wentylacji będzie sterowany automatycznie na podstawie aktualnych pomiarów. Wykonawca musi też zbudować system łączności, tak aby nawet na poziomie -51 m można było powiadomić m.in. odpowiednie służby.
45 minut szybciej
Obecnie najkrótsza trasa z zakładów w Policach do Goleniowa prowadzi przez centrum Szczecina. To około 60 km, a średni czas przejazdu wynosi ponad godzinę. Samochody ciężarowe muszą objechać miasto, dlatego pokonują aż 80 km, co zajmuje jeszcze więcej czasu.
Po wybudowaniu tunelu odcinek będzie miał 23,4 km, a przejazd – w zależności od ostatecznie dopuszczonej prędkości – zajmie nie więcej niż kwadrans.
Kiedy powstanie tunel?
Ze względu na stopień skomplikowania inwestycji budowa nie ruszy od razu. Wykonawca – jak ustaliliśmy – otrzymał już teren budowy. Wkrótce rozpoczną się prace przygotowawcze związane z pomiarami geodezyjnymi. Wykonawca musi także przygotować pełny projekt budowlany. Ma na to czas do marca przyszłego roku. Następnie GDDKiA przewiduje aż 80 miesięcy na roboty budowlane.
„W przyszłym roku wykonawca powinien rozpocząć budowę ścian szczelinowych komory startowej, a w 2028 r. rozpocznie się drążenie tunelu. Obie nawy mają zostać wydrążone w 2031 r. Następnie przez około dwa lata potrwają prace konstrukcyjne oraz wykonywanie infrastruktury teletechnicznej wewnątrz tunelu. W 2033 r. planujemy odbiory i oddanie drogi do ruchu” – podają drogowcy.
Redaktor Forsal.pl, absolwent Uniwersytetu Warszawskiego. Specjalizuje się w tematach związanych z inwestycjami oraz transportem. Od lat obserwuje wielkie budowy, opisuje rynek nieruchomości, a także zawiłości systemu transportowego.
Autor reportażu "Żarnowiec. Sen o polskiej elektrowni jądrowej" nagrodzony Grand Press 2023 w kategorii książka reporterska roku. Finalista m.in. Pomorskiej Nagrody Literackiej oraz konkursu dziennikarskiego "Biały Kruk".