Renta alkoholowa. Podstawa prawna
Zgodnie z art. 12 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, za niezdolną do pracy uznaje się osobę, która wskutek naruszenia sprawności organizmu całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do wykonywania pracy zarobkowej. Przepisy nie wykluczają z tego grona osób uzależnionych od alkoholu. Jeśli stan ich zdrowia spełnia ustawowe warunki, również mogą ubiegać się o rentę z tytułu niezdolności do pracy.
Pełna treść art. 12 ustawy o emeryturach i rentach z FUS:
1. Niezdolną do pracy w rozumieniu ustawy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu.
2. Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy.
3. Częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.
Komu przysługuje renta alkoholowa?
Samo uzależnienie od alkoholu nie wystarcza do otrzymania renty z ZUS. Świadczenie może zostać przyznane tylko wtedy, gdy skutki choroby doprowadziły do takiego pogorszenia stanu zdrowia, że ubezpieczony został uznany za częściowo lub całkowicie niezdolnego do pracy.
Aby ubiegać się o rentę z tytułu niezdolności do pracy, trzeba co do zasady spełnić kilka warunków:
- uzyskać orzeczenie o częściowej albo całkowitej niezdolności do pracy;
- posiadać wymagany, zależny od wieku okres składkowy i nieskładkowy;
- wykazać, że niezdolność do pracy powstała w czasie odpowiednich okresów ubezpieczenia albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ich ustania.
Od ostatniego z tych warunków przewidziano wyjątek. Nie stosuje się go wobec osób całkowicie niezdolnych do pracy, które mają co najmniej 20 lat stażu ubezpieczeniowego w przypadku kobiet lub 25 lat w przypadku mężczyzn. O stopniu niezdolności do pracy decyduje lekarz orzecznik ZUS, a w razie dalszego postępowania również komisja lekarska.
Nie istnieje przy tym jedna lista schorzeń związanych z nadużywaniem alkoholu, która automatycznie dawałaby prawo do renty. Każda sprawa jest oceniana indywidualnie, z uwzględnieniem rzeczywistego wpływu stanu zdrowia na możliwość wykonywania pracy. Jeśli natomiast dana osoba ma już ustalone prawo do emerytury, możliwość pobierania renty podlega odrębnym zasadom dotyczącym zbiegu świadczeń.
Ile wynosi renta alkoholowa w 2026 roku?
Renta podlega corocznej waloryzacji w marcu. Aktualnie wysokość renty dla osób uznanych za częściowo niezdolne do pracy wynosi 1483,87 zł, natomiast w przypadku całkowitej niezdolności do pracy kwota świadczenia sięga 1978,49 zł. Kolejna podwyżka świadczenia będzie miała miejsce 1 marca 2027 roku.
Kiedy ZUS wypłaca rentę alkoholową?
Renta z tytułu niezdolności do pracy może zostać przyznana bezterminowo, jeśli nie ma rokowań na odzyskanie zdolności do pracy, albo na określony czas, gdy istnieje szansa na poprawę stanu zdrowia i powrót do aktywności zawodowej. ZUS wypłaca świadczenie w wyznaczonych terminach przypadających na 1., 6., 10., 15., 20. lub 25. dzień miesiąca.
Dominika Górtowska, dziennikarka, redaktorka Dziennik.pl i Forsal.pl. Absolwentka Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. Pierwsze kroki w dziennikarstwie internetowym stawiała w serwisach Ringier Axel Springer, potem przez 10 lat związana była z największym e-commerce w Polsce. W Dziennik.pl i Forsal.pl zajmuje się przede wszystkim tematyką związaną z finansami osobistymi.